https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87_%DA%AF%D8%A8%D8%B1%DB%8C_%28%D8%B1%DB%8C%29قلعه گبری (ری) - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-17T12:32:59Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87_%DA%AF%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%D8%B1%DB%8C)&diff=2010195374&oldid=prevMohammadi3 در ۲ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۳2024-11-02T10:23:02Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۳</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l18">خط ۱۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}[[پرونده:2042163612.jpg|جایگزین=فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری|بندانگشتی|فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}[[پرونده:2042163612.jpg|جایگزین=فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری|بندانگشتی|فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:2042163612- 2.png|جایگزین=بقایای مدفن مرداویج|بندانگشتی|بقایای مدفن مرداویج]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:2042163612- 2.png|جایگزین=بقایای مدفن مرداویج|بندانگشتی|بقایای مدفن مرداویج]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قلعۀ تاریخی مخروبه، بنا شده در دورۀ [[اشکانیان|اشکانی]] یا [[ساسانیان|ساسانی]]. این بنا در شمال آبادی امینآباد [[ری، شهر|ری]]، در یک کیلومتری جنوب شرقی بقعۀ [[بی بی شهربانو|بیبی شهربانو]] قرار دارد. به احتمال در دهههای ابتداییِ سدۀ 4ق مقبرۀ گنبدیای در این قلعه ساخته شده که ممکن است مقبرۀ [[مرداویج بن زیار ( ـ۳۲۳ ق)|مرداویج زیاری]] بوده است. مساحت داخل قلعه 3000 متر است که اکنون به دلیل واگذاری به آستان [[عبدالعظیم حسنی]] و اختلافاتی در تغییر وضعیت کنونیاش به کاربری فرهنگی، به عنوان انبار و کارگاه اجاره داده شده است. قلعه دارای 4 برج بلند با ارتفاع 17متر بوده. از بلندای برجها و دیوارهای کنونی اطراف قلعه پیداست که در زمان آبادانی کاربرد نظامی- دفاعی داشته. برج و باروهای این قلعه در طی قرنها به دلیل فرسایش تخریب شده و امروزه تنها دیوارهای طولانی و مرتفعی از خشت و گل بر جا مانده است. از مقبره نیز تنها بقایای شالودهای از سنگ و گچ با طرح برجیشکل باقی مانده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قلعۀ تاریخی مخروبه، بنا شده در دورۀ [[اشکانیان|اشکانی]] یا [[ساسانیان|ساسانی]]. این بنا در شمال آبادی امینآباد [[ری، شهر|ری]]، در یک کیلومتری جنوب شرقی بقعۀ [[بی بی شهربانو|بیبی شهربانو]] قرار دارد. به احتمال در دهههای ابتداییِ سدۀ 4ق مقبرۀ گنبدیای در این قلعه ساخته شده که ممکن است مقبرۀ [[مرداویج بن زیار ( ـ۳۲۳ ق)|مرداویج زیاری]] بوده است. مساحت داخل قلعه 3000 متر است که اکنون به دلیل واگذاری به آستان [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبدالعظیم حسنی ( ـ۲۵۲ق)|</ins>عبدالعظیم حسنی]] و اختلافاتی در تغییر وضعیت کنونیاش به کاربری فرهنگی، به عنوان انبار و کارگاه اجاره داده شده است. قلعه دارای 4 برج بلند با ارتفاع 17متر بوده. از بلندای برجها و دیوارهای کنونی اطراف قلعه پیداست که در زمان آبادانی کاربرد نظامی- دفاعی داشته. برج و باروهای این قلعه در طی قرنها به دلیل فرسایش تخریب شده و امروزه تنها دیوارهای طولانی و مرتفعی از خشت و گل بر جا مانده است. از مقبره نیز تنها بقایای شالودهای از سنگ و گچ با طرح برجیشکل باقی مانده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ظاهرا مرداویج نخستین مرد معروف تاریخ است که بعد از قتلش در سال 323ق به نقل از [[ابن اثیر، عزالدین علی (۵۵۵ـ موصل ۶۳۰ق)|ابن اثیر]] در ''[[الکامل فی التاریخ]]'' تابوتش را از اصفهان به ری برده و احتمالا در منطقهای که خود بنیاد نهاده بوده (در شرق ری و حدود امینآباد فعلی) دفن کردهاند. [[مقدسی، ابوعبدالله (بیت المقدس ۳۳۶ـ ح ۳۹۱ق)|مقدسی]] در [[احسن التقاسیم|احسنالتقاسیم]] که به سال 375ق نوشته شده، مینویسد: «آیا به شاهان دیلم در ری نمینگری که چهگونه بر گورهای خویش قبههای رفیع برآوردند و آنها تا آنجا که میتوانستند استوار و بلند ساختند تا کهنه نشود.» از شاهان دیلم تا سال تألیف ''احسنالتقاسیم''، به استناد تاریخهای موجود، تنها مرداویج و نیز گویا [[رکن الدوله دیلمی، ابوعلی حسن بن بویه (۲۸۶ـ۳۶۶ق)|رکنالدوله]] در ری دفن شده بودهاند. دربارۀ مدفن رکنالدوله اختلاف قول وجود دارد و از این رو، این فرض قوت میگیرد که بقایای بنای مزبور باید از آن مدفن مرداویج باشد. این بنا به نظر میرسد در سالهای 524 تا 571ق بر اثر زلزله ویران شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ظاهرا مرداویج نخستین مرد معروف تاریخ است که بعد از قتلش در سال 323ق به نقل از [[ابن اثیر، عزالدین علی (۵۵۵ـ موصل ۶۳۰ق)|ابن اثیر]] در ''[[الکامل فی التاریخ]]'' تابوتش را از اصفهان به ری برده و احتمالا در منطقهای که خود بنیاد نهاده بوده (در شرق ری و حدود امینآباد فعلی) دفن کردهاند. [[مقدسی، ابوعبدالله (بیت المقدس ۳۳۶ـ ح ۳۹۱ق)|مقدسی]] در [[احسن التقاسیم|احسنالتقاسیم]] که به سال 375ق نوشته شده، مینویسد: «آیا به شاهان دیلم در ری نمینگری که چهگونه بر گورهای خویش قبههای رفیع برآوردند و آنها تا آنجا که میتوانستند استوار و بلند ساختند تا کهنه نشود.» از شاهان دیلم تا سال تألیف ''احسنالتقاسیم''، به استناد تاریخهای موجود، تنها مرداویج و نیز گویا [[رکن الدوله دیلمی، ابوعلی حسن بن بویه (۲۸۶ـ۳۶۶ق)|رکنالدوله]] در ری دفن شده بودهاند. دربارۀ مدفن رکنالدوله اختلاف قول وجود دارد و از این رو، این فرض قوت میگیرد که بقایای بنای مزبور باید از آن مدفن مرداویج باشد. این بنا به نظر میرسد در سالهای 524 تا 571ق بر اثر زلزله ویران شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*تاریخ کامل ابن اثیر، ترجمۀ سیدحسین روحانی و حمیدرضا آژیر؛ تهران: اساطیر.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*تاریخ کامل ابن اثیر، ترجمۀ سیدحسین روحانی و حمیدرضا آژیر؛ تهران: اساطیر.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*احسنالتقاسیم فی معرفخ الاقالیم، ابوعبدالله محمد مقدسی، ترجمۀ علینقی منزوی؛ تهران: کومش.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*احسنالتقاسیم فی معرفخ الاقالیم، ابوعبدالله محمد مقدسی، ترجمۀ علینقی منزوی؛ تهران: کومش.</div></td></tr>
</table>Mohammadi3https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87_%DA%AF%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%D8%B1%DB%8C)&diff=2010126072&oldid=prevReza rouzbahani در ۷ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۵:۵۲2021-12-07T05:52:05Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{الگو:جعبه اطلاعات اماکن5<br />
| نام = قلعه گبری (ری)<br />
| نام لاتین =<br />
| نامهای دیگر =<br />
<br />
| کشور = ایران<br />
|استان =تهران <br />
<br />
| موقعیت = شمال آبادی امینآباد ری، در یک کیلومتری جنوب شرقی بقعۀ بیبی شهربانو<br />
<br />
| کاربري =مخروبه<br />
<br />
| مشخصات معماری = قلعه دارای 4 برج بلند با ارتفاع 17متر بوده<br />
<br />
| سازنده =<br />
| زمان ساخت =پیش از اسلام<br />
<br />
}}[[پرونده:2042163612.jpg|جایگزین=فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری|بندانگشتی|فضای بیرونی خرابههای قلعۀ گبری- ری]]<br />
[[پرونده:2042163612- 2.png|جایگزین=بقایای مدفن مرداویج|بندانگشتی|بقایای مدفن مرداویج]]<br />
قلعۀ تاریخی مخروبه، بنا شده در دورۀ [[اشکانیان|اشکانی]] یا [[ساسانیان|ساسانی]]. این بنا در شمال آبادی امینآباد [[ری، شهر|ری]]، در یک کیلومتری جنوب شرقی بقعۀ [[بی بی شهربانو|بیبی شهربانو]] قرار دارد. به احتمال در دهههای ابتداییِ سدۀ 4ق مقبرۀ گنبدیای در این قلعه ساخته شده که ممکن است مقبرۀ [[مرداویج بن زیار ( ـ۳۲۳ ق)|مرداویج زیاری]] بوده است. مساحت داخل قلعه 3000 متر است که اکنون به دلیل واگذاری به آستان [[عبدالعظیم حسنی]] و اختلافاتی در تغییر وضعیت کنونیاش به کاربری فرهنگی، به عنوان انبار و کارگاه اجاره داده شده است. قلعه دارای 4 برج بلند با ارتفاع 17متر بوده. از بلندای برجها و دیوارهای کنونی اطراف قلعه پیداست که در زمان آبادانی کاربرد نظامی- دفاعی داشته. برج و باروهای این قلعه در طی قرنها به دلیل فرسایش تخریب شده و امروزه تنها دیوارهای طولانی و مرتفعی از خشت و گل بر جا مانده است. از مقبره نیز تنها بقایای شالودهای از سنگ و گچ با طرح برجیشکل باقی مانده است.<br />
<br />
ظاهرا مرداویج نخستین مرد معروف تاریخ است که بعد از قتلش در سال 323ق به نقل از [[ابن اثیر، عزالدین علی (۵۵۵ـ موصل ۶۳۰ق)|ابن اثیر]] در ''[[الکامل فی التاریخ]]'' تابوتش را از اصفهان به ری برده و احتمالا در منطقهای که خود بنیاد نهاده بوده (در شرق ری و حدود امینآباد فعلی) دفن کردهاند. [[مقدسی، ابوعبدالله (بیت المقدس ۳۳۶ـ ح ۳۹۱ق)|مقدسی]] در [[احسن التقاسیم|احسنالتقاسیم]] که به سال 375ق نوشته شده، مینویسد: «آیا به شاهان دیلم در ری نمینگری که چهگونه بر گورهای خویش قبههای رفیع برآوردند و آنها تا آنجا که میتوانستند استوار و بلند ساختند تا کهنه نشود.» از شاهان دیلم تا سال تألیف ''احسنالتقاسیم''، به استناد تاریخهای موجود، تنها مرداویج و نیز گویا [[رکن الدوله دیلمی، ابوعلی حسن بن بویه (۲۸۶ـ۳۶۶ق)|رکنالدوله]] در ری دفن شده بودهاند. دربارۀ مدفن رکنالدوله اختلاف قول وجود دارد و از این رو، این فرض قوت میگیرد که بقایای بنای مزبور باید از آن مدفن مرداویج باشد. این بنا به نظر میرسد در سالهای 524 تا 571ق بر اثر زلزله ویران شده است.<br />
----<br />
<br />
<br />
*تاریخ کامل ابن اثیر، ترجمۀ سیدحسین روحانی و حمیدرضا آژیر؛ تهران: اساطیر.<br />
*احسنالتقاسیم فی معرفخ الاقالیم، ابوعبدالله محمد مقدسی، ترجمۀ علینقی منزوی؛ تهران: کومش.<br />
*[https://www.irna.ir/news/82900920/%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87-%DA%AF%D8%A8%D8%B1%D9%8A-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%8A-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%D9%8A-%D8%B1%D9%8A «قلعه گبری» نامی فراموش شده در گردشگری ری]<br /><br />
<br />
[[رده:معماری]]<br />
[[رده:ابنیه سنتی ایران]]</div>Reza rouzbahani