آرامگاه سهراب سپهری
آرامگاه سهراب سپهری
آرامگاه سهراب سپهری (۱۳۰۷–۱۳۵۹ش)، شاعر، نویسنده و نقاش نامدار معاصر ایران، در صحن شرقی (معروف به صحن سردار) بارگاه امامزاده سلطان‌علی بن محمدباقر (ع) در روستای تاریخی مشهد اردهال، واقع در ۴۲ کیلومتری غرب کاشان قرار دارد. سپهری در اول اردیبهشت ۱۳۵۹ش در سن ۵۲ سالگی بر اثر بیماری سرطان خون در بیمارستان پارس تهران درگذشت و بنا بر دلبستگی دیرینه‌اش به طبیعت و خلوت اقلیم کاشان، پیکر وی به مشهد اردهال منتقل و در جوار این آستان تاریخی به خاک سپرده شد.
مشهد اردهال که در گویش و فرهنگ بومی منطقه به «مشهد قالی» نیز شهرت دارد، کانون یکی از کهن‌ترین آیین‌های سنتی - مذهبی ایران یعنی آیین «قالی‌شویان» است که هرساله در دومین جمعه مهرماه بر پایه تقویم گاه‌شماری کشاورزی برگزار می‌شود. همجواری مزار این چهره برجسته شعر نو فارسی با چنین پایگاه زیارتی و تاریخی، جایگاهی ویژه به این محدوده بخشیده است.
شاکله آرامگاه سپهری فاقد هرگونه بقعه، سازه الحاقی یا بنای یادمانی مجزا است و به‌صورت مزاری هم‌سطح و ساده در کف صحن طراحی شده است. پس از خاک‌سپاری، ابتدا تنها یک کاشی فیروزه‌ای‌رنگ بر مدفن وی قرار گرفت، اما مدتی بعد با سفارش خانواده او، سنگ مزاری از جنس مرمر سفید تهیه شد. بر این سنگ، بیتی از شعر معروف «واحه‌ای در لحظه» با خوشنویسی استاد رضا مافی (از پیشگامان نقاشی‌خط معاصر) حک گردید: «به سراغ من اگر می‌آیید، / نرم و آهسته بیایید، مبادا که ترک بردارد / چینی نازک تنهایی من».
این سنگ‌مزار تاریخی در جریان تغییرات ساختاری و عملیات بهسازی محوطه صحن دچار آسیب شد و پس از آن جای خود را به سنگ‌های دیگر داد؛ سرانجام در پاییز ۱۴۰۰ش با هدف پاسداشت فرم اصیل یادمان، سنگی جدید بر پایه همان خط و نگارش آغازین رضا مافی بازآفرینی و بر مزار نصب گردید. سادگی پیکره این مزار بازتابی از رویکرد زیستی و سلوک فردی سهراب سپهری در پیوند با خاک و طبیعت ارزیابی می‌شود.