محمدحسن خان افشار ارومی (قرن ۱۳ق)

محمّدحسن‌خان اَفْشار اُرومی (قرن ۱۳ق)

(یا: نقّاشباشی لال) نقاش و قلمدان‌نگار ایرانی. از هنرمندان دربار قاجار، و از نمایندگان مکتب پیکرنگاری درباری‌بود. وی هنرمند لال، و از طوایف معروف افشار و ارومیه بود. در رنگ‌روغن، کارهای روغنی (لاکی)، و آبرنگ مهارت داشت، و خط نستعلیق را خوش می‌نوشت. قوانین ژرفانمایی را به‌خوبی می‌دانست، و مجالس بزمی و رزمی، به‌ویژه تک‌چهرۀ پادشاهان و رجال معروف را با مهارت نقش می‌کرد. حالات شخصی و آرایش صورت‌ها و نیز اشیاء زمینه را با دقت ترسیم می‌کرد. محمدحسن‌خان از فتحعلی‌شاه یا محمدشاه قاجار، لقب نقّاشباشی گرفت. دو پسرش، آقا بیگلر و ابوالفیض، هم نقاش بودند. ازجمله آثارش تصویر فتحعلی‌شاه قاجار نشسته بر تخت سلطنتی (۱۲۳۴ق)؛ تصویر محمّدشاه قاجار (۱۲۶۱ق)؛ پردۀ رنگ‌روغنی ناصرالدین‌شاه (۱۲۷۶ق)؛ شاهزاده و پسرک نیمه‌ برهنه؛ شاهزادۀ ایستاده با تفنگ؛ شیخ صنعان و دختر ترسا؛ جوان بلندقامت؛ و چندین قلمدان و قاب آینه.