رم، شهر - تاریخچهٔ نسخه‌ها

https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1 رم، شهر - تاریخچهٔ نسخه‌ها 2026-04-17T16:36:12Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010229213&oldid=prev Mohammadi3 در ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۴:۰۴ 2025-04-23T04:04:26Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۴:۰۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت [[ایتالیا]]، مرکز ناحیۀ [[لاتسیو]]<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت [[ایتالیا]]، مرکز ناحیۀ [[لاتسیو]]<ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود [[تیبر]]<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد ([[فائو]])<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، [[رومولوس]]<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ [[پاتریسین|پاتریسین‌ها]]<ref> Patricians </ref> (اعیان) و [[پلبین ها|پلبین‌ها]]<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. [[اتروسک|اتروسک‌ها]]<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که [[کنستانتین کبیر]]<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به [[قسطنطنیه]]<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. [[نرون|نِرون]]<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، [[میکلانژ]]، [[برامانته]]<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. [[بناپارت، ناپلئون|ناپلئون بناپارت]] در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به [[فرانسه]] منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از [[وین، کنگره|کنگرۀ وین]]<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناپلیون سوم|</del>ناپلئون سوم]]، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. [[المپیک، بازی های|بازی‌های المپیک]]<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود [[تیبر]]<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد ([[فائو]])<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، [[رومولوس]]<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ [[پاتریسین|پاتریسین‌ها]]<ref> Patricians </ref> (اعیان) و [[پلبین ها|پلبین‌ها]]<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. [[اتروسک|اتروسک‌ها]]<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که [[کنستانتین کبیر]]<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به [[قسطنطنیه]]<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. [[نرون|نِرون]]<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، [[میکلانژ]]، [[برامانته]]<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. [[بناپارت، ناپلئون|ناپلئون بناپارت]] در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به [[فرانسه]] منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از [[وین، کنگره|کنگرۀ وین]]<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط [[ناپلئون سوم]]، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. [[المپیک، بازی های|بازی‌های المپیک]]<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td></tr> </table>

Mohammadi3 https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010229212&oldid=prev Mohammadi3 در ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۴:۰۳ 2025-04-23T04:03:44Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۴:۰۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت [[ایتالیا]]، مرکز ناحیۀ [[لاتسیو]]<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت [[ایتالیا]]، مرکز ناحیۀ [[لاتسیو]]<ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود [[تیبر]]<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد ([[فائو]])<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، [[رومولوس]]<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ [[پاتریسین|پاتریسین‌ها]]<ref> Patricians </ref> (اعیان) و [[پلبین ها|پلبین‌ها]]<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. [[اتروسک|اتروسک‌ها]]<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که [[کنستانتین کبیر]]<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به [[قسطنطنیه]]<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. [[نرون|نِرون]]<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، [[میکلانژ]]، [[برامانته]]<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. [[بناپارت، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناپلیون</del>|ناپلئون بناپارت]] در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به [[فرانسه]] منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از [[وین، کنگره|کنگرۀ وین]]<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط [[ناپلیون سوم|ناپلئون سوم]]، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. [[المپیک، بازی های|بازی‌های المپیک]]<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود [[تیبر]]<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد ([[فائو]])<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، [[رومولوس]]<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ [[پاتریسین|پاتریسین‌ها]]<ref> Patricians </ref> (اعیان) و [[پلبین ها|پلبین‌ها]]<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. [[اتروسک|اتروسک‌ها]]<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که [[کنستانتین کبیر]]<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به [[قسطنطنیه]]<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. [[نرون|نِرون]]<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، [[میکلانژ]]، [[برامانته]]<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. [[بناپارت، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناپلئون</ins>|ناپلئون بناپارت]] در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به [[فرانسه]] منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از [[وین، کنگره|کنگرۀ وین]]<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط [[ناپلیون سوم|ناپلئون سوم]]، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. [[المپیک، بازی های|بازی‌های المپیک]]<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td></tr> </table>

Mohammadi3 https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221294&oldid=prev Shahraabi در ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۰۶ 2025-03-04T06:06:24Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۰۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:22118100-1.jpg|بندانگشتی|موزۀ کاپیتول]]رُم، شهر (Rome)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:22118100-1.jpg|بندانگشتی|موزۀ کاپیتول]]رُم، شهر (Rome)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایتالیا، </del>مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ایتالیا]]، </ins>مرکز ناحیۀ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>لاتسیو<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نِرو</del><ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میکلانژ، </del>برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوم، </del>سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>تیبر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>فائو<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>رومولوس<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پاتریسین|</ins>پاتریسین‌ها<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref> Patricians </ref> (اعیان) و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پلبین ها|</ins>پلبین‌ها<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[اتروسک|</ins>اتروسک‌ها<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>کنستانتین کبیر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>قسطنطنیه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نرون|نِرون]]</ins><ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[میکلانژ]]، [[</ins>برامانته<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[بناپارت، ناپلیون|</ins>ناپلئون بناپارت<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>فرانسه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[وین، کنگره|</ins>کنگرۀ وین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ناپلیون سوم|</ins>ناپلئون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوم]]، </ins>سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[المپیک، بازی های|</ins>بازی‌های المپیک<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221284&oldid=prev Shahraabi در ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۵۸ 2025-03-04T05:58:19Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۵۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l22">خط ۲۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شهر ها و آبادی های مهم = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شهر ها و آبادی های مهم = </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:22118100-1.jpg|بندانگشتی|موزۀ کاپیتول]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:22118100-1.jpg|بندانگشتی|موزۀ کاپیتول]]رُم، شهر (Rome)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>رُم، شهر (Rome)</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[File:22118100.jpg|thumb|رُم، شهر]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از [[چاپ]] و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و [[گردشگری]]. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221282&oldid=prev Shahraabi در ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۵۷ 2025-03-04T05:57:48Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۴ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۵۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l21">خط ۲۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| برخی بناهای مهم =دانشگاه رم و موزۀ کاپیتول </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| برخی بناهای مهم =دانشگاه رم و موزۀ کاپیتول </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شهر ها و آبادی های مهم = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شهر ها و آبادی های مهم = </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}} رُم، شهر (Rome)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:22118100-1.jpg|بندانگشتی|موزۀ کاپیتول]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>رُم، شهر (Rome)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:22118100.jpg|thumb|رُم، شهر]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[File:22118100.jpg|thumb|رُم، شهر]]</div></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221023&oldid=prev Shahraabi در ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۶ 2025-03-03T14:46:22Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و گردشگری. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با 4,342,212 نفر جمعیت (۲۰۱۹) و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چاپ<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>گردشگری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221022&oldid=prev Shahraabi در ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۴ 2025-03-03T14:44:48Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ارتفاع از سطح دریا = ۲۱ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">متری</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ارتفاع از سطح دریا = ۲۱ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">متر</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تولیدات و صنایع مهم =چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی و گردشگری </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تولیدات و صنایع مهم =چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی و گردشگری </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221021&oldid=prev Shahraabi در ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۴ 2025-03-03T14:44:29Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موقعیت =نزدیک رود تیبر </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موقعیت =نزدیک رود تیبر </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| جمعیت =<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">550</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">900 نفر </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| جمعیت =<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">342</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">212 نفر (۲۰۱۹) </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مساحت = </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مساحت = <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1,285 کیلومتر مربع</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ارتفاع از سطح دریا = </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ارتفاع از سطح دریا = <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> ۲۱ متری</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تولیدات و صنایع مهم =چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی و گردشگری </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تولیدات و صنایع مهم =چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی و گردشگری </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010221020&oldid=prev Shahraabi در ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۲ 2025-03-03T14:42:37Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(به ایتالیایی: رما؛ معروف به شهر جاودانی) پایتخت ایتالیا، مرکز ناحیۀ لاتسیو<ref>Lazio</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۳</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۵۵۰</del>,<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۹۰۰ </del>نفر جمعیت (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲۰۰۳</del>). مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و گردشگری. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div></ref>، و مرکز استان رم، نزدیک رود تیبر<ref>Tiber River </ref>، با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">342</ins>,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">212 </ins>نفر جمعیت (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲۰۱۹</ins>) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و 1,285 کیلومتر مربع مساحت. در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا قرار دارد</ins>. مقر سازمان کشاورزی و خواروبار ملل متحد (فائو)<ref>(United Nations Food and Agriculture Organization (FAO </ref> است. صنایع آن عبارت‌اند از چاپ و انتشارات، تولید مواد شیمیایی، و گردشگری. برطبق روایات، رومولوس<ref>Romulus</ref>، اولین پادشاه افسانه‌ای رم، در ۷۵۳پ‌م شهر رم را بر یکی از تپه‌های ناحیۀ معروف به هفت‌تپه<ref> Seven Hills</ref> بنا کرد. البته تحقیقات باستان‌شناسان نشان می‌دهد که رم از ۱۰۰۰پ‌م مسکونی بوده است. تاریخ دولت رم به سه دورۀ پادشاهی (۷۵۳ـ۵۰۰پ‌م)، جمهوری (۵۰۰ـ۲۷پ‌م)، و امپراتوری (۲۷پ‌م ـ ۳۹۵م) تقسیم می‌شود. رم در دورۀ پادشاهی به دو طبقۀ پاتریسین‌ها<ref> Patricians </ref> (اعیان) و پلبین‌ها<ref>Plebians </ref> (عوام) تقسیم شده بود. اتروسک‌ها<ref>Etruscans </ref> از قرن ۷ تا ۶پ‌م بر رم حکومت کردند؛ با انقراض دولت پادشاهی در حدود ۵۰۰پ‌م، حکومت جمهوری آغاز شد. رم در دورۀ جمهوری قدرت خود را افزایش داد و سرزمین‌های مجاور را ضمیمۀ خاک خود کرد. در همین دوره بود که شهر مزبور با جادۀ آپیا<ref>Appian Way </ref> به جنوب ایتالیا متصل شد. رم در این دوره دستخوش ناآرامی‌ بود که با جنگ داخلی قرن ۱پ‌م به‌اوج خود رسید. یولیوس سزار<ref>Julius Caesar </ref> در دورۀ جمهوری اصلاحاتی در شهر ایجاد کرد. شهر رم در دورۀ امپراتوری، پایتخت امپراتوری روم بود تا این‌که کنستانتین کبیر<ref>Constantine the Great </ref> در ۳۳۰م پایتخت را به قسطنطنیه<ref>Constantinople </ref> منتقل کرد. در این دوره بر شکوه و جلال شهر افزوده و ساختمان‌های جدید در آن احداث شد. نِرو<ref>Nero</ref>، امپراتور روم، پس از آتش‌سوزی مهیب ۶۴م شهر را با شکوه تمام و خیابان‌های وسیع از نو ساخت. در ۴۱۰ و ۴۵۵م اقوام ژرمنی به شهر حمله کردند. در قرن ۶م اوستروگوت‌ها و سپس بیزانسی‌ها و در قرن ۹م اعراب شهر را اشغال کردند و رم به‌تدریج اهمیت و رونق خود را ازدست داد. در اواسط قرن ۱۵، با حمایت و تشویق دستگاه پاپی از هنر و موسیقی و تحقیق در آثار قدیمی رومی و یونانی رم دوباره به شهری پررونق تبدیل و مرکز رنسانس ایتالیا شد. در قرن ۱۶، میکلانژ، برامانته<ref> Bramante </ref>، و رافائل<ref>Rafael </ref> و هنرمندان و معماران بسیاری در این شهر کار می‌کردند. کلیسای سنت ‌پیتر<ref>Saint Peter’s Basilica </ref> از آثار برجستۀ این دوره است. ناپلئون بناپارت در ۱۷۹۷ به شهر رم حمله و بسیاری از گنجینه‌های هنری آن را به فرانسه منتقل کرد. فرانسه در ۱۷۹۸ رم را اشغال و آن را جمهوری اعلام کرد. سرانجام پس از کنگرۀ وین<ref>Congress of Vienna</ref> (۱۸۱۵) حکومت پاپی از نو برقرار شد. اشغال رم به‌دست فرانسوی‌ها، احساسات ملی را برانگیخت و مملکت متحد ایتالیا در ۱۸۶۱ تشکیل شد. پس از سقوط ناپلئون سوم، سربازان ایتالیایی رم را فتح کردند. این شهر در ۱۸۷۱ رسماً پایتخت ایتالیا شد. رم آثار باستانی فراوانی دارد. آثار باقی‌مانده از دورۀ پادشاهی و دورۀ جمهوری اندک است؛ اما از دورۀ امپراتوری بناهای تاریخی بسیاری برجا مانده که برخی از آن‌ها به‌خوبی حفظ شده‌اند. دیوارهای باستانی، طاق نصرت‌ها، حمام‌ها، کلیساها، و کاتاکومب‌های بسیاری در شهر دیده می‌شود. کاتاکومب‌ها تونل‌های باستانی زیرزمینی‌اند که مسیحیان اولیه مراسم مذهبی خود را در آن‌ها برگزار و اجساد مردگان را در آن دفن می‌کردند. در آن سوی رود تیبر اولین مسجد اسلامی قرار دارد که تاکنون در رم ساخته شده است. این مسجد در ۱۹۹۵، پس از بیست سال عملیات ساخت‌وساز و با ترکیبی از معماری اسلامی و رومی افتتاح شد. دانشگاه رم<ref> University of Rome </ref>(۱۳۰۳م) و موزۀ کاپیتول<ref>Capitoline Museum </ref> (۱۴۷۱م) از دیگر ساختمان‌های مهم شهر است. بازی‌های المپیک<ref>Olympic Games</ref> ۱۹۶۰ در این شهر برگزار شد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&nbsp;</div></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%85%D8%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1&diff=2010215250&oldid=prev Shahraabi در ‏۶ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۴۵ 2025-02-06T16:45:32Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۴۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{الگو:جعبه اطلاعات شهر6</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{الگو:جعبه اطلاعات شهر6</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کشور =ایتالیا </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کشور =ایتالیا </div></td></tr> </table>

Shahraabi