<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>https://wikijoo.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_%28%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82%29</id>
	<title>علامه حلی، حسن بن یوسف (حله ۶۴۸ـ۷۲۶ق) - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wikijoo.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_%28%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-20T19:16:47Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.41.0</generator>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010292845&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mohammadi3 در ‏۲۵ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۸</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010292845&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-02-25T06:48:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۵ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۸&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در [[امامیه]] بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، &lt;/del&gt;منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;صحیح، &lt;/del&gt;حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان [[محمد خدابنده صفوی (۹۳۸ـ۱۰۰۳ق)|محمد خدابنده]] بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;نهج‌البلاغه&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد [[طوسی، خواجه نصیرالدین|خواجه نصیرالدین طوسی]] و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;تشیع&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/del&gt;برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قرآنی، &lt;/del&gt;فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; ابن تیمیه با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در [[امامیه]] بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[تفسیر]]، [[حدیث]]، [[کلام]]، [[فلسفه]]، [[&lt;/ins&gt;منطق&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[عربی، ادبیات|&lt;/ins&gt;ادبیات عرب&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[صحیح]]، &lt;/ins&gt;حَسَن، موثّق، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ضعیف&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان [[محمد خدابنده صفوی (۹۳۸ـ۱۰۰۳ق)|محمد خدابنده]] بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;تشیع&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[نهج البلاغه|&lt;/ins&gt;نهج‌البلاغه&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد [[طوسی، خواجه نصیرالدین|خواجه نصیرالدین طوسی]] و در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;فقه&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان تشیع برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[شهید اول، محمد بن مکی (جزین ۷۳۴ـ دمشق ۷۸۶ق)|&lt;/ins&gt;شهید اول&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[فخرالمحققین، محمد بن حسن (حله ۶۸۲ـ ۷۷۱ق)|&lt;/ins&gt;فخرالمحققین&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[بحرانی، یوسف بن احمد (بحرین ۱۱۰۷ـ کربلا ۱۱۸۶ق)|&lt;/ins&gt;شیخ یوسف بحرانی&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;علوم &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قرآنی]]، &lt;/ins&gt;فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[ابن تیمیه، تقی الدین احمد (حران ۶۶۱ ـ۷۲۸ق)|&lt;/ins&gt;ابن تیمیه&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mohammadi3</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010140759&amp;oldid=prev</id>
		<title>Shahraabi در ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۳۷</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010140759&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-08-24T07:37:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۳۷&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در [[امامیه]] بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به صحیح، حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان محمد خدابنده بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;نهج‌البلاغه&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد خواجه نصیرالدین طوسی و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان تشیع برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم قرآنی، فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; ابن تیمیه با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در [[امامیه]] بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به صحیح، حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;محمد خدابنده &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;صفوی (۹۳۸ـ۱۰۰۳ق)|محمد خدابنده]] &lt;/ins&gt;بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;نهج‌البلاغه&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[طوسی، خواجه نصیرالدین|&lt;/ins&gt;خواجه نصیرالدین طوسی&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;تشیع&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم قرآنی، فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; ابن تیمیه با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Shahraabi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010140758&amp;oldid=prev</id>
		<title>Shahraabi در ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۳۴</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=2010140758&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-08-24T07:34:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۳۴&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در امامیه بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به صحیح، حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان محمد خدابنده بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;نهج‌البلاغه&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد خواجه نصیرالدین طوسی و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان تشیع برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم قرآنی، فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; ابن تیمیه با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;امامیه&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به صحیح، حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان محمد خدابنده بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &#039;&#039;نهج‌البلاغه&#039;&#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد خواجه نصیرالدین طوسی و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان تشیع برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم قرآنی، فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &#039;&#039;منهاج‌السنة&#039;&#039; ابن تیمیه با نام &#039;&#039;منهاج‌الکرامة &#039;&#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &#039;&#039;السرالوجیز&#039;&#039; فی &#039;&#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&#039;&#039;؛ &#039;&#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&#039;&#039;؛ &#039;&#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&#039;&#039;؛ &#039;&#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&#039;&#039;؛ &#039;&#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&#039;&#039;؛ &#039;&#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&#039;&#039;؛ &#039;&#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&#039;&#039;؛ &#039;&#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&#039;&#039;؛ &#039;&#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&#039;&#039; و &#039;&#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&#039;&#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:دین اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Shahraabi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=1177085&amp;oldid=prev</id>
		<title>DaneshGostar: جایگزینی متن - &#039;00--&gt;\&#039; به &#039;00--&gt;&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81_(%D8%AD%D9%84%D9%87_%DB%B6%DB%B4%DB%B8%D9%80%DB%B7%DB%B2%DB%B6%D9%82)&amp;diff=1177085&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-07-24T05:23:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;جایگزینی متن - &amp;#039;00--&amp;gt;\&amp;#039; به &amp;#039;00--&amp;gt;&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;صفحهٔ تازه&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&lt;br /&gt;
علّامۀ حِلّی، حسن بن یوسف (حلّه ۶۴۸ـ۷۲۶ق)&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
فقیه، متکلم، محدث و فیلسوف امامی. جامع علوم معقول و منقول بود. نخستین عالم در امامیه بود که به «آیت‌الله» موصوف شد. در تفسیر، حدیث، کلام، فلسفه، منطق و ادبیات عرب نیز تبحر داشت. نخستین کس در امامیه بود که حدیث را به صحیح، حَسَن، موثّق، ضعیف و مُرسَل تقسیم کرد و بدین سبب اخباریان امامیه که همۀ احادیث کتاب‌های اربعه را صحیح می‌دانستند از او انتقاد کردند. پس از مناظرۀ او با عالمان مذاهب اهل سنت، در حضور سلطان محمد خدابنده بود که سلطان به امامیه گروید و زمینه برای گسترش تشیع فراهم شد. نزد بسیاری از عالمان امامی و اهل سنت عصر خود مانند پدرش، سدیدالدین یوسف، دایی‌اش، محقق اول، کمال‌الدین میثم بَحرانی (شارح &amp;#039;&amp;#039;نهج‌البلاغه&amp;#039;&amp;#039;) جمال‌الدین احمد و رضی‌الدین علی بن طاووس و علی بن عمر کاتبی قزوینی درس خواند. در فلسفه و کلام شاگرد خواجه نصیرالدین طوسی و در فقه استاد او بود. شاگردان بسیار داشت. از همۀ مناطق جهان تشیع برای تحصیل به نزد او می‌رفتند. شهید اول برای شاگردی به‌نزد او کوچیده بود، اما رسیدن او به مقصد، با مرگ علّامه مصادف شد. از شاگردان او می‌توان از پسرش فخرالمحققین و خواهرزاده‌هایش، سید عمیدالدین و سید ضیاءالدین حسینی اعرجی، نام برد. بسیار باتقوا بود. بسیار می‌نوشت. گویند هرچه به ذهنش می‌رسید، بدون آن‌که به نوشته‌های قبلی خود مراجعه کند، آن را می‌نگاشت. از این‌رو در آثارش، اظهار نظرهای مختلف کرده است. شیخ یوسف بحرانی گفته است که اگر نوشته‌هایش را به سال‌های حیات او تقسیم کنیم در هر روز ده‌ها صفحه مطلب نوشته است. شیخ عبدالله سماهیجی این را از نقاط ضعف آثار او برشمرده است. آثار او را حداقل ۷۰ عنوان ذکر کرده‌اند ولی برخی آن را متجاوز از ۱۰۰ جلد دانسته‌اند. آثار او در زمینه‌های علوم قرآنی، فقه و اصول، کلام و عقاید، فلسفه و منطق، علوم حدیث، و ادبیات عرب است. کتابی در رد &amp;#039;&amp;#039;منهاج‌السنة&amp;#039;&amp;#039; ابن تیمیه با نام &amp;#039;&amp;#039;منهاج‌الکرامة &amp;#039;&amp;#039;نوشت، که واکنش تند ابن تیمیه را برانگیخت و او را «ابن‌المنجس» ‌خواند. در فقه تطبیقی بین مذاهب فقهی اسلامی، آثار باارزشی از خود به‌جا گذاشت. از آثار اوست: &amp;#039;&amp;#039;السرالوجیز&amp;#039;&amp;#039; فی &amp;#039;&amp;#039;تفسیر‌الکتاب‌العزیز&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;النهج‌الوضاح فی الاحادیث‌الصحاح&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;المطالب‌العلیه فی علم‌العربیّه&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;تحریر‌الاحکام ‌الشرعیة علی مذهب‌الامامیه&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;مختلف‌الشیعه فی احکام‌الشرعیة&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;تبصرة‌المتعلمین فی احکام‌الدین&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;منتهی‌الوصول الی علمی‌الکلام و الاصول&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;نهایةالمرام فی علم‌الکلام&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;الدرالمکنون فی علم‌القانون فی‌المنطق&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;کشف‌المراد فی شرح تجریدالاعتقاد&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;کشف‌الخفا من کتاب‌الشفا&amp;#039;&amp;#039;؛ &amp;#039;&amp;#039;کشف‌المقال فی احوال‌الرجال&amp;#039;&amp;#039; و &amp;#039;&amp;#039;المحاکمات بین شراح‌الاشارات&amp;#039;&amp;#039;. از توصیه‌های او به فرزندش این بود که به تهذیب آثار او بپردازد و ضعف‌ها و اشکالات آن را برطرف کند.&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;!--31090100--&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[رده:دین اسلام]]&lt;br /&gt;
[[رده:حدیث شناسی]]&lt;br /&gt;
[[رده:دین اسلام]]&lt;br /&gt;
[[رده:فقه و اصول و احکام]]&lt;br /&gt;
[[رده:فلسفه ، منطق و کلام]]&lt;br /&gt;
[[رده:اسلام، ایران و شرق]]&lt;br /&gt;
[[رده:فلسفه ، منطق و کلام]]&lt;br /&gt;
[[رده:کلام – اشخاص و فرقه ها و آثار]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>DaneshGostar</name></author>
	</entry>
</feed>