ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی - مشارکت‌های کاربر [fa]

صفحهٔ اصلی

2026-09-07T05:08:46Z

Mohammadi3:

__NOTOC__ __NOEDITSECTION__<div class="wj-hero">
<h1>به ویکیجو خوش آمدید</h1>
<p>دانشنامهٔ آزاد به زبان پارسی</p>
<div class="wj-chips"><span>📚 {{formatnum:{{NUMBEROFARTICLES}}}} مقاله</span> <span>📄 {{formatnum:{{NUMBEROFPAGES}}}} صفحه</span> <span>🆓 آزاد و رایگان</span> <span>[[راهنما:رده‌بندی موضوعی|🗂️ رده‌بندی موضوعی]]</span></div>
</div>

<div class="wj-grid">
<div class="wj-card" style="flex:1.5;">
<h2><span class="wj-ic">⭐</span> مقالهٔ برگزیده</h2>
<div class="wj-feat">
<div class="wj-feat-img">[[File:38138600 - 4.jpg|thumb|بندانگشتی|جواد مجابی]]</div>
<div class="wj-feat-text">
<p>'''[[مجابی، جواد]]''' — (نام مستعار: زوبین) منتقد و پژوهشگر ادبیات معاصر و هنرهای تجسمی، روزنامه‌نگار، داستان‌نویس، شاعر و طنزنویس ایرانی. از دانشگاه تهران دکترای اقتصاد گرفته اما از دورۀ دانشجویی به نوشتن و روزنامه‌نگاری پرداخت. از ۱۳۴۷ تا ۱۳۵۷ش دبیر بخش فرهنگی روزنامۀ اطلاعات بود. حاصل کار مطبوعاتی وی، مقالات بسیاری است که در میان آن‌ها نقدهای نقاشی‌اش مهم‌تر است. چند مجموعۀ شعر دارد و کتاب‌هایی در زمینۀ طنز با نام مستعار زوبین نوشته است. داستان‌هایش در آ‎غاز ملهم از گزارش روزنامه‌ای و طنز بود، اما به‌‌تدریج مایه‌ای تاریخی‌ـ‌تمثیلی یافت.…</p>
<div class="wj-more">[[مجابی، جواد|ادامهٔ مطلب ←]]</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="wj-card">
<h2><span class="wj-ic">📖</span> دربارهٔ ویکیجو</h2>
<p>«دانشنامهٔ ویکیجو»، دانشنامه‌ای آزاد و عمومی است که بر پایهٔ «دانشنامهٔ دانش‌گستر» تهیه و تدوین شده است؛ دایرةالمعارفی ۱۸ جلدی و قریب به ۱۶٬۰۰۰ صفحه که با همکاری ۳۰۰ تن از مؤلفان، مترجمان و ویراستاران طی نزدیک به ده سال فراهم آمده است.</p>
<div class="wj-more">[[آشنایی با دانشنامه ویکیجو|آشنایی بیشتر ←]]</div>
</div>
</div>

<div class="wj-card" style="margin-bottom:22px;">
<h2><span class="wj-ic">✍️</span> چگونه در ویکیجو بنویسیم؟</h2>
<ul class="wj-steps">
<li><span class="n">۱</span> اولین گام برای ویکی‌نویس‌شدن، [[ویژه:ایجاد حساب کاربری|عضویت]] در ویکیجوست.</li>
<li><span class="n">۲</span> مزایای ثبت‌نام در ویکیجو را در [[راهنما:فهرست راهنمای عضویت|راهنمای عضویت]] مطالعه کنید.</li>
<li><span class="n">۳</span> برای آشنایی با ویکیجو، اهداف و چشم‌اندازها به [[آشنایی با دانشنامه ویکیجو|دربارهٔ ویکیجو]] سر بزنید.</li>
<li><span class="n">۴</span> اشتباه‌های نگارشی و املایی نوشتارهای موجود را ویرایش کنید یا نوشتاری تازه بسازید.</li>
</ul>
</div>

<div class="wj-card">
<h2><span class="wj-ic">🧭</span> کاوش در دانشنامه</h2>
<div class="wj-topics">
<span>[[Special:Random|🎲 مقالهٔ تصادفی]]</span>
<span>[[Special:RecentChanges|🕒 تغییرات اخیر]]</span>
<span>[[Special:AllPages|📚 همهٔ مقاله‌ها]]</span>
<span>[[راهنما:رده‌بندی موضوعی|🗂️ رده‌بندی موضوعی]]</span>
<span>[[Special:ListFiles|🖼️ نگاره‌ها]]</span>
</div>
</div>

صفحهٔ اصلی

2026-09-07T05:08:06Z

Mohammadi3:

__NOTOC__ __NOEDITSECTION__<div class="wj-hero">
<h1>به ویکیجو خوش آمدید</h1>
<p>دانشنامهٔ آزاد به زبان پارسی</p>
<div class="wj-chips"><span>📚 {{formatnum:{{NUMBEROFARTICLES}}}} مقاله</span> <span>📄 {{formatnum:{{NUMBEROFPAGES}}}} صفحه</span> <span>🆓 آزاد و رایگان</span> <span>[[راهنما:رده‌بندی موضوعی|🗂️ رده‌بندی موضوعی]]</span></div>
</div>

<div class="wj-grid">
<div class="wj-card" style="flex:1.5;">
<h2><span class="wj-ic">⭐</span> مقالهٔ برگزیده</h2>
<div class="wj-feat">
<div class="wj-feat-img">[[File:38138600 - 4.jpg|thumb|بندانگشتی|جواد مجابی]]</div>
<div class="wj-feat-text">
<p>'''[[مجابی، جواد]]''' — ((نام مستعار: زوبین) منتقد و پژوهشگر ادبیات معاصر و هنرهای تجسمی، روزنامه‌نگار، داستان‌نویس، شاعر و طنزنویس ایرانی. از دانشگاه تهران دکترای اقتصاد گرفته اما از دورۀ دانشجویی به نوشتن و روزنامه‌نگاری پرداخت. از ۱۳۴۷ تا ۱۳۵۷ش دبیر بخش فرهنگی روزنامۀ اطلاعات بود. حاصل کار مطبوعاتی وی، مقالات بسیاری است که در میان آن‌ها نقدهای نقاشی‌اش مهم‌تر است. چند مجموعۀ شعر دارد و کتاب‌هایی در زمینۀ طنز با نام مستعار زوبین نوشته است. داستان‌هایش در آ‎غاز ملهم از گزارش روزنامه‌ای و طنز بود، اما به‌‌تدریج مایه‌ای تاریخی‌ـ‌تمثیلی یافت.…</p>
<div class="wj-more">[[مجابی، جواد|ادامهٔ مطلب ←]]</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="wj-card">
<h2><span class="wj-ic">📖</span> دربارهٔ ویکیجو</h2>
<p>«دانشنامهٔ ویکیجو»، دانشنامه‌ای آزاد و عمومی است که بر پایهٔ «دانشنامهٔ دانش‌گستر» تهیه و تدوین شده است؛ دایرةالمعارفی ۱۸ جلدی و قریب به ۱۶٬۰۰۰ صفحه که با همکاری ۳۰۰ تن از مؤلفان، مترجمان و ویراستاران طی نزدیک به ده سال فراهم آمده است.</p>
<div class="wj-more">[[آشنایی با دانشنامه ویکیجو|آشنایی بیشتر ←]]</div>
</div>
</div>

<div class="wj-card" style="margin-bottom:22px;">
<h2><span class="wj-ic">✍️</span> چگونه در ویکیجو بنویسیم؟</h2>
<ul class="wj-steps">
<li><span class="n">۱</span> اولین گام برای ویکی‌نویس‌شدن، [[ویژه:ایجاد حساب کاربری|عضویت]] در ویکیجوست.</li>
<li><span class="n">۲</span> مزایای ثبت‌نام در ویکیجو را در [[راهنما:فهرست راهنمای عضویت|راهنمای عضویت]] مطالعه کنید.</li>
<li><span class="n">۳</span> برای آشنایی با ویکیجو، اهداف و چشم‌اندازها به [[آشنایی با دانشنامه ویکیجو|دربارهٔ ویکیجو]] سر بزنید.</li>
<li><span class="n">۴</span> اشتباه‌های نگارشی و املایی نوشتارهای موجود را ویرایش کنید یا نوشتاری تازه بسازید.</li>
</ul>
</div>

<div class="wj-card">
<h2><span class="wj-ic">🧭</span> کاوش در دانشنامه</h2>
<div class="wj-topics">
<span>[[Special:Random|🎲 مقالهٔ تصادفی]]</span>
<span>[[Special:RecentChanges|🕒 تغییرات اخیر]]</span>
<span>[[Special:AllPages|📚 همهٔ مقاله‌ها]]</span>
<span>[[راهنما:رده‌بندی موضوعی|🗂️ رده‌بندی موضوعی]]</span>
<span>[[Special:ListFiles|🖼️ نگاره‌ها]]</span>
</div>
</div>

مناره و مسجد گار

2026-09-02T08:06:35Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره و مسجد گار (در گویش محلی: جار) مجموعه تاریخی مناره و مسجد جامع گار در روستای گار، واقع در دهستان براآن جنوبی و در فاصله ۲۲ کیلومتری جنوب شرقی اصفهان، در کرانه جنوبی زاینده‌رود جای دارد. این اثر در تاریخ ۱۲ اسفند ۱۳۱۵ش با شمار...» ایجاد کرد

مناره و مسجد گار

(در گویش محلی: جار) مجموعه تاریخی مناره و مسجد جامع گار در روستای گار، واقع در دهستان براآن جنوبی و در فاصله ۲۲ کیلومتری جنوب شرقی اصفهان، در کرانه جنوبی [[زاینده رود|زاینده‌رود]] جای دارد. این اثر در تاریخ ۱۲ اسفند ۱۳۱۵ش با شماره ۲۷۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این مجموعه نمایانگر دو دوره برجسته از [[معماری]] اسلامی ایران است: مناره‌ای کهن از روزگار [[سلجوقیان]] و بقایای مسجد و گنبدخانه‌ای از عصر [[ایلخانان]].

کتیبه کوفی آجری در بخش هشت‌ضلعی پایین مناره نشان می‌دهد که این سازه در سال ۵۱۵ق (۱۱۲۱م) و به دستور ابوالقاسم بن احمد، ملقب به سیدالرؤسا، ساخته شده است. پایه اصلی مناره از سنگ و با مقطع مربع اجرا شده که کمی بالاتر به شکل هشت‌ضلعی تغییر می‌کند و سپس بدنه استوانه‌ای و آجری روی آن قرار می‌گیرد. ارتفاع امروزی این مناره حدود ۲۱ متر است و قطر بخش پایینی آن به ۵/۵ متر می‌رسد که با شیبی ملایم تا بالاترین نقطه باریک‌تر می‌شود. در میانه بدنه، تزئینات آجرکاری هندسی به همراه عبارت «الملک لله» با خط بنایی روی طرحی شطرنجی دیده می‌شود و در قسمت‌های بالاتر نیز کتیبه‌ای با [[کوفی، خط|خط کوفی]] شامل آیات پایانی [[حج، سوره|سوره حج]] قرار دارد. یکی از ویژگی‌های شاخص مهندسی در این مناره، طراحی دو درگاه ورودی مستقل در جهت‌های شرق و غرب و اجرای دو رشته پله جداگانه در فضای داخلی است که رفت‌وآمد هم‌زمان دو مسیر را بدون تداخل ممکن می‌کرده است.

مسجد جامع گار در مجاورت مناره و به فاصله اندکی در جنوب آن قرار دارد. پژوهش‌های معماری، به‌ویژه بررسی‌های [[ویلبر، دونالد|دانلد ویلبر]]، نشان می‌دهد که این مسجد در دوران ایلخانی (حدود سال ۶۶۰ق) در کنار مناره پیشین سلجوقی بنا شده است. بقایای برجامانده شامل پی‌های ساختمانی، دیوارهای پیرامونی و شبستان گنبدداری است که [[محراب (معماری اسلامی)|محراب]] آن در گذشته دارای آرایه‌های گچ‌بریِ پرکار، کتیبه‌های ثلث متضمن [[آیةالکرسی]] و آیات [[ملک، سوره|سوره ملک]]، و الواحی گچی با نام بانیان و تاریخ رمضان ۶۶۰ق بوده است. عدم اتصال سازه‌ای میان ساقه مناره و دیوارهای گنبدخانه، گواهی روشن بر الحاق مسجد ایلخانی به سازه مناره سلجوقی در دو دوره تاریخی متفاوت است.

امروزه بخش‌های عمده‌ای از سازه مسجد و گنبدخانه فروریخته و محراب نفیس آن دچار آسیب‌های جدی شده است؛ با این حال، مناره ۵۱۵ق همچنان به‌عنوان یکی از کهن‌ترین و سالم‌ترین نمونه‌های هنر آجرکاری و کتیبه‌نگاری سلجوقی در حوزه زاینده‌رود بر جای مانده است.
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

دردشت، مناره

2026-09-02T07:59:53Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره های دردشت

#تغییر_مسیر [[مناره های دردشت]]

مناره های دردشت

2026-09-02T07:41:07Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره های دردشت مناره‌هایی که به‌صورت جفت بر فراز سردری تاریخی استوار شده‌اند، در محله کهن دردشت اصفهان، در خیابان ابن‌سینا و بازارچه دردشت جای گرفته‌اند. این مجموعه شامل سردر، دو مناره و بقعه آرامگاهی اس...» ایجاد کرد

مناره های دردشت

مناره‌هایی که به‌صورت جفت بر فراز سردری تاریخی استوار شده‌اند، در محله کهن [[دردشت، محله|دردشت]] [[اصفهان، شهر|اصفهان]]، در خیابان ابن‌سینا و بازارچه دردشت جای گرفته‌اند. این مجموعه شامل [[سردر]]، دو مناره و [[بقعه]] آرامگاهی است و در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ش با شماره ثبت ۱۱۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. سردر و مناره‌ها بر پایه سبک‌شناسی [[معماری]] به نیمه دوم سده 8ق و دوره فرمانروایی [[آل مظفر|آل‌مظفر]] تعلق دارند و بازمانده [[مدرسه|مدرسه‌]]<nowiki/>ای از همان عصر به شمار می‌روند.

این بنا در کنار آرامگاه بانویی از خاندان [[اینجویان|اینجو]] به نام سلطان بخت‌آغا (معروف به بانو عظمی) قرار دارد. او دختر امیر غیاث‌الدین کیخسرو اینجو، برادرزاده شاه شیخ ابواسحاق اینجو، و همسر شاه محمود مظفری، حاکم آل‌مظفر در اصفهان بود. سلطان بخت‌آغا در پی کشمکش‌های سیاسی و رقابت‌های درباری میان شاهزادگان، به فرمان همسرش به قتل رسید و در بقعه متصل به مدرسه به خاک سپرده شد. سنگ مزار یکپارچه و نفیس او از جنس سنگ سماق است که به دستور خود وی در دوران حیات (رمضان ۷۵۳ق) تراشیده شد و با کشته شدنش در سال ۷۶۹ق بر مزارش قرار گرفت؛ از این رو ذکر سال ۶۷۹ق در برخی منابع غیرتخصصی نادرست است و با توالی رویدادهای تاریخی سده هشتم مطابقت ندارد.

سردر تاریخی مدرسه حدود ۱۵ متر بلندی دارد و ارتفاع بخش برجای‌مانده از هریک از دو مناره بر فراز پشت‌بام حدود ۸ متر است. بدنه مناره‌ها با [[کاشی کاری|کاشی‌کاری‌]]<nowiki/>های معقلی به رنگ‌های فیروزه‌ای و سرمه‌ای آراسته شده که اسما و عبارات مذهبی را به [[کوفی، خط|خط کوفی]] نمایش می‌دهند. در بخش فوقانی ساقه مناره‌ها، آثار [[مقرنس|مقرنس‌]]<nowiki/>کاری‌های ظریف مزین به قطعات سفال و کاشی دیده می‌شود. سردر ورودی نیز در اصل دارای تزئینات و کتیبه‌های کاشی‌کاری پرکاری بوده که بخش‌های عمده آن در طول زمان فروریخته است.

آرامگاه سلطان بخت‌آغا دارای نمایی خارجی به‌صورت چندضلعی آجری است و گنبدی دوپوسته بر فراز آن قرار دارد. سطح بیرونی این گنبد با طرح‌های هندسی حاصل از ترکیب کاشی فیروزه‌ای و لاجوردی بر زمینه آجر پوشیده شده است، اما پوشش داخلی بقعه امروزه عمدتاً با اندود [[گچ]] پوشانده شده و تزئینات اصیل آن در سده‌های گذشته دچار آسیب شده است.

ترکیب دو مناره بر فراز سردر ورودی یک مجتمع مذهبی - آموزشی در مناره‌های دردشت، یکی از الگوهای شاخص معماری ایران در سده 8ق است که مقدمه تکامل این ساختار در مساجد و مدارس عصر صفوی گردید. این اثر از معدود یادگارهای معماری عصر آل‌مظفر در اصفهان است که همبستگی یک واحد آموزشی، سردر تشریفاتی و بقعه آرامگاهی را در یک طرح کالبدی بازتاب می‌دهد. نیز ← [[دردشت، محله]]
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

باغ قوشخانه

2026-09-02T06:30:51Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به باغ قوش خانه

#تغییر_مسیر [[باغ قوش خانه]]

باغ قوش خانه، مناره

2026-09-02T06:30:15Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره باغ قوشخانه

#تغییر_مسیر [[مناره باغ قوشخانه]]

باغ قوشخانه، مناره

2026-09-02T06:30:06Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره باغ قوشخانه

#تغییر_مسیر [[مناره باغ قوشخانه]]

علی بن سهل، مناره

2026-09-02T06:21:02Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره علی بن سهل

#تغییر_مسیر [[مناره علی بن سهل]]

باقوشخانه، مناره

2026-09-02T06:20:14Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره باقوشخانه

#تغییر_مسیر [[مناره باقوشخانه]]

طوقچی، مناره

2026-09-02T06:15:05Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مناره طوقچی

#تغییر_مسیر [[مناره طوقچی]]

مناره باغ قوشخانه

2026-09-02T06:11:20Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره باغ قوشخانه در گویش محلی «مناره باقوشخانه» خوانده می‌شود و در برخی منابع با نام‌های مناره طوقچی و مناره علی بن سهل نیز از آن یاد شده است، در شمال محله تاریخی جویباره اصفهان، در مجاورت میدان قدس و در نزدیکی دروازه کهن طوقچی جای گرفته اس...» ایجاد کرد

مناره باغ قوشخانه

در گویش محلی «مناره باقوشخانه» خوانده می‌شود و در برخی منابع با نام‌های مناره طوقچی و مناره علی بن سهل نیز از آن یاد شده است، در شمال محله تاریخی جویباره اصفهان، در مجاورت میدان قدس و در نزدیکی دروازه کهن طوقچی جای گرفته است. این بنا در تاریخ ۲۱ آبان ۱۳۱۷ش با شماره ثبت ۳۱۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

بنای کنونی بازمانده یکی از دو مناره‌ای است که در دو سوی مسجدی به نام مصلی استقرار داشته‌اند؛ مسجدی که در منابع تاریخی با عناوین مسجد باباسوخته، مسجد عمر و مسجد سلطان ابوسعید بهادرخان از آن یاد شده و امروز نشانه‌ای از آن بر جای نمانده است. مناره مقابل بر پایه تحلیل تزئینات و شیوه ساخت، به سده 8ق و دوره [[ایلخانان]] تعلق دارد.

وجه تسمیه بنا به همجواری آن با یکی از باغ‌های سلطنتی عصر [[شاه عباس کبیر|شاه عباس یکم]] صفوی بازمی‌گردد. «قوشخانه» به مکانی اطلاق می‌شد که پرندگان شکاری مورد استفاده در شکارهای سلطنتی در آن نگهداری می‌شدند و همین مجاورت سبب شد مناره نیز به این نام شهرت یابد. نام طوقچی برگرفته از نزدیکی بنا با دروازه طوقچی است و عنوان علی بن سهل نیز از همسایگی آن با آرامگاه علی بن سهل راهب گرفته شده است.

مناره آجری و مدور است و ارتفاع آن حدود ۳۸ متر گزارش شده است. بدنه بنا با تکرار مارپیچ واژه «الله‌اکبر» به [[کوفی، خط|خط کوفی]] بنایی به رنگ فیروزه‌ای بر زمینه آجری، همراه با نقوش اسلیمی و ختایی، آراسته شده است؛ الگویی که در میان مناره‌های باقی‌مانده [[اصفهان، شهر|اصفهان]] کم‌نظیر به شمار می‌رود. در بخش بالایی، کتیبه‌ای به شکل گردنبند با [[ثلث، خط|خط ثلث]] سفید معرق بر زمینه نقوش آجری قرار داشته که بخش‌های عمده آن در گذر زمان فروریخته است. راه‌پلکان درونی بنا ساختاری متعارف دارد و تناسبات عمودی بنا به‌روشنی از مهارت سازندگان در توازن میان بلندی و استحکام سازه‌ای حکایت می‌کند.

اهمیت این مناره تنها در ارزش معماری آن نیست؛ پیوند فضایی و تاریخی بنا با مسجد مصلی، آرامگاه علی بن سهل و باغ و دروازه سلطنتی قوشخانه، آن را به سندی معتبر در شناخت ساختار شهری و کاربری‌های سلطنتی اصفهان در دوره‌های گوناگون بدل کرده است. گواهی مکتوب از این مجموعه، توصیف و نقاشی [[فلاندن، اوژن ناپلئون|اوژن فلاندن]]، معمار و خاورشناس فرانسوی، است که در سده 13ق از اصفهان بازدید کرد و از مسجد باباسوخته با گنبد و مناره کاشی‌کاری‌شده یاد کرده و نماهای درخشان آن را با نقوش ستاره‌ای سبز و سفید بر زمینه لاجوردی و نقوش مارپیچ مناره به تفصیل وصف نموده است؛ توصیفی که اهمیت آن در آن است که وضعیت بنا را پیش از آسیب‌های سده‌های متأخر مستند ساخته است.

در سال ۱۳۸۵ش سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری اقدام به استحکام‌بخشی سازه، ترمیم [[مقرنس|مقرنس‌کاری]]، مرمت گنبد مناره و بازسازی [[کاشی کاری|کاشی‌کاری]] سطوح و راه‌پله‌ها نمود. مناره باغ قوشخانه امروزه در شمار بازمانده‌های شاخص دوره ایلخانی در اصفهان قرار دارد و بخشی از منظومه مناره‌های تاریخی این شهر به شمار می‌رود. نیز ← [[باغ قوش خانه]]
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

مناره طوقچی

2026-09-02T06:11:10Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره طوقچی رجوع شود به: مناره باغ قوشخانه» ایجاد کرد

مناره طوقچی

رجوع شود به: [[مناره باغ قوشخانه]]

مناره باقوشخانه

2026-09-02T06:11:03Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره باقوشخانه رجوع شود به: مناره باغ قوشخانه» ایجاد کرد

مناره باقوشخانه

رجوع شود به: [[مناره باغ قوشخانه]]

مناره علی بن سهل

2026-09-02T06:11:02Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی «مناره علی بن سهل رجوع شود به: مناره باغ قوشخانه» ایجاد کرد

مناره علی بن سهل

رجوع شود به: [[مناره باغ قوشخانه]]

فلاندن، اوژن ناپلئون

2026-09-02T06:04:50Z

Mohammadi3:

{{جعبه زندگینامه
|عنوان = اوژن ناپلئون فلاندن
|نام =Eugene Napoleon Flandin
|نام دیگر=
|نام اصلی=
|نام مستعار=
|لقب=
|زادروز=1809م
|تاریخ مرگ=1889م
|دوره زندگی=
|ملیت=فرانسوی
|محل زندگی=
|تحصیلات و محل تحصیل=
| شغل و تخصص اصلی =نقاش، باستان‌شناس
|شغل و تخصص های دیگر=خاورشناس و سیاستمدار
|سبک =
|مکتب =
|سمت =نقاش نظامی در خدمت ارتش فرانسه در الجزایر
|جوایز و افتخارات =
|آثار =سفر اوژن فلاندن نقاش و پاسکال کوست معمار به ایران (پاریس، 1851ـ1854م)
مشرق زمین، در ۳ جلد (۱۸۵۳ـ۱۸۷۴م)
|خویشاوندان سرشناس =ژان باپتیست ناپلئون (پدر)
|گروه مقاله =خاورشناسی، نگارگری و مجسمه‌سازی جهان
|دوره =
|فعالیت‌های مهم =
|رشته =
|پست تخصصی =
|باشگاه =
}}
[[پرونده:33136400-3.jpg|بندانگشتی|دروازه تبریز اثر اوژن ناپلیون فلاندن]]
فِلاندن، اوژن ناپلئون (۱۸۰۹ـ۱۸۸۹م)(Flandin, Eugene Napoleon)<br>
نقاش، باستان‌شناس، خاورشناس و سیاستمدار فرانسوی. پدرش ژان باپتیست ناپلئون در ارتش ناپلئون خدمت می‌کرد. اوژن نیز در ابتدا، به اجبار پدرش، به ارتش پیوست، اما به‌زودی آن را رها کرد و به فراگیری نقاشی پرداخت و برای کسب مهارت بیشتر در این هنر به [[ایتالیا]] رفت (۱۸۳۴ـ۱۸۳۶م) و در نقاشی استادی یافت. در ۱۸۳۷م مدتی در سمت نقاش نظامی در خدمت ارتش فرانسه در [[الجزایر]] بود. در ۱۸۳۹م او و پاسکال گزاویه کوست، معمار فرانسوی، به‌همراه کنت دو سارسه، سفیر فرانسه، به ایران سفر کردند و در سال‌های ۱۸۳۹ تا ۱۸۴۱م به پژوهش و مطالعۀ بناهای تاریخی ایران، به‌ویژه در تخت جمشید و شوش، پرداختند. حاصل این سفر و پژوهش کتاب ارزشمند ''سفر اوژن فلاندن نقاش و پاسکال کوست معمار به ایران'' (پاریس، ۱۸۵۱ـ۱۸۵۴م) است به‌جز نگارش متن سفرنامه، نقاشی بناهای تاریخی و مناظر این کتاب نیز از فلاندن است. وی در ۱۸۴۳م به‌همراه [[بوتا، پل امیل (ح ۱۸۰۲ـ۱۸۷۰)|امیل بوتا]] (۱۸۰۲ـ۱۸۷۰م) برای نقاشی بناهای تاریخی و ترسیم کتیبه‌های نینوا به آن سرزمین رفت و حاصل این کار نیز کتاب ''آثار تاریخی'' ''نینوا'' (۱۸۴۷ـ۱۸۵۰م) با همکاری بوتا بوده است. از دیگر آثارش: ''مشرق زمین''، در ۳ جلد (۱۸۵۳ـ۱۸۷۴م).
<br>
[[رده:خاورشناسی]]
[[رده:(خاورشناسی)ایران]]
[[رده:نگارگری و مجسمه سازی جهان]]
[[رده:پیش از قرن 20 - اشخاص]]

مناره زیار

2026-09-02T05:45:58Z

Mohammadi3:

مناره زیار

در حدود ۳۰ کیلومتری شرق [[اصفهان، شهر|اصفهان]]، در نزدیکی روستای [[زیار (اصفهان)|زیار]] و در ساحل جنوبی [[زاینده رود|زاینده‌رود]] قرار دارد. این بنا در دشتی نسبتاً باز و در فاصله‌ای نزدیک به بستر [[رودخانه]] ساخته شده است؛ به‌گونه‌ای که از پیرامون خود، به‌ویژه از سوی شمال رودخانه، با مناره برسیان ارتباط بصری دارد. قرارگیری مناره در میان زمین‌های [[کشاورزی]] و فقدان بناهای متراکم در پیرامون آن، سیمای آن را از بسیاری از مناره‌های تاریخی اصفهان متمایز می‌کند.

مناره زیار از نظر ویژگی‌های معماری و تزئینی به دوره [[سلجوقیان|سلجوقی]] منسوب است؛ با این حال، تاریخ دقیق ساخت آن در کتیبه‌های موجود ذکر نشده است. بر پایه بررسی‌های تطبیقی سبک‌شناختی در [[آجرکاری]]، ترکیب کالبدی و شیوه کتیبه‌نگاری، احداث آن به نیمه دوم سده ششم تا اواخر سده هفتم هجری قمری (حدود سال‌های ۵۵۰ تا ۶۸۸ق) تخمین زده می‌شود.

در گذشته مسجدی گنبددار در کنار مناره قرار داشته که از آن بنا امروزه اثری برجای نمانده است. مناره بر سکویی آجری و هشت‌ضلعی استوار شده و بخش پایینی ساق آن نیز تا ارتفاعی چندمتری، نقشه‌ای هشت‌ضلعی دارد. بدنه از این قسمت به بعد به شکل استوانه‌ای ادامه می‌یابد و در بالا، با کاهش تدریجی قطر، به بخش‌های تاج‌مانند و در نهایت به کلاهکی مکعب‌شکل ختم می‌شود. ترکیب پایه هشت‌ضلعی، ساق مدور و انتهای مکعبی، از ویژگی‌های کم‌نظیر این بنا در میان مناره‌های تاریخی ایران است.

مناره زیار در سه طبقه طراحی شده است. دو طبقه نخست با پلکان داخلی و پیش‌آمدگی‌های پیرامونی از یکدیگر تفکیک شده‌اند، اما طبقه بالایی فاقد پلکان مستقل است و بخش پایانی سازه را شکل می‌دهد. دسترسی به طبقات از طریق پلکان مارپیچ حول محور مرکزی فراهم می‌شود و روزنه‌هایی باریک در بدنه برای تأمین نور و تهویه تعبیه شده است. ارتفاع بنا بسته به شیوه اندازه‌گیری، حدود ۴۷ تا ۵۰ متر برآورد می‌شود.

آرایه‌های مناره بر پایه هنر آجرکاری شکل گرفته و بدنه آن به بخش‌های افقی و قاب‌های تزیینی متعددی با نقوش هندسی و لوزی تقسیم شده است. در طبقه دوم، افزون بر آجرکاری، تزئینات کاشی‌کاری با لعاب فیروزه‌ای نیز به‌کار رفته است. شاخص‌ترین کتیبه اثر در بخش فوقانی، با [[کوفی، خط|خط کوفی]] برجسته و کاشی فیروزه‌ای بر زمینه آجری اجرا شده و شامل آیه ۳۳ [[فصلت، سوره|سوره فصّلت]] است:

«وَمَنْ أَحْسَنُ قَوْلًا مِّمَّن دَعَا إِلَى اللَّهِ وَعَمِلَ صَالِحًا وَقَالَ إِنَّنِي مِنَ الْمُسْلِمِينَ»

بخش‌هایی از کتیبه‌ها و قاب‌های تزئینی در طول زمان آسیب دیده یا از میان رفته است و خوانش کامل آن‌ها همچنان می‌تواند اطلاعات بیشتری درباره تاریخ بنا و بانی احتمالی آن فراهم کند.

همچنین در سطوح بالاتر و کلاهک مکعبی نوک مناره، عبارات کوتاهی نظیر کلمه جلاله «الله» به خط بنایی فیروزه‌ای دیده می‌شود.

نام «زیار» در برخی روایت‌های تاریخی با دوره فرمانروایی [[مرداویج بن زیار ( ـ۳۲۳ ق)|مرداویج]] زیاری، بنیان‌گذار سلسله [[زیاریان]]، مرتبط دانسته شده است. با این حال، میان این پیشینه نام‌گذاری و احداث سازه فعلی ارتباط مستقیمی وجود ندارد، زیرا شواهد کالبدی اثر بیانگر ساخت آن در دوره سلجوقی است.

مناره زیار به دلیل حفظ ساختار سه‌طبقه، پایدار ماندن کلاهک تارک، تناسبات هندسی دقیق و تلفیق آجرکاری با کتیبه‌های فیروزه‌ای، از شاخص‌ترین یادمان‌های معماری برون‌شهری اصفهان در حوزه فرهنگی زاینده‌رود به‌شمار می‌رود.
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

نهاوند، قلعه

2026-09-01T08:15:32Z

Mohammadi3:

[[پرونده: 39211000-1.jpg | بندانگشتی|نَهاوَنْد، قلعه]]نَهاوَنْد، قلعۀ <br>[[پرونده: 39211000.jpg | بندانگشتی|نَهاوَنْد، قلعه]]قلعه‌ای باستانی است که به رویین‌دژ شهرت دارد. در ۲۱ق در جريان [[نهاوند، جنگ|جنگ نهاوند]] ویران شد. در قرن ۴ق تعمیر شد و مورد استفاده قرار گرفت. در اوایل دورۀ [[عباس صفوی اول|شاه عباس صفوی]] در اشغال عثمانی‌ها بود و در جنگ ویران شد. مدتی بعد تعمیر شد و تا اواخر دورۀ [[قاجاریه، سلسله|قاجار]] حاکم‌نشین و مرکز ساخلوهای دولتی و تا اواسط دورۀ [[رضاشاه پهلوی (آلاشت ۱۲۵۷ـ ژوهانسبورگ ۱۳۲۳ش)|رضاشاه پهلوی]] باقی بود. قلعه‌ای مربع‌شکل شامل قسمت‌های اندرونی و بیرونی با اتاق‌های گچبری و کاشی‌کاری‌شده و چهار برج بود که دو تا از آن‌ها باقی مانده است. یک پل بزرگ و خندق و آب‌انبار داشت. کتیبۀ قلعه در گورستان شهر به سنگ قبر تبدیل شده است.
<br>
[[رده:جغرافیای ایران]]
[[رده:همدان]]
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

ماهاچ قلعه

2026-09-01T08:15:16Z

Mohammadi3:

[[پرونده:2042153911 .jpg|جایگزین=مسجد جامع ماهاچ قلعه|بندانگشتی|مسجد جامع ماهاچ قلعه]]
ماهاچ قلعه

مرکز جمهوری خودمختار داغستان (از فدراسیون روسیه) و شهر و بندری واقع در ساحل غربی [[خزر، دریای|دریای خزر]]. نام این شهر تا سال 1922م پتروسک بود. این بندر دریایی ارتباط بین قفقاز شمالی، [[قفقاز جنوبی|جنوبی]] و جنوب [[اوکراین]] را با [[قزاقستان]] امکان‌پذیر می‌سازد. اساس و بنیان شهر در 1844م به عنوان استحکامات جنگی به نام پتروسکویه گذاشته شده است. در 1857م نام این شهر پتروسک ـ پورت بود. از 1896م این شهر به خط‌آهن ولادی قفقاز، باکو ورستوف ـ دن پیوست. در 1904م اولین تشکیلات سوسیال دموکرات‌های روس در این شهر تشکیل شد. در 30 مارس 1920م ارتش سرخ شهر را آزاد کرد. از 1922م به بعد این شهر به افتخار انقلابی معروف ماهاچ داهادایف، ماهاچ قلعه نام گرفت. مهمانسرای داغستان، تئاتر دراماتیک مهمانسرای لنینگراد، بنای شوراها و تعدادی ساختمان جدید و مجسمه‌های سلیمان استالسکی (1949م) و هزمت سادات (1957م) در این شهر قرار دارند. نیز ← [[داغستان]]
[[رده:جغرافیای آسیا]]
[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]
[[رده:تاریخ جهان]]
[[رده:روسیه و شوروی]]

قلعه

2026-09-01T06:06:46Z

Mohammadi3:

[[پرونده: 34075800-1.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهی، بادرود]]قلعه <br>[[پرونده: 34075800-2.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهي، بادرود]][[پرونده: 34075800-3.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهي، بادرود]][[پرونده: 34075800-4.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهي، بادرود]][[پرونده: 34075800-5.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهي، بادرود]][[پرونده: 34075800.jpg | بندانگشتی|قلعه کرشاهي، بادرود]]<p>(یا: دِژ؛ دز) سازه‌ای دفاعی و مستحکم مرکب از ساختمان یا ساختمان‌هایی با برج و بارو مناسب برای اقامت طولانی ساکنان آن به هنگام خطر و محاصره از سوی دشمن. قلعه معمولاً محل سکونت کوتوال، امیر، فئودال، یا پادشاه و مرکز فرماندهی و دارای تأسیسات نظامی، ازقبیل انبار اسلحه و اصطبل و بندهایی برای نگهداری زندانیان و اسیران بود. قلعه‌ها را معمولاً بر نقطه‌ای بلند و در موضعی می‌ساختند که حداکثر دید را برای نگهبانان فراهم سازد، تا زودتر و آسانتر بتوانند نزدیک‌شدن دوست یا دشمن را تشخیص دهند. چنانچه سلطان یا امیری در کاخ دژمانندی زندگی می‌کرد و در اطراف گروهی کثیر از مردم عادی به‌سر می‌بردند و برگرد آن حصار می‌کشیدند، آن را در فارسی ارگ می‌خواندند. ارگ بم، ارگ علیشاه در تبریز و ارگ تهران قدیم، از این سازه‌هاست. کهن‌ترین استحکامات شهری ـ نظامی ایران هگمتانه (حدود قرن ۲۶پ‌م) به روایات تاریخی هفت دیوار، هر یک به رنگی دیگر داشته است. ارگ بم با قدمتی حدوداً ۲هزار ساله و دژ شاپورخواست از دوران ساسانی در لرستان (که از عصر قاجار فلک‌الافلاک نامیده شد و اهل محل آن را دوازده برجی می‌خوانند)، و قلعه‌های معروف اسماعیلیه ازجمله قلعۀ الموت و قلاع لمبَسر، طبس و ارجان، که در تاریخ ایران از اهمیت بسیار برخوردارند، از دژهای معروف‌اند. قلعه‌سازی در غرب نیز پیشینه‌ای کهن دارد. رومیان باستان شهرهای خود را با دیوارهای بلند محصور می‌کردند و کاخ‌های امپراتوران روم شرقی دژهایی مستحکم بودند. در قرون وسطا قلعه‌سازی رایج شد. در آغاز قلعه‌ها چوبی و ساده بود که روی تپۀ طبیعی یا پشته‌ای مصنوعی بنا و دور آن خندق کنده می‌شد. با پیشرفت فنون محاصره و قلعه‌گیری، دژها را از سنگ و ساروج و با یک یا چند دیوار بلند بر گرد آن می‌ساختند. در قرن ۱۱م شمار این قلعه‌ها فراوان بود. در فواصل دورتر از قلعۀ اصلی نیز باروهای بلند و ضخیم با برج‌های دفاعی کنگره‌دار برپا می‌شد. نورمن‌ها در انگلستان فن قلعه‌سازی را ترقی دارند. ارتفاع دیوارهای بلند و ستبر این قلعه‌ها بعضاً به پانزده متر می‌رسید و دریچه‌هایی کوچک در باروها تعبیه می‌شد. برج سفید در برج معروف لندن نمونه‌ای از این قلعه‌هاست (قرن ۱۳م). با اختراع توپ و استفاده از باروت، ساختن قلعه‌های جدید به‌پایان رسید و قلعه تدریجاً مفهومی شبیه قصر و کوشک اشرافی پیدا کرد. در جنگ‌های صلیبی، مسیحیان قلعه‌های مستحکمی در شام و فلسطین ساختند که معروف‌ترین آن‌ها کراک دِ شوالیه در سوریۀ کنونی است. ورود و خروج از قلعه‌های اروپایی مستلزم عبور از پل متحرکی بود که روی خندق قرار می‌گرفت و به دروازه‌ای چوبین و سنگین، پوشیده از لایه‌ای آهنین ختم می‌شد، که در مدخل تعبیه شده و قابل باز و بسته‌شدن، یا بالا و پائین‌رفتن بود.</p>
<br>
[[رده:معماری]]
[[رده:انواع سازه های معماری]]

سردار بزرگ، آب انبار

2026-09-01T06:03:10Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار سردار بزرگ

#تغییر_مسیر [[آب انبار سردار بزرگ]]

آب انبار زنانه بازار

2026-09-01T06:01:00Z

Mohammadi3:

{{ الگو:جعبه اطلاعات اماکن5
| نام = آب‌انبار زنانه‌بازار
| نام لاتین =
| نام‌های دیگر =
| کشور = ایران
|استان = قزوین
| موقعیت = غرب مسجد شاه قزوین
| کاربري =آب‌انبار
| مشخصات معماری =دارای 43 پلخ و 5 بادگیر
| سازنده =فتحعلی‌شاه
| زمان ساخت =دورۀ قاجار
}}[[پرونده:10003100.jpg|بندانگشتی|آب‌انبار زنانه‌بازار قزوین]] آب‌انبار زنانه‌بازار Ab anbar-e Zanane Bazar (Cistern)<br/>
در زنانه‌بازار قزوین، از دورۀ [[قاجاریه،_سلسله|قاجار]]. آب‌انبار بسیار بزرگی در قزوین که در غرب مسجد_شاه (مسجد‌النبی) است و در دورۀ [[فتحعلی_شاه_قاجار_(۱۱۸۵ـ_اصفهان_۱۲۵۰ق)|فتحعلی‌شاه]] ساخته شده است. ۴۳ پله و پنج بادگیر دارد. سردر آن ازبین رفته است.

----
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]
[[رده:جغرافیای ایران]]
[[رده:قزوین]]

حاج صباغ، آب انبار

2026-09-01T05:58:23Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار حاج صباغ

#تغییر_مسیر [[آب انبار حاج صباغ]]

صفی آباد، آب انبار

2026-09-01T05:41:57Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار صفی آباد

#تغییر_مسیر [[آب انبار صفی آباد]]

کوشک صفی، آب انبار

2026-09-01T05:40:08Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار کوشک صفی

#تغییر_مسیر [[آب انبار کوشک صفی]]

مسجد وزیر، آب انبار

2026-09-01T05:24:26Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار مسجد وزیر

#تغییر_مسیر [[آب انبار مسجد وزیر]]

خوش، آب انبار

2026-08-31T08:06:35Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار خوش

#تغییر_مسیر [[آب انبار خوش]]

محله شهیدان، آب انبار

2026-08-31T08:05:07Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار محله شهیدان

#تغییر_مسیر [[آب انبار محله شهیدان]]

مسجد خاکی، آب انبار

2026-08-31T08:04:36Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار مسجد خاکی

#تغییر_مسیر [[آب انبار مسجد خاکی]]

گذر نو، آب انبار

2026-08-31T08:02:25Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار گذر نو

#تغییر_مسیر [[آب انبار گذر نو]]

فرطان، آب انبار

2026-08-31T07:57:28Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار فرطان

#تغییر_مسیر [[آب انبار فرطان]]

اندقان، آب انبار

2026-08-31T07:56:52Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار اندقان

#تغییر_مسیر [[آب انبار اندقان]]

البرز، آب انبار

2026-08-31T07:52:17Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار البرز

#تغییر_مسیر [[آب انبار البرز]]

درق، آب انبار

2026-08-31T07:51:44Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار درق

#تغییر_مسیر [[آب انبار درق]]

میرسیدعلی، آب انبار

2026-08-31T07:50:18Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار میرسیدعلی

#تغییر_مسیر [[آب انبار میرسیدعلی]]

حاج حسن، آب انبار

2026-08-31T07:49:02Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار حاج حسن

#تغییر_مسیر [[آب انبار حاج حسن]]

دشت، آب انبار

2026-08-31T07:47:25Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار دشت

#تغییر_مسیر [[آب انبار دشت]]

مصلی، آب انبار

2026-08-31T07:45:26Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار مصلی

#تغییر_مسیر [[آب انبار مصلی]]

گرمسار، آب آنبار

2026-08-31T07:44:53Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به آب انبار گرمسار

#تغییر_مسیر [[آب انبار گرمسار]]

آب انبار گرمسار

2026-08-31T07:33:48Z

Mohammadi3:

{{ الگو:جعبه اطلاعات اماکن5
| نام = آب‌انبار گرمسار
| نام لاتین =
| نام‌های دیگر =
| کشور = ایران
|استان = سمنان
| موقعیت = ضلع شمالی مسجدجامع شهر گرمسار در کنار بازارچۀ شهر
| کاربري =آب‌انبار
| مشخصات معماری =دارای 40 پله و پاشیر - منبع اصلی به شکل گنبد پله‌ای مدور آجری است - عمق آبگیر حدود 14 متر
| سازنده =
| زمان ساخت =دورۀ قاجار
}}[[پرونده:10003800.jpg|بندانگشتی|آب‌انبار گرمسار]]آب‌انبار گرمسار Ab anbar-e Garmsar (Cistern)
بزرگ‌ترین [[آب انبار|آب‌انبار]] شهرستان [[گرمسار،_شهرستان|گرمسار]] واقع در ضلع شمالی مسجد جامع گرمسار در جوار بازارچۀ شهر در استان [[سمنان،_استان|سمنان]]. سردر بزرگ و طاق گهواره‌ای زیبای این بنای دیدنی در گذشته به‌سمت بازار بود که اکنون مسدود شده است. منبع بزرگ و اصلی آب‌انبار به‌شکل گنبد پله‌ای مدوّر آجری در درون کوچه قرار دارد. عمق آبگیر آن حدود 14 متر بوده که 5ماه از سال آب مورد نیاز مردم گرمسار و حومه را تأمین می‌کرده است. این بنای دیدنی به دوران [[قاجاریه،_سلسله|قاجاریه]] تعلق دارد و دارای ۴۰ پله و [[پاشیر]]<nowiki/>ی عریض و بزرگ است.

 
----
[[رده:جغرافیای ایران]]
[[رده:سمنان]]
[[رده:معماری]]
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]

امین الدوله، کاروانسرا

2026-08-31T07:24:16Z

Mohammadi3: تغییر هدف تغییرمسیر از تیمچه امین الدوله به کاروانسرای امین الدوله

#تغییر_مسیر [[کاروانسرای امین الدوله]]

کاروانسرای امین الدوله

2026-08-31T07:24:04Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به تیمچه امین الدوله حذف شد

کاروانسرای امین الدوله

رجوع شود به: [[تیمچه امین الدوله]]

روستای نیستانک

2026-08-31T07:21:13Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به نیستانک، روستا

#تغییر_مسیر [[ نیستانک، روستا]]

جهان آباد، رباط

2026-08-31T07:18:52Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به رباط جهان آباد

#تغییر_مسیر [[رباط جهان آباد]]

قره بیل، کاروانسرا

2026-08-31T07:18:00Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به رباط قره بیل

#تغییر_مسیر [[رباط قره بیل]]

میرپنج و آقا، کاروانسرا

2026-08-31T07:02:36Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به مجموعه کاروانسراهای میرپنج و آقا (کاشان)

#تغییر_مسیر [[مجموعه کاروانسراهای میرپنج و آقا (کاشان)]]

قلی، رباط

2026-08-31T07:00:28Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به رباط قلی

#تغییر_مسیر [[رباط قلی]]

سرای چینی (رشت)

2026-08-31T06:55:39Z

Mohammadi3: تغییرمسیر به کاروانسرای چینی چیان حذف شد

سرای چینی (رشت)
رجوع شود به: [[کاروانسرای چینی چیان]]

مه گاس

2026-08-31T06:53:45Z

Mohammadi3: صفحه‌ای تازه حاوی « مه گاس رجوع شود به: مهرستان، شهر» ایجاد کرد

مه گاس
رجوع شود به: [[مهرستان، شهر]]

کوه موروداغ

2026-08-31T06:48:01Z

Mohammadi3:

کوه موروداغ

رشته‌کوهی در 35کیلومتری غرب [[تبریز، شهر|شهر تبریز]]، استان [[آذربایجان شرقی]]. در محدودۀ [[تبریز، شهرستان|شهرستان تبریز]] و در نزدیکی شهرهای [[خسروشاه، شهر|خسروشهر]]، [[اسکو، شهر|اسکو]] و روستاهای دامنه‌ای منطقه واقع شده است. از شمال به دره‌ها و ارتفاعات منتهی به [[ارومیه، دریاچه|دریاچه ارومیه]] و از شرق به دشت تبریز محدود می‌شود. بلندترين قلۀ آن 2210متر ارتفاع دارد. موروداغ به صورت رشته‌ای نسبتاً طولانی از شمال غرب به جنوب شرق امتداد دارد و شیب شرقی آن به سوی دشت تبریز ملایم‌تر است؛ در حالی که دامنه‌های غربی آن به سوی حوضۀ آبریز دریاچۀ ارومیه شیب بیشتری دارند.

پوشش گیاهی موروداغ متناسب با اقلیم نیمه‌خشک و کوهستانی منطقه است. در دامنه‌ها و ارتفاعات آن گیاهان مرتعی، درختچه‌های مقاوم به خشکی و گونه‌های بومی مانند گون، درمنه و برخی گیاهان دارویی رشد می‌کنند. این پوشش گیاهی علاوه بر ایجاد زیستگاهی برای گونه‌های مختلف جانوری، در جلوگیری از فرسایش خاک نیز نقش مهمی دارد.
----
[[رده:جغرافیای ایران]]
[[رده:جغرافیای طبیعی ایران - کوه]]
[[رده:آذربایجان شرقی]]