https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A2%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%84_%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%AFآکریل آمید - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-04T16:37:51Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A2%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%84_%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%AF&diff=2010181415&oldid=prevMohammadi2 در ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۰۹2024-07-05T16:09:18Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۰۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آکریلآمید (Acrylamide)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آکریلآمید (Acrylamide)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ترکیب شیمیایی بیبو، سفیدرنگ و شفاف با فرمول C<sub>3</sub>H<sub>5</sub>NO. بر اثر حرارت دادن مواد نشاستهای مثل سیبزمینی و نان در دماهای بالا (بیشتر از ۱۲۰ درجه سانتیگراد) به وجود میآید. تحقیقات نشان داده است که بین افزایش زمان و دمای پخت و میزان تولید آکریلآمید رابطۀ مستقیم وجود دارد. این مادۀ شیمیایی میتواند در اثر پختن، سرخکردن، کباب کردن شبکهای<ref>grilling</ref>، تست<ref>Toast</ref> و برشته کردن در مواد غذایی ایجاد شود. آبپز و بخارپز کردن عموما آکریلآمید ایجاد نمیکنند. آکریلآمید طی واکنش مایارد<ref>Maillard reaction</ref>، از واکنش آسپاراژین<ref>Asparagine</ref> و ترکیبات [[کربونیل|کربونیل]]<<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">nowiki</del>/>دار مثل قندهای احیاکننده<ref>Reducing Sugar </ref> تولید میشود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ترکیب شیمیایی بیبو، سفیدرنگ و شفاف با فرمول C<sub>3</sub>H<sub>5</sub>NO. بر اثر حرارت دادن مواد نشاستهای مثل سیبزمینی و نان در دماهای بالا (بیشتر از ۱۲۰ درجه سانتیگراد) به وجود میآید. تحقیقات نشان داده است که بین افزایش زمان و دمای پخت و میزان تولید آکریلآمید رابطۀ مستقیم وجود دارد. این مادۀ شیمیایی میتواند در اثر پختن، سرخکردن، کباب کردن شبکهای<ref>grilling</ref>، تست<ref>Toast</ref> و برشته کردن در مواد غذایی ایجاد شود. آبپز و بخارپز کردن عموما آکریلآمید ایجاد نمیکنند. آکریلآمید طی واکنش مایارد<ref>Maillard reaction</ref>، از واکنش آسپاراژین<ref>Asparagine</ref> و ترکیبات [[کربونیل|کربونیل]]<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref>Carbonyl<</ins>/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>>دار مثل قندهای احیاکننده<ref>Reducing Sugar </ref> تولید میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در صورتی که فرد مقادیر زیادی از مواد حاوی این ترکیب را مصرف کند باعث صدمه زدن به سیستم عصبیاش میشود. آکریلآمید در صورت ورود به بدن، تجزیه شده و مادهای به نام گلاسیدآمید<ref>Glycidamide</ref> تولید میکند که میتواند بر روی دیانای<ref>DNA</ref> انسان تاثیر گذاشته و با ایجاد جهش در [[ژن|ژن]]<<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">nowiki</del>/>ها منجر به بروز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرطان، </del>انواع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عفونتها </del>و عوارض جبرانناپذیر دیگر از جمله آسیب به سیستم عصبی و ایمنی بدن شود. حتی تماس مستقیم با این ماده باعث تحریک، سوزش، خارش در دستگاه تنفسی و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چشمها، تهوع، </del>اختلال در هوشیاری و تکلم و بیاختیاری ادراری و غیره میشود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در صورتی که فرد مقادیر زیادی از مواد حاوی این ترکیب را مصرف کند باعث صدمه زدن به سیستم عصبیاش میشود. آکریلآمید در صورت ورود به بدن، تجزیه شده و مادهای به نام گلاسیدآمید<ref>Glycidamide</ref> تولید میکند که میتواند بر روی دیانای<ref>DNA</ref> انسان تاثیر گذاشته و با ایجاد جهش در [[ژن|ژن]]<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref>gene<</ins>/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>>ها منجر به بروز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سرطان]]<ref>cancer</ref>، </ins>انواع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[عفونت|عفونت]]<ref>infection</ref>ها </ins>و عوارض جبرانناپذیر دیگر از جمله آسیب به سیستم عصبی و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ایمنی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]<ref>immunity</ref> </ins>بدن شود. حتی تماس مستقیم با این ماده باعث تحریک، سوزش، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>خارش<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]<ref>itch</ref> </ins>در دستگاه تنفسی و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[چشم|چشم]]<nowiki/>ها، [[تهوع]]<ref>nausea</ref>، </ins>اختلال در هوشیاری و تکلم و بیاختیاری ادراری و غیره میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز تولید این ترکیب در مواد غذای، آکریلآمید برای تولید مواد پلیآکریلآمید<ref>polyacrylamide</ref> نیز به صورت صنعتی به کار میرود. پلیآکریلآمید در تصفیۀ آب آشامیدنی به عنوان یکی از انواع مواد پاککننده به همراه مواد جامد برای تسهیل تصفیه آب و حذف مواد زاید آن به کار میرود. به علاوه از پلیآکریلآمید در تهیۀ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چسب، کاغذ، پلاستیکها </del>و مواد آرایشی نیز استفاده میشود. مواد پلیآکریلآمید حاوی مقادیر خیلی کمی از آکریلآمید هستند. آکریلآمید در دود سیگار نیز وجود دارد و استعمال سیگار به طور قابل توجهی باعث مواجهه با آکریلآمید میشود. در کمیتۀ تخصصی مشترک [[سازمان جهانی بهداشت]] و سازمان غذا و کشاورزی<ref>Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)</ref>، غلظت آکریلآمید برخی از مواد غذایی در فاصلۀ سالهای 2002 تا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2004 </del>ارائه شده است. براساس این تحقیق غلظت آکریلآمید در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نانها، </del>کیک و بیسکوئیتها و [[غلات]] صبحانه به ترتیب 446، 350 و 96 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی و در سیبزمینی سرخکرده و چیپس سیبزمینی به ترتیب 334 و 752 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی گزارش شده است. در حالیکه این غلظت در مورد غلات آبپز و سیبزمینی آبپز به ترتیب 15 و 16 میکروگرم به ازای کیلوگرم ماده غذایی گزارش شده است. بر اساس گزارش این کمیته تخصصی، در بیشتر کشورهای بررسی شده، مهمترین مواد غذایی که در مواجهۀ کل با آکریلآمید نقش دارند و سهم هرکدام از این مواد غذایی در این مواجهه عبارتند از: سیبزمینی سرخکرده (30- <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">16درصد</del>)، چیپس سیبزمینی (46- <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6درصد</del>)، [[قهوه]] (39- <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">13درصد</del>)، کیک و بیسکوئیت شیرین (20- <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10درصد</del>) و نانها (30- <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10درصد</del>). سایر مواد غذایی به میزان کمتر از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10درصد </del>در کل به این ترکیب سمی آلودهاند. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز تولید این ترکیب در مواد غذای، آکریلآمید برای تولید مواد پلیآکریلآمید<ref>polyacrylamide</ref> نیز به صورت صنعتی به کار میرود. پلیآکریلآمید در تصفیۀ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>آب آشامیدنی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]<ref>drinking water</ref> </ins>به عنوان یکی از انواع مواد پاککننده به همراه مواد جامد برای تسهیل تصفیه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>آب<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و حذف مواد زاید آن به کار میرود. به علاوه از پلیآکریلآمید در تهیۀ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[چسب]]<ref>adhesive</ref>، [[کاغذ]]، [[پلاستیک|پلاستیک]]<ref>plastic</ref>ها </ins>و مواد آرایشی نیز استفاده میشود. مواد پلیآکریلآمید حاوی مقادیر خیلی کمی از آکریلآمید هستند. آکریلآمید در دود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>سیگار<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>نیز وجود دارد و استعمال سیگار به طور قابل توجهی باعث مواجهه با آکریلآمید میشود. در کمیتۀ تخصصی مشترک [[سازمان جهانی بهداشت]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>World Health Organization</ref> </ins>و سازمان غذا و کشاورزی<ref>Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)</ref>، غلظت آکریلآمید برخی از مواد غذایی در فاصلۀ سالهای 2002 تا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2004م </ins>ارائه شده است. براساس این تحقیق غلظت آکریلآمید در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نان|نان]]<ref>bread</ref>ها، [[</ins>کیک<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]<ref>cake</ref> </ins>و بیسکوئیتها و [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلات (گیاهان)|</ins>غلات]] صبحانه به ترتیب 446، 350 و 96 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی و در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سیب زمینی|</ins>سیبزمینی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]<ref>potato</ref> </ins>سرخکرده و چیپس سیبزمینی به ترتیب 334 و 752 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی گزارش شده است. در حالیکه این غلظت در مورد غلات آبپز و سیبزمینی آبپز به ترتیب 15 و 16 میکروگرم به ازای کیلوگرم ماده غذایی گزارش شده است. بر اساس گزارش این کمیته تخصصی، در بیشتر کشورهای بررسی شده، مهمترین مواد غذایی که در مواجهۀ کل با آکریلآمید نقش دارند و سهم هرکدام از این مواد غذایی در این مواجهه عبارتند از: سیبزمینی سرخکرده (30- <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">16 درصد</ins>)، چیپس سیبزمینی (46- <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6 درصد</ins>)، [[قهوه]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>coffee</ref> </ins>(39- <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">13 درصد</ins>)، کیک و بیسکوئیت شیرین (20- <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10 درصد</ins>) و نانها (30- <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10 درصد</ins>). سایر مواد غذایی به میزان کمتر از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">10 درصد </ins>در کل به این ترکیب سمی آلودهاند. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
</table>Mohammadi2https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A2%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%84_%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%AF&diff=2010120623&oldid=prevReza rouzbahani در ۲۳ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۵:۳۳2021-09-23T15:33:22Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>[[پرونده:2042162810.jpg|جایگزین=سیبزمینی سرخکرده مهمترین غذای حاوی آکریلآمید|بندانگشتی|360x360پیکسل|سیبزمینی سرخکرده مهمترین غذای حاوی آکریلآمید]]<br />
آکریلآمید (Acrylamide)<br />
<br />
ترکیب شیمیایی بیبو، سفیدرنگ و شفاف با فرمول C<sub>3</sub>H<sub>5</sub>NO. بر اثر حرارت دادن مواد نشاستهای مثل سیبزمینی و نان در دماهای بالا (بیشتر از ۱۲۰ درجه سانتیگراد) به وجود میآید. تحقیقات نشان داده است که بین افزایش زمان و دمای پخت و میزان تولید آکریلآمید رابطۀ مستقیم وجود دارد. این مادۀ شیمیایی میتواند در اثر پختن، سرخکردن، کباب کردن شبکهای<ref>grilling</ref>، تست<ref>Toast</ref> و برشته کردن در مواد غذایی ایجاد شود. آبپز و بخارپز کردن عموما آکریلآمید ایجاد نمیکنند. آکریلآمید طی واکنش مایارد<ref>Maillard reaction</ref>، از واکنش آسپاراژین<ref>Asparagine</ref> و ترکیبات [[کربونیل|کربونیل]]<nowiki/>دار مثل قندهای احیاکننده<ref>Reducing Sugar </ref> تولید میشود.<br />
<br />
در صورتی که فرد مقادیر زیادی از مواد حاوی این ترکیب را مصرف کند باعث صدمه زدن به سیستم عصبیاش میشود. آکریلآمید در صورت ورود به بدن، تجزیه شده و مادهای به نام گلاسیدآمید<ref>Glycidamide</ref> تولید میکند که میتواند بر روی دیانای<ref>DNA</ref> انسان تاثیر گذاشته و با ایجاد جهش در [[ژن|ژن]]<nowiki/>ها منجر به بروز سرطان، انواع عفونتها و عوارض جبرانناپذیر دیگر از جمله آسیب به سیستم عصبی و ایمنی بدن شود. حتی تماس مستقیم با این ماده باعث تحریک، سوزش، خارش در دستگاه تنفسی و چشمها، تهوع، اختلال در هوشیاری و تکلم و بیاختیاری ادراری و غیره میشود.<br />
<br />
جز تولید این ترکیب در مواد غذای، آکریلآمید برای تولید مواد پلیآکریلآمید<ref>polyacrylamide</ref> نیز به صورت صنعتی به کار میرود. پلیآکریلآمید در تصفیۀ آب آشامیدنی به عنوان یکی از انواع مواد پاککننده به همراه مواد جامد برای تسهیل تصفیه آب و حذف مواد زاید آن به کار میرود. به علاوه از پلیآکریلآمید در تهیۀ چسب، کاغذ، پلاستیکها و مواد آرایشی نیز استفاده میشود. مواد پلیآکریلآمید حاوی مقادیر خیلی کمی از آکریلآمید هستند. آکریلآمید در دود سیگار نیز وجود دارد و استعمال سیگار به طور قابل توجهی باعث مواجهه با آکریلآمید میشود. در کمیتۀ تخصصی مشترک [[سازمان جهانی بهداشت]] و سازمان غذا و کشاورزی<ref>Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)</ref>، غلظت آکریلآمید برخی از مواد غذایی در فاصلۀ سالهای 2002 تا 2004 ارائه شده است. براساس این تحقیق غلظت آکریلآمید در نانها، کیک و بیسکوئیتها و [[غلات]] صبحانه به ترتیب 446، 350 و 96 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی و در سیبزمینی سرخکرده و چیپس سیبزمینی به ترتیب 334 و 752 میکروگرم در کیلوگرم مادۀ غذایی گزارش شده است. در حالیکه این غلظت در مورد غلات آبپز و سیبزمینی آبپز به ترتیب 15 و 16 میکروگرم به ازای کیلوگرم ماده غذایی گزارش شده است. بر اساس گزارش این کمیته تخصصی، در بیشتر کشورهای بررسی شده، مهمترین مواد غذایی که در مواجهۀ کل با آکریلآمید نقش دارند و سهم هرکدام از این مواد غذایی در این مواجهه عبارتند از: سیبزمینی سرخکرده (30- 16درصد)، چیپس سیبزمینی (46- 6درصد)، [[قهوه]] (39- 13درصد)، کیک و بیسکوئیت شیرین (20- 10درصد) و نانها (30- 10درصد). سایر مواد غذایی به میزان کمتر از 10درصد در کل به این ترکیب سمی آلودهاند. <br />
<br />
<br />
*[http://www.environmentalhealth.ir/page-4 http://www.environmentalhealth.ir]<br />
*[https://kalleh.com/book/article/nutrition/%D8%A2%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%84-%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AE%D8%B7%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%AE-%DA%AF%D9%88%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ https://kalleh.com/book/article]<br />
*[https://www.jahaneshimi.com/2645/%D9%BE%D9%84%DB%8C-%D8%A2%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%84-%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%AF/ https://www.jahaneshimi.com/]<br />
*[http://www.environmentalhealth.ir/page-4 http://www.environmentalhealth.ir]<br />
<br />
----<br />
<br />
<br />
<br />
<br /><br />
<references /><br />
[[رده:شیمی و بیوشیمی]]<br />
[[رده:عناصر و فرآورده ها، تجهیزات]]</div>Reza rouzbahani