ابن رومیه، ابوالعباس احمد ( ـ اشبیلیه ۶۳۷ق)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

ابن رومیِّه، ابوالعبّاس احمد ( ـ اشبیلیه ۶۳۷ق)

ابوالعباس احمد بن رومیه
درگذشت اشبیلیه ۶۳۷ق
ملیت اندلسی (اسپانیایی)
شغل و تخصص اصلی گیاه داروشناس
شغل و تخصص های دیگر فقیه و محدث
لقب نباتی، زهری و عشاب
آثار الرحله النباتیه؛ الحافل فی تذییل الکامل و مختصرالکامل؛ کتاب الرحله النباتیه
گروه مقاله پزشکی

(ملقب به نباتی، زهری و عشّاب) گیاه‌داروشناس، فقیه و محدّث مالکی اهل اشبیلیه. حدیث و علوم پزشکی را در زادگاه خویش فراگرفت. نیای او از پزشکان معروف قرطبه بود. در ۱۹‌سالگی به قصد تکمیل آموخته‌هایش دربارۀ پزشکی به مغرب، العُدوۀ اندلس و سپس به مصر، شام، عراق و حجاز سفر کرد و در این مدت از فراگیری حدیث نیز غافل نبود. از معروف‌ترین استادان حدیث او در زادگاهش می‌توان از ابوعبدالله بن زرقون، ابوعبدالله یابرُی، ابن عربی، ابن جمهور، ابن جدّ و برخی دیگر و از استادانش در بغداد، موصل و دمشق می‌توان از ابوالوقت سجزی، ابوعبدالله فراوی و ابوالفتح بن بطی نام برد. علاقۀ اصلی او به پزشکی و گیاه‌شناسی بود و دانش خود را در این زمینه از طریق مسافرت و جمع‌آوری گیاهان فراوان و شناسایی آن‌ها و خواصشان گسترش داد. او شاید از موفق‌ترین گیاه‌داروشناسانی باشد که گیاهان را هم از دید خواص دارویی و هم از لحاظ خصوصیات گیاه‌شناسی آن‌ها بررسی کرده است. در بسیاری از مناطق شمال افریقا و حجاز گیاهان فراوانی را جمع‌آوری و شناسایی کرد و حاصل تجاربش را در کتاب معروف الرحلة النباتیة آورده است که متأسفانه هیچ نسخه‌ای از این کتاب وجود ندارد، اما برخی از مطالبش را ابن بیطار در کتاب الجامع لمفردات الادویة و الاغذیه آورده است. او به جمع‌آوری و استنساخ کتب ابن حزم علاقۀ زیادی داشت، از این‌رو گاه او را حزمی نامیده‌اند. معروف‌ترین شاگرد او در گیاه‌شناسی ابن بیطار است. بیشتر آثار ابن رومیّه از بین رفته است، اما از مهم‌ترین آن‌ها در زمینۀ حدیث می‌توان از فهرست حافلة، الحافل یا الحافل فی تذییل الکامل و مختصرالکامل، و از کتبش در گیاه‌شناسی تفسیرالادویة المفردة من کتاب دیسقوریدس، کتاب‌الرحلة النباتیة و التذکرة نام برد. ابن رومیّه پس از نگارش الرحلةالنباتیة کور شد.