عصر مفرغ

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی


عصر مفرغ

مرحلۀ پیش از تاریخ که از 5000 تا 1200 پ‌م در خاورمیانه[۱] و از حدود 2000 تا 500 پ‌م را در اروپا شامل می‌شده است که در این ادوار مس[۲] و مفرغ[۳] (آلیاژی از قلع[۴] و مس) نخستین فلزاتی بودند که بر روی آن‌ها نقش می‌انداختند و از آن برای ساختن ابزار و سلاح استفاده می‌کردند. این دوره، مستقل از عصر حجر[۵] توسعه یافته و کاملاً پیش از عصر آهن[۶] بوده است. نخستین صنایع اختصاصی این عصر معدن‌کاوی و فلزکاری[۷] و اولین اختراع نیز، چرخ بود که بر اثر ابداع آن خیش گاوکش[۸] (در دورۀ نوسنگی[۹] حدود 6000 پ‌م) تحولی در بهره‌وری کشاورزی[۱۰] به وجود آورد. عصر مفرغ از دو منظر فلزکاری و فرهنگ حائز اهمیت بوده است:


فلزکاری. مفرغ در خاورمیانه قدیمی‌ترین کاربرد را داشته و در آغاز گمان می‌رفت که، از طریق اشاعۀ فرهنگ، به سمت غرب و سراسر اروپا گسترش یافته است. اما شیوه‌های سن‌یابی مطلق[۱۱] اکنون این اندیشه را به ذهن القا می‌کنند که آهن‌کاری ممکن است در نواحی دیگر، ازجمله ناحیۀ اژه[۱۲]، مستقلاً ابداع شده باشد. فلز مهم دیگری و در عصر مفرغ به کار می‌بردند طلا بود، که در همه‌جا به حالت خاص یافت می‌شد و برای آزمایش به کار می‌رفت.

فرهنگ. در اروپا، مراسم خاکسپاری مردمان عصر مفرغ موجب شده است که مقدار زیادی ظروف سفالین و اشیای دیگری تولید شود که نشانه‌هایی برای درک شیوۀ زندگی و باورهای آیینیِ عامۀ مردم و نخبگان به دست می‌دهند. از این اشیاء به اضافۀ دست‌ساخته‌های فلزی، می‌توان به منظور توصیف، تشخیص، و مشاهدۀ گسترش فرهنگ‌های محلی - از قبیل فرهنگ مردم مشربه‌ساز[۱۳] - استفاده کرد.

  1. Middle East
  2. copper
  3. bronze
  4. tin
  5. Stone Age
  6. Iron Age
  7. metalwork
  8. Ox-drawn Plough
  9. Neolithic
  10. agriculture
  11. Absolute Dating
  12. Aegean
  13. Beaker People