<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>https://wikijoo.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86</id>
	<title>عبدالعزیز فرمانفرمائیان - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wikijoo.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;action=history"/>
	<updated>2026-07-12T02:04:20Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.41.0</generator>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254819&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mohammadi3 در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۶</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254819&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-08-04T08:06:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۶&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر «مهندسان مشاور» و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330ش در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]] پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[فروغی، محسن &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(تهران ۱۲۸۶ـ۱۳۶۲ش)&lt;/del&gt;|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[سیحون، هوشنگ|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354ش کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مس سرچشمه، مجتمع|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[آزادی، ورزشگاه|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷م)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر «مهندسان مشاور» و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330ش در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]] پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[فروغی، محسن|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[سیحون، هوشنگ|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354ش کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مس سرچشمه، مجتمع|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[آزادی، ورزشگاه|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷م)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mohammadi3</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254788&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mohammadi3 در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۳۸</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254788&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-08-04T07:38:40Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۳۸&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر «مهندسان مشاور» و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330ش در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]] پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[فروغی، محسن (تهران ۱۲۸۶ـ۱۳۶۲ش)|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[سیحون، هوشنگ|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354ش کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مس سرچشمه، مجتمع|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ورزشگاه_آزادی&lt;/del&gt;|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷م)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر «مهندسان مشاور» و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330ش در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]] پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[فروغی، محسن (تهران ۱۲۸۶ـ۱۳۶۲ش)|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[سیحون، هوشنگ|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354ش کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مس سرچشمه، مجتمع|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آزادی، ورزشگاه&lt;/ins&gt;|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷م)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mohammadi3</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254780&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mohammadi3 در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۲۸</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010254780&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-08-04T07:28:17Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۲۸&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot;مهندسان مشاور&quot; &lt;/del&gt;و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1330 &lt;/del&gt;در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;nbsp; &lt;/del&gt;پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;محسن_فروغی&lt;/del&gt;|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هوشنگ_سیحون&lt;/del&gt;|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1354 &lt;/del&gt;کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مجتمع_مس_سرچشمه&lt;/del&gt;|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[ورزشگاه_آزادی|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۱۹۶۷&lt;/del&gt;)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;«مهندسان مشاور» &lt;/ins&gt;و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس میرزا قاجار|عباس‌میرزا]] بودند به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی [[کرمانشاه، شهر|کرمانشاه]] و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1330ش &lt;/ins&gt;در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]] پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فروغی، محسن (تهران ۱۲۸۶ـ۱۳۶۲ش)&lt;/ins&gt;|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیحون، هوشنگ&lt;/ins&gt;|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1354ش &lt;/ins&gt;کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مس سرچشمه، مجتمع&lt;/ins&gt;|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در [[ریاض]] (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[ورزشگاه_آزادی|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۱۹۶۷م&lt;/ins&gt;)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در [[اسپانیا]] درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mohammadi3</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010157677&amp;oldid=prev</id>
		<title>Nazanin در ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۴۲</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010157677&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-11-18T05:42:57Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۴۲&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۹:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر &quot;مهندسان مشاور&quot; و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عباس_میرزا_قاجار&lt;/del&gt;|عباس‌میرزا &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بودند&lt;/del&gt;]] به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی کرمانشاه و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330 در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]]&amp;amp;nbsp; پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[محسن_فروغی|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[هوشنگ_سیحون|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354 کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مجتمع_مس_سرچشمه|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در ریاض (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[ورزشگاه_آزادی|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در اسپانیا درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر &quot;مهندسان مشاور&quot; و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عباس میرزا قاجار&lt;/ins&gt;|عباس‌میرزا]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بودند &lt;/ins&gt;به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[کرمانشاه، شهر|&lt;/ins&gt;کرمانشاه&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330 در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]]&amp;amp;nbsp; پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[محسن_فروغی|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[هوشنگ_سیحون|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354 کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مجتمع_مس_سرچشمه|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ریاض&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;(عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[ورزشگاه_آزادی|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;اسپانیا&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&quot;text-align: justify;&quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Nazanin</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010058834&amp;oldid=prev</id>
		<title>Reza rouzbahani در ‏۲۸ سپتامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۲۹</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B2_%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86&amp;diff=2010058834&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-09-28T11:29:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;صفحهٔ تازه&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;{{جعبه زندگینامه&lt;br /&gt;
|عنوان = عبدالعزیز فرمانفرمائیان &lt;br /&gt;
|نام =&lt;br /&gt;
|نام دیگر=&lt;br /&gt;
|نام اصلی=&lt;br /&gt;
|نام مستعار=&lt;br /&gt;
|لقب=&lt;br /&gt;
|زادروز=خوزستان 1299ش &lt;br /&gt;
|تاریخ مرگ= اسپانیا 31 خرداد 1392ش&lt;br /&gt;
|دوره زندگی=&lt;br /&gt;
|ملیت= ایرانی&lt;br /&gt;
|محل زندگی=ایران و اسپانیا&lt;br /&gt;
|تحصیلات و محل تحصیل= معماری و شهرسازی- دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس (بوزار)&lt;br /&gt;
| شغل و تخصص اصلی = معمار و شهرساز&lt;br /&gt;
|شغل و تخصص های دیگر=&lt;br /&gt;
|سبک =&lt;br /&gt;
|مکتب =&lt;br /&gt;
|سمت =&lt;br /&gt;
|جوایز و افتخارات = &lt;br /&gt;
|آثار = دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، کاخ نیاوران، کاخ مادر در سعدآباد، موزه‌ی فرش تهران، استادیوم آزادى با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى فرودگاه مهرآباد، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج.&lt;br /&gt;
|خویشاوندان سرشناس = شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما (پدر)&lt;br /&gt;
|گروه مقاله = معماری&lt;br /&gt;
|دوره =&lt;br /&gt;
|فعالیت‌های مهم =&lt;br /&gt;
|رشته =&lt;br /&gt;
|پست تخصصی =&lt;br /&gt;
|باشگاه =&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
[[پرونده:2042148872 1.jpg|جایگزین=عبدالعزیز فرمانفرمائیان|بندانگشتی|عبدالعزیز فرمانفرمائیان]]&lt;br /&gt;
[[پرونده:2042148872 2.jpg|جایگزین=موزه‌ی فرش ایران|بندانگشتی|موزه‌ی فرش ایران]]&lt;br /&gt;
عبدالعزیز فرمانفرمائیان (خوزستان 1299- اسپانیا 31 خرداد 1392ش)&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;معمار و شهرساز برجسته‌­ی ایرانی، بنیان‌گذار نخستین دفتر &amp;quot;مهندسان مشاور&amp;quot; و از بنیان‌گذاران نظام مهندسی ایران. در خانواده‌ای صاحب‌نام که از نوادگان [[عباس_میرزا_قاجار|عباس‌میرزا بودند]] به دنیا آمد. پدرش [[فرمانفرما،_عبدالحسین_میرزا_(۱۲۳۶ـ۱۳۱۸ش)|شاهزاده عبدالحسین میرزا فرمانفرما]] بود و مادرش نیز از جانب پدر به سادات احشمی کرمانشاه و از طرف مادر به خاندان دولتشاهی و [[دولتشاه،_محمدعلی_میرزا_(۱۲۰۳ـ۱۲۳۷ق)|محمدعلی‌میرزا دولتشاه]] نسب می‌برد. فرمانفرمائیان جزو نخستین نسل از معماران تحصیل‌کرده‌ی ایرانى در خارج از کشور به شمار می‌رفت. او تحصیلات خود را در سال 1330 در [[مدرسه_بوزار|دانشکده‌ی بوزار]] (دانشسرای عالی ملی هنرهای زیبای پاریس) به پایان رساند و در همان زمان به ایران بازگشت. به نقل از [[کامران_دیبا|کامران_دیبا]]&amp;amp;nbsp; پس از بازگشت به ایران، در آغاز کار، در گاراژ پدرش اقدام به طراحی برای خانه‌های دوستان و آشنایانش کرد و مدتی بعد در یکی از آتلیه‌های [[دانشکده_هنرهای_زیبای_دانشگاه_تهران|دانشکده‌ی هنرهای زیبای دانشگاه تهران]]، تحت نظر مهندس [[محسن_فروغی|محسن_فروغی]] به همراه آفتن دلیان، [[هوشنگ_سیحون|هوشنگ_سیحون]] و حیدر غیایی، به کار و تدریس پرداخت و با آنان همکاری کرد. پس از مدت کوتاهی برای همیشه از تدریس استعفا داد و اولین دفتر معماری (را که توسط یک فرد ایرانی تاسیس شده بود) راه‌­اندازی کرد. دفتر مذکور (مهندسان مشاور فرمانفرمائیان) علاوه بر کار طراحی معماری و اجرای بنا، در حوزه‌ی طراحی شهری و شهرسازی نیز به فعالیت‌هایی پرداخت. این مجموعه بین سال‌های 1346 تا 1354 کلیه‌ی کارهای غیرصنعتی کنسرسیوم نفت؛ شامل شهرسازی و مدرسه‌سازی و خانه‌سازی، مجموعه‌ی [[مجتمع_مس_سرچشمه|شرکت مس سرچشمه‌]]، شرکت خانه‌ی کرج، شرکت خانه در اصفهان و پروژه­‌های دیگری را انجام دادند. از عمده‌ترین فعالیت‌های او در حوزه‌ی طراحی شهری نیز می‌توان به تهیه‌ی نقشه‌ی جامع شهر تهران، با همکاری ویکتور گروئن اشاره کرد. از جمله دستاوردهاى این دفتر معرفى تکنولوژى پیشرفته در ساختمان‌های بلندمرتبه‌ای بوده که با روش‌هاى ضد زلزله ساخته شده‌اند. نمونه‌هاى این بلندمرتبه‌سازى را هنوز مى‌توان در تهران و در چندین سازه‌ی شاخص دید. دفتر مرکزى شرکت نفت، ساختمان وزارت کار، ساختمان وزارت کشاورزى، برج‌هاى سامان، برج‌هاى ونک پارک، ساختمان بانک اعتبارات ایران و... از این جمله‌اند.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;از کارهاى شاخص دیگر او باید به این موارد نیز اشاره کرد: [[کاخ_نیاوران|کاخ_نیاوران]]، کاخ مادر در سعدآباد، کاخ محمدرضا پهلوى در سعدآباد، کاخ سلطنتی جامعه و میدان اسب‌دوانی، کاخ پرنس خالد در ریاض (عربستان سعودى)، [[موزه_فرش_ایران|موزه‌ی فرش ایران]]، [[ورزشگاه_آزادی|استادیوم آزادى]] با دریاچه، ساختمان پست تهران، ساختمان مرکزى اداره‌ی تلویزیون ایران، کارخانه‌ی ارج، دانشکده‌ی کشاورزى کرج، ترمینال حجاج و ترمینال مسافرى صدهزارمترى [[فرودگاه_مهرآباد|فرودگاه_مهرآباد]]، پاویون ایران در نمایشگاه بین‌المللى مونترال (۱۹۶۷)، ساختمان‌هاى دانشگاه تهران در امیرآباد، ساختمان بانک صادرات اصفهان، کارخانه‌ی داروپخش در جاده مخصوص کرج، بیمارستان ۲۰۰ تختخوابى براى ارتش در شمال تهران، دهکده خانه در کرج، ساختمان بانک اعتبارات ایران، ساختمان بورس و چندین طرح‌ اجرا شده‌ی دیگر در حوزه شهرسازی.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;فرمانفرمائیان را به دلایلی (از جمله تعداد پروژه­‌های اجرا شده، اهمیت و عظمت بناها، شیوه­‌ی تلفیقی منحصربه‌­فرد معماری مدرن با معماری سنت، بهره­‌گیری از تعداد پرشمار نیروهای مشاور و فنی و معماران صاحب نام و تنوع فعالیت­هایش در زمینه­‌ی طراحی و ساخت بنا و شهرسازی) از بزرگ‌ترین معماران معاصر ایران می‌­دانند. او پس از انقلاب اسلامی به خارج از کشور مهاجرت کرد و در املاک خود در اسپانیا درگذشت.&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;منابع&amp;lt;/p&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
*http://memarnet.com/fa/node/1241&lt;br /&gt;
*[http://www.honargardi.com/portfolio/عبدالعزیز-فرمانفرمائیان/ http://yon.ir/yF0WC]&lt;br /&gt;
*[https://www.1saze.com/عبدالعزیز-فرمانفرمائیان/ http://yon.ir/oFfUJ]&lt;br /&gt;
&amp;lt;p style=&amp;quot;text-align: justify;&amp;quot;&amp;gt;&amp;amp;nbsp;&amp;lt;/p&amp;gt; &lt;br /&gt;
----&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Category:معماری]] &lt;br /&gt;
[[Category:اشخاص معاصر]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Reza rouzbahani</name></author>
	</entry>
</feed>