نمایش مبدأ برای آرامگاه شیخ محمود خیوی

آرامگاه شیخ محمود خیوی

بنایی آرامگاهی مربوط به دورۀ ایلخانان در استان گیلان، شهرستان آستارا، بخش مرکزی، دهستان ویرمونی. در 5کیلومتری غرب شهر آستارا بین روستاهای عنبران و بیجاربین در میان جنگل‌های استان گیلان، و در فاصلۀ 3کیلومتری جادۀ آستارا – اردبیل واقع شده است. در این بقعه، سه قبر وجود دارد، که قبر وسط متعلق به شیخ محمود است. از زندگی شیخ محمود اطلاعی در دست نیست، جز اینکه او را شیخ تاج‌الدین محمود خیوی از عارفان سدۀ 8ق می‌دانند. برخی این فرد را از مشایخ اهل سنت و اهل خیوه (ازبکستان) ذکر کرده‌اند، چنانکه امروزه هم این بنا زیر نظر علمای اهل سنت اداره می‌شود؛ اما برخی دیگر زادگاه این شیخ را خیاو (نام قدیم مشگین‌شهر) می‌دانند. بالای قبر شیخ سنگ‌نوشته‌ای به صورت عمودی کار گذاشته‌اند که مضمون فارسی عبارات آن چنین است: «این مزار شیخ محمود خیوی فرزند شیخ هدایت خیوی است، وی شیخی است عالم و عامل و فاضل و کامل، و عابدی‌ست زاهد، تاج ملت و دین است. تاریخ وفات این شیخ سال ۷۳۲ هجری قمری است». پیرامون این بقعه گورستانی شکل گرفته که قبرهای آن با سنگ‌هایی متنوع و منقوش مربوط به دوره‌های مختلف تاریخی است. این بنای تاریخی در شهریورماه ۱۳۵۲ش در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.


'''مشخصات معماری'''

آرامگاه با پلانی مستطیل‌شکل، با 6متر ارتفاع و ۲۸ مترمربع مساحت ساخته شده. این بنا دارای گنبد دوپوش است که گنبد داخلی آن 5 و گنبد بیرونی 8متر ارتفاع دارد. سقف گنبد دارای نقوش قدیمی دودگرفته است. بنا با سنگ‌های تراش‌دار ساخته شده و در مرمت، بخش‌هایی از آن را به شکلی ابتدایی و ساده‌انگارانه با آجر بازسازی کرده‌اند. بقعه دارای یک در ورودی و دو پنجره است.