کاستور و پولوکس

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
نسخهٔ تاریخ ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳ توسط Nazanin (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)

کاسْتور و پولوکْس (Castor and Pollux/Polydeuces)
(یا: دیسکوری‌ها؛ پولودیوکوس؛ لقب: دیوسکوری[۱] به معنای پسران زئوس[۲]) در اساطیر یونان، دوقلوهای جدایی‌ناپذیر، پسران لِدا۱ برادران هلن[۳] و کلی‌تمنسترا[۴] و حامیان دریانوردان. نام دو ستاره از صورت فلکی جوزا[۵] (دو پیکران) نماد محبت برادرانه این دو است. این دو ستاره در نجوم اسلام «رأس‌ التوأم المتقدم» و «رأس التوأم الشرقی» نامیده می‌شوند. روایات مختلفی از تولد این دو وجود دارد؛ در روایتی، زئوس[۶] در هیئت قو پدر هر دوی آن‌ها است و این دو برادر از تخمی سر درمی‌آورند. در روایتی دیگر، پولودیوکیس[۷] (همان پولوکس[۸] رومی) پسر زئوس است و کاستور پسر توندارئوس اسپارتا[۹]، شوهر لِدا. پولودیوکیس عمر جاودان داشت، چون فرزند رب‌النوع بود، ولی خطر پیری و مرگ همواره کاستور را تهدید می‌کرد. وقتی کاستور در جنگ با پسرعموهایش ایداس[۱۰] و لونکئوس[۱۱] کشته شد،‌ زئوس اجازه داد پولودیوکیس عمر جاودانش را با کاستور شریک شود و هرکدام از آن‌ها یک روز در میان بر جهان مردگان و نزد خدایان بروند. زئوس برای ارج‌گذاشتن به عشق این دو،‌ تصویرشان را در میان صور فلکی جای داد. به روایت هومر از این داستان،‌ دوقلوها فرزندان توندارئوس‌اند و هلن، فرزند زئوس. مطابق روایات دوره‌های بعدی لیدا دو تخم می‌گذارد که یکی از پسرانش (کاستور و پولوکس) متولد می‌شوند و از دیگری هلن. این دو برادر هلن را از چنگ تسئوس[۱۲] که وی را ربوده بود، نجات دادند. در مراسم شکار کالدونیایی[۱۳] نیز حضور داشتند. ملئاگر[۱۴] این مراسم را برای شکار گرازی که آرتمیس[۱۵] فرستاده بود، ترتیب داد. پولودیوکیس، هنگامی‌که با آرگونات‌ها[۱۶] در به‌دست‌آوردن پشم زرین[۱۷] همکاری می‌کرد، آمیکوس[۱۸] پادشاه ببروشیا[۱۹] را که قهرمان مشت‌زنی بود و پیشتر در مبارزاتش افراد زیادی را از پای درآورده بود، به‌قتل رساند. ‌در افسانه‌ها، پوسیدون، خدای آب‌ها، قدرت مهار امواج و بادها را به این دو برادر سپرد. دریانوردان این دو را می‌پرستیدند و باور داشتند که این دو برادر هنگام وقوع طوفان در روشنایی آبی‌فامی که براثر جریان الکتریکی هوا ایجاد می‌شود، پدیدار می‌شوند. این روشنایی شعله‌مانند هم‌اکنون «آتش سنت اِلمو[۲۰]» نامیده می‌شود. کیش کاستور و پولودیوکیس زمانی از اسپارتا به رم راه یافت که این دو برادر در جنگ دریاچۀ رِگیلوس[۲۱] با آولوس پوستومیوس[۲۲] و جمهوری نوپای وی همکاری کردند و علیه تارکوئینیوس سوپربوس[۲۳]، تا آخرین پادشاه روم و متحدان لاتینی وی جنگیدند. این دو برادر عموماً در هیئت جنگجویانی سوار بر دو اسب سفید توصیف می‌شوند که کلاه‌خودهایی تخم‌مرغی‌شکل با نشان ستاره بر سر دارند.

 


  1. Dioscuri
  2. Zeus
  3. Helen
  4. Clytemnestra
  5. Gemini
  6. Zeus
  7. Polydeuces
  8. Pollux
  9. Tyndareus of Sparta
  10. Idas
  11. Lynceus
  12. Theseus
  13. Calydonian Boar hunt
  14. Meleager
  15. Artemis
  16. Argonauts
  17. Golden Fleece
  18. Amycus
  19. Bebrycia
  20. St Elmo’s fire
  21. Lake Regillus
  22. Aulus Postumius
  23. Tarquinius Superbus