احمد دیوان بیگی شیرازی

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

احمد ديوان بيگي شیرازی (1241 در شيراز – )

(با نام اصلی: احمدبن ابوالحسن شيرازي مشهور به ديوان بيگي.)

(نيز مشهور به: ایشک آقاسي)

از درويشان سلسله نعمه اللهيه که به شرح حال عرفا بسيار توجه داشته است.

وقتي 9 ساله بود، پدرش، آقا ابوالحسن، فوت كرد و جد مادري اش آقا محمد علی، سرپرستی اش را بر عهده گرفت. خاندانش از سادات و تجار مشهور شيراز بودند.

او در زادگاهش بزرگ شد. دو سال به تحصيل علوم پرداخت و مدتي نيز در يزد و شيراز مشغول تجارت بود. گه گاه نيز به مطالعۀ حديث و تاريخ و شعر می پرداخت. تا پيش از حركت به هرات در 1277، كدخداي محله ميدان شاه شيراز بود و در آن هنگام با سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه، از شاهزادگان و رجال قاجار، همسفر شد و از شيراز به خراسان رفت.

در امور ديوانی مهارت داشت و در دستگاه حسام السلطنه، ایشک آقاسی شد و تا فوت حسام السلطنه با همين منصب در سفرهايش همراه وي بود.

از 1260 تا 1279 مشغول تذكره نويسي شد، اما به علت اشتغال در امور ديواني، مدتها از تأليف تذكره بازماند.

او سه سال رئيس عدليه يزد شد و طي‌ آن زمان، به تأليف كتاب اخباراليزد پرداخت. در 1293 در تهران و 1296 در كرمانشاهان به تنظيم و تأليف تذكره مشغول بود.

ابتدا شرح حال شاعران معاضر خود را نوشت، اما با تشويق حسينقلي خان سلطان ‌(مؤلف تذكره مناقب حساميه) و مطالعۀ آتشكده آذر، شرح حال شاعران متقدم و نيز شرح حال عرفا و علماي مذهبي را نيز به تذكره حدیقة‌الشعرا اضافه كرد.

عمده تأليفاتش: تذكره حدیقة‌الشعرا، اخباراليزد، تاريخ قاجاريه، نخبه المصيبات احمدي، و ذيل رياض الجنه.

مرگ او را پس از 1313 تخمين زده اند .