ریتچی ـ کورباسترو، گرگوریو (۱۸۵۳ـ۱۹۲۵)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

ریتْچی‌ـ‌کورباسْتْرو، گرِگوریو (۱۸۵۳ـ۱۹۲۵)(Ricci-Curbastro, Gregorio)
ریاضی‌دان ایتالیایی. با نظام‌بخشیدن به حساب دیفرانسیل مطلق[۱] (حساب ریتچی[۲]) به آلبرت اینشتین امکان داد نظریۀ نسبیت[۳] را استنتاج کند. ریتچی‌ـ‌کورباسترو در لوگو[۴]، واقع در رومانیا[۵]، زاده شد و در چند دانشگاه ایتالیا، و نیز در مونیخ آلمان درس خواند. از ۱۸۸۰، استاد فیزیک ریاضی در پادوا[۶] شد. قاضی و عضو شورای محلی نیز بود. او با معرفی یک عنصر ناوردا[۷] (نامتغیر)، که می‌توان آن را در دستگاه‌های دیگر نیز به‌کار برد، حساب دیفرانسیل[۸] را چنان جرح و تعدیل کرد که فرمول‌ها و نتایج، صرف‌نظر از دستگاه متغیرهای به‌کاررفته، شکل یکسانی داشته باشند. در ۱۸۹۶، حساب دیفرانسیل مطلق را در هم‌نهشتی‌ها[۹]ی خطوط در واریتۀ دلخواه ریمان[۱۰]، به‌کار برد. بعدها با استفاده از علایم ریمان[۱۱]، تانسور ادغامی[۱۲] را، که اکنون به تانسور ریتچی[۱۳] معروف است، یافت که نقشی اساسی در نظریۀ نسبیت پیدا کرد. همچنین، ناورداهایی را کشف کرد که در نظریۀ انحنای واریته‌ها[۱۴] مطرح می‌شوند. او با یکی از شاگردان سابقش، تولیو لوی ـ چیویتا[۱۵]، روش‌های حساب دیفرانسیل مطلق و کاربردهای آن‌ها[۱۶] را منتشر کرد و در آن به توصیف کاربرد هندسۀ ذاتی[۱۷]،‌ به‌منزلۀ ابزار محاسبه در هم‌نهشتی‌های قائم‌ها، قوانین ژئودزیکی[۱۸]، و خانواده‌های تک‌دمای رویه‌ها[۱۹]، پرداخت. این اثر همچنین امکان کاربردهای آنالیزی، هندسی، مکانیکی، و فیزیکی این حساب جدید را نشان داد.

 


  1. ↑ absolute differential calculus
  2. ↑ Ricci calculus
  3. ↑ theory of relativity
  4. ↑ Lugo
  5. ↑ Romagna
  6. ↑ Padua
  7. ↑ invariant element
  8. ↑ differential calculus
  9. ↑ congruences
  10. ↑ arbitrary Riemann variety
  11. ↑ Riemann symbols
  12. ↑ contract tensor
  13. ↑ Ricci tensor
  14. ↑ curvature of varieties
  15. ↑ Tullio Levi-Civita
  16. ↑ Méthodes de calcul différentiel absolu et leurs applications
  17. ↑ intrinsic geometry
  18. ↑ geodetic laws
  19. ↑ isothermal families of surfaces