https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%85%D8%A7%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%B3%D9%85_%D8%AF%DB%8C%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%DB%8C%DA%A9ماتریالیسم دیالکتیک - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-12T16:26:17Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%85%D8%A7%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%B3%D9%85_%D8%AF%DB%8C%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%DB%8C%DA%A9&diff=2010038445&oldid=prevNazanin در ۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳2019-07-24T05:23:50Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
ماتِریالیسم دیالِکْتیک (dialectical materialism)<br />
<br />
دیدگاه فلسفی مارکسیسم<ref>Marxism</ref> که مادهگرایی<ref>materialism <br />
<br />
</ref> (بهخصوص مادهگرایی فویرباخ<ref>Feuerbach </ref>) را به منزلۀ فلسفهای فراگیر با مفهوم هگلی دیالکتیک، یعنی نیروی محرکۀ تاریخی و پیشبرندۀ رویدادها به سوی حل تدریجی تضادهای شاخص هر عصر تاریخی، تلفیق میکند. این ترکیب را نخست انگلس<ref>Engels </ref> در ''آنتی دورینگ''<ref>''Anti-Dühring''</ref> (۱۸۷۸) کاملاً شرح و بسط داد. اندیشۀ انسان خصلت یکدست اما متضاد واقعیت خارجی را انعکاس میدهد. بر اساس این دیدگاه اولاً همۀ پدیدههای جهان، ازجمله رفتار و اعمال انسانها، در عالم مادی ریشه دارند و ثانیاً تغییر و تحول آنها به شیوۀ دیالکتیک صورت میگیرد. مارکسیسم با الهام از هگل<ref> Hegel</ref> قوانین دیالکتیک را بهصورت زیر خلاصه میکند: قانون تبدیل کمیت به کیفیت و بالعکس؛ قانون تضاد (وحدت ضدین)؛ قانون نفیِ نفی. بنابر برداشت پلخانوف<ref> Plekhanov</ref> و لنین از ماتریالیسم دیالکتیک، ماهیت جهان با آرمانهای انقلاب تطابق دارد و این اعتقاد هیجانانگیز که تاریخ، پیروزی آرمان یا حزب ما را تضمین میکند، یکی از فریبندهترین تسلّاهای فلسفه است.<br />
<br />
&nbsp;<br />
<br />
----<br />
<br />
[[Category:فلسفه ، منطق و کلام]] [[Category:(فلسفه ، منطق و کلام)اصطلاحات و مفاهیم]]</div>Nazanin