احمد دیوان بیگی شیرازی

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
نسخهٔ تاریخ ‏۲۷ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۵:۴۸ توسط Shahraabi (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

احمد ديوان بيگی شیرازی (1241 در شيراز – )

(با نام اصلی: احمدبن ابوالحسن شيرازی مشهور به ديوان بيگی.)

(نيز مشهور به: ایشک آقاسی)

از درويشان سلسلۀ نعمه‌اللهيه که به شرح حال عرفا بسيار توجه داشته است.

وقتی 9 ساله بود، پدرش، آقا ابوالحسن، فوت كرد و جد مادری‌اش آقا محمد علی، سرپرستی‌اش را بر عهده گرفت. خاندانش از سادات و تجار مشهور شيراز بودند.

او در زادگاهش بزرگ شد. دو سال به تحصيل علوم پرداخت و مدتی نيز در يزد و شيراز مشغول تجارت بود. گه‌گاه نيز به مطالعۀ حديث و تاريخ و شعر می‌پرداخت. تا پيش از حركت به هرات در 1277، كدخدای محلۀ ميدان شاه شيراز بود و در آن هنگام با سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه، از شاهزادگان و رجال قاجار، همسفر شد و از شيراز به خراسان رفت.

در امور ديوانی مهارت داشت و در دستگاه حسام‌السلطنه، سمت ایشک آقاسی باشی (از مناصب دربار سلطنتی به معنای رئیس تشریفات یا دربار) گرفت و تا فوت حسام‌السلطنه با همين منصب در سفرهايش همراه وی بود.

از 1260 تا 1279 مشغول تذكره‎نويسی شد، اما به علت اشتغال در امور ديوانی، مدت‌ها از تأليف تذكره بازماند.

او سه سال رئيس عدليه يزد شد و طی آن زمان، به تأليف كتاب اخباراليزد پرداخت. در 1293 در تهران و 1296 در كرمانشاهان به تنظيم و تأليف تذكره مشغول بود.

ابتدا شرح حال شاعران معاصر خود را نوشت، اما با تشويق حسينقلی خان سلطان ‌(مؤلف تذكره مناقب حساميه) و مطالعۀ آتشكده آذر، شرح حال شاعران متقدم و نيز شرح حال عرفا و علمای مذهبی را نيز به تذكره حدیقة‌الشعرا اضافه كرد.

عمده تأليفاتش: تذكره حدیقة‌الشعرا، اخباراليزد، تاريخ قاجاريه، نخبه المصيبات احمدی، و ذيل رياض الجنه.

كتابی نيز در مصائب اهل بيت نبوت دارد.

مرگ او را پس از 1313 تخمين زده‌اند .