ادیب الممالک فراهانی، محمدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش) - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazanin در ‏۲ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۱۶

2024-10-02T06:16:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۱۶
خط ۲۸:		خط ۲۸:
	}}[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]ادیب‌الممالک فراهانی، محمدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)		}}[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]ادیب‌الممالک فراهانی، محمدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)

	شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ [[گازران]] [[اراک، شهر\|اراک]] بود. محمدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در [[تویسرکان، شهر\|تویسرکان]]، [[کرمانشاه، شهر\|کرمانشاه]]، [[تبریز، شهر\|تبریز]]، [[ساوجبلاغ]] (مهاباد بعدی)، [[سمنان، شهر\|سمنان]]، [[اصفهان، شهر\|اصفهان]]، [[مشهد، شهر\|مشهد]]، [[قم، شهر\|قم]] و [[تهران، شهر\|تهران]] به کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به [[خوارزم]] (خیوه) و [[قفقاز، منطقه\|قفقاز]] (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از [[~~مظفر الدین~~ شاه قاجار\|مظفرالدین شاه]] دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه [[یزد، شهر\|یزد]] بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه [[شاه عبدالعظیم\|شاه‌عبدالعظیم]] حسنی [[ری، شهر\|شهر ری]] به خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش [[وحید دستگردی، حسن (دستگرد ۱۲۵۹ـ تهران ۱۳۲۱ش)\|حسن وحید دستگردی]] گرد آورده شد (تهران، ۱۳۱۲ش) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br /> <!--11165700-->		شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ [[گازران]] [[اراک، شهر\|اراک]] بود. محمدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در [[تویسرکان، شهر\|تویسرکان]]، [[کرمانشاه، شهر\|کرمانشاه]]، [[تبریز، شهر\|تبریز]]، [[ساوجبلاغ]] (مهاباد بعدی)، [[سمنان، شهر\|سمنان]]، [[اصفهان، شهر\|اصفهان]]، [[مشهد، شهر\|مشهد]]، [[قم، شهر\|قم]] و [[تهران، شهر\|تهران]] به کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به [[خوارزم]] (خیوه) و [[قفقاز، منطقه\|قفقاز]] (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از [[مظفرالدین شاه قاجار\|مظفرالدین شاه]] دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه [[یزد، شهر\|یزد]] بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه [[شاه عبدالعظیم\|شاه‌عبدالعظیم]] حسنی [[ری، شهر\|شهر ری]] به خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش [[وحید دستگردی، حسن (دستگرد ۱۲۵۹ـ تهران ۱۳۲۱ش)\|حسن وحید دستگردی]] گرد آورده شد (تهران، ۱۳۱۲ش) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br /> <!--11165700-->
	[[Category:ادبیات فارسی]]		[[Category:ادبیات فارسی]]
	[[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]		[[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]

Mohammadi2 در ‏۱۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۳۱

2024-01-14T18:31:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۳۱
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	\|پست تخصصی =		\|پست تخصصی =
	\|باشگاه =		\|باشگاه =
	}}[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]~~اَدیبُ‌المَمالِکِ فَراهانی، محمّدصادق~~ (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)		}}[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]ادیب‌الممالک فراهانی، محمدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)

	شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ [[گازران]] [[اراک، شهر\|اراک]] بود. محمدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در [[تویسرکان، شهر\|تویسرکان]]، [[کرمانشاه، شهر\|کرمانشاه]]، [[تبریز، شهر\|تبریز]]، [[ساوجبلاغ]] (مهاباد بعدی)، [[سمنان، شهر\|سمنان]]، [[اصفهان، شهر\|اصفهان]]، [[مشهد، شهر\|مشهد]]، [[قم، شهر\|قم]] و [[تهران، شهر\|تهران]] به کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به [[خوارزم]] (خیوه) و [[قفقاز، منطقه\|قفقاز]] (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از [[مظفر الدین شاه قاجار\|مظفرالدین شاه]] دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه [[یزد، شهر\|یزد]] بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه [[شاه عبدالعظیم\|شاه‌عبدالعظیم]] حسنی [[ری، شهر\|شهر ری]] به خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش [[وحید دستگردی، حسن (دستگرد ۱۲۵۹ـ تهران ۱۳۲۱ش)\|حسن وحید دستگردی]] گرد آورده شد (تهران، ~~۱۳۱۲~~) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br /> <!--11165700-->		شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ [[گازران]] [[اراک، شهر\|اراک]] بود. محمدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در [[تویسرکان، شهر\|تویسرکان]]، [[کرمانشاه، شهر\|کرمانشاه]]، [[تبریز، شهر\|تبریز]]، [[ساوجبلاغ]] (مهاباد بعدی)، [[سمنان، شهر\|سمنان]]، [[اصفهان، شهر\|اصفهان]]، [[مشهد، شهر\|مشهد]]، [[قم، شهر\|قم]] و [[تهران، شهر\|تهران]] به کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به [[خوارزم]] (خیوه) و [[قفقاز، منطقه\|قفقاز]] (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از [[مظفر الدین شاه قاجار\|مظفرالدین شاه]] دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه [[یزد، شهر\|یزد]] بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه [[شاه عبدالعظیم\|شاه‌عبدالعظیم]] حسنی [[ری، شهر\|شهر ری]] به خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش [[وحید دستگردی، حسن (دستگرد ۱۲۵۹ـ تهران ۱۳۲۱ش)\|حسن وحید دستگردی]] گرد آورده شد (تهران، ۱۳۱۲ش) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br /> <!--11165700-->
	[[Category:ادبیات فارسی]]		[[Category:ادبیات فارسی]]
	[[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]		[[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]

Mohammadi2 در ‏۲۵ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۲:۱۶

2021-12-25T12:16:03Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۲:۱۶
خط ۱:		خط ۱:

	~~[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]اَدیبُ‌المَمالِکِ فَراهانی، محمّدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)~~

	{{جعبه زندگینامه		{{جعبه زندگینامه
	\|عنوان =محمدصادق ادیب الممالک فراهانی		\|عنوان =محمدصادق ادیب الممالک فراهانی
خط ۲۹:		خط ۲۶:
	\|پست تخصصی =		\|پست تخصصی =
	\|باشگاه =		\|باشگاه =
	}}~~شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام~~ فراهانی ~~و زادۀ گازران اراک بود~~. محمّدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در تویسرکان، کرمانشاه، تبریز، ساوجبلاغ (مهاباد بعدی)، سمنان، اصفهان، مشهد، قم و تهران به‌کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به خوارزم (خیوه) و قفقاز (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از مظفرالدین شاه دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه یزد بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه شاه‌عبدالعظیم حسنی شهر ری به‌خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به‌دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش حسن وحید دستگردی گرد آورده شد (~~تهران، ۱۳۱۲~~) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br/> <!--11165700-->		}}[[File:فراهانی.jpg\|thumb]]اَدیبُ‌المَمالِکِ فَراهانی، محمّدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)

	[[Category:ادبیات فارسی]] [[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]		شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ [[گازران]] [[اراک، شهر\|اراک]] بود. محمدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در [[تویسرکان، شهر\|تویسرکان]]، [[کرمانشاه، شهر\|کرمانشاه]]، [[تبریز، شهر\|تبریز]]، [[ساوجبلاغ]] (مهاباد بعدی)، [[سمنان، شهر\|سمنان]]، [[اصفهان، شهر\|اصفهان]]، [[مشهد، شهر\|مشهد]]، [[قم، شهر\|قم]] و [[تهران، شهر\|تهران]] به کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به [[خوارزم]] (خیوه) و [[قفقاز، منطقه\|قفقاز]] (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از [[مظفر الدین شاه قاجار\|مظفرالدین شاه]] دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه [[یزد، شهر\|یزد]] بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه [[شاه عبدالعظیم\|شاه‌عبدالعظیم]] حسنی [[ری، شهر\|شهر ری]] به خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش [[وحید دستگردی، حسن (دستگرد ۱۲۵۹ـ تهران ۱۳۲۱ش)\|حسن وحید دستگردی]] گرد آورده شد (تهران، ۱۳۱۲) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br /> <!--11165700-->
			[[Category:ادبیات فارسی]]
			[[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]

Shahraabi در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳

2019-07-24T05:23:50Z

صفحهٔ تازه

[[File:فراهانی.jpg|thumb]]اَدیبُ‌المَمالِکِ فَراهانی، محمّدصادق (۱۲۳۹ـ۱۲۹۶ش)

{{جعبه زندگینامه
|عنوان =محمدصادق ادیب الممالک فراهانی
|نام =
|نام دیگر=
|نام اصلی=
|نام مستعار=
|لقب=
|زادروز=۱۲۳۹ش
|تاریخ مرگ=۱۲۹۶ش
|دوره زندگی=
|ملیت=ایرانی
|محل زندگی=
|تحصیلات و محل تحصیل=
| شغل و تخصص اصلی =شاعر
|شغل و تخصص های دیگر=روزنامه نگار
|سبک =سنتی
|مکتب =
|سمت =
|جوایز و افتخارات =
|آثار =
|خویشاوندان سرشناس =
|گروه مقاله =ادبیات ایران
|دوره =
|فعالیت های مهم =
|رشته =
|پست تخصصی =
|باشگاه =
}}شاعر، دبیر، واعظ، معلم، روزنامه‌نگار و قاضی ایرانی. از خاندان میرزا بزرگ (عیسی) قائم‌مقام فراهانی و زادۀ گازران اراک بود. محمّدصادق در نوجوانی پدرش را از دست داد و با مشقت فراوان، در سایۀ استعداد دبیری و ذوق شاعری در تویسرکان، کرمانشاه، تبریز، ساوجبلاغ (مهاباد بعدی)، سمنان، اصفهان، مشهد، قم و تهران به‌کارهای دیوانی پرداخت. بسیار سفر کرد و به خوارزم (خیوه) و قفقاز (بادکوبه) هم رفت. روزنامه‌های ''ادب''، ''ادب مصور''، ''مجلس''، ''عراق عجم،'' ''ایران''، ''ایران سلطانی'' و ضمیمۀ فارسی روزنامۀ ''ارشاد'' باکو (به سردبیری احمد آقایف قره‌باغی: احمد آقااوغلویِ بعدی) را منتشر کرد. از اعضای محفل فراماسونری زمان خود بود و شعری دربارۀ این محفل از وی دردست است. هم در فارسی و هم در تازی آگاهی‌های گسترده‌ای داشت و از ادب و فرهنگ و تاریخ اسلام و ایران با اطلاع بود. از پزشکی و ستاره شناسی کهن بی‌اطلاع نبود و گویا، در دوره‌ای از زندگی به اهل تصوف نزدیک شد. لقب امیرالشعرایی را از شاهزاده طهماسب میرزا مؤیدالدولۀ قاجار و لقب ادیب‌الممالک را از مظفرالدین شاه دریافت کرد. نام شعری‌اش، در آغاز، پروانه و سپس، امیری بود. در ۱۲۹۵ش هنگامی‌که مأمور عدلیه یزد بود، دچار عارضۀ مغزی شد و سپس درگذشت و در کنارِ آرامگاه شاه‌عبدالعظیم حسنی شهر ری به‌خاک سپرده شد. وی در همۀ انواع شعر دست داشت، اما در قصیده‌سرایی و مثنوی‌گویی تواناتر بود. پس از آشنایی با اندیشه‌های جدید به مسائل اجتماعی و ملی در شعر پرداخت. با این همه، به‌دلیل تقیُّد گوینده به سنت‌های شعری و به‌کار بردن واژه‌های دور از ذهن، جز تعداد اندکی از سروده‌هایش آثار او در میان علاقه‌مندان عام‌تر شعر گسترش زیادی نیافت و بیشتر در حوزۀ توجه خواص باقی ماند. وی هم به فرهنگ ایرانی و هم به فرهنگ اسلامی، به شکلی یکسان، توجه نشان داد. نخستین‌بار، آثارش به کوشش حسن وحید دستگردی گرد آورده شد (تهران، ۱۳۱۲) و پس از آن نیز منتخب‌ها و مجموعه‌هایی از سروده‌هایش نشر یافت. مسمطِ «برخیز شتربانا، بربند کجاوه»، که در ۱۲۸۱ش سروده شده، طلیعۀ نوعی خودآگاهی تاریخی در میان شاعران فارسی‌گوی است.<br/> 

[[Category:ادبیات فارسی]] [[Category:ادبیات قدیم – اشخاص]]