شهر زو
شهر زو (Shahr-e Zow)
(یا: زاوین) شهری در مناطق شمال شرقی خراسان رضوی، شهرستان کلات، و مرکز اداری بخش و دهستان زاوین. با ارتفاع حدود 1100متر از سطح دریا در فاصلۀ 775کیلومتری شرق شمالی تهران، 60کیلومتری شمال شرقی مشهد، 30کیلومتری جنوب شرقی شهر کلات، و در مسیر جادۀ فرعی درگز به مشهد واقع شده است. از لحاظ اقلیمی جزو مناطق معتدل و نیمه‌خشک است. وزرای عضو كمیسیون سیاسی - دفاعی هیأت دولت در جلسۀ مورخ 26 اسفند 1383ش تصویب کردند که روستای زو سفلی، مركز بخش زاوین از توابع شهرستان كلات، با روستاهای زو علیا و محمدآباد كه در نزدیکی آن قرار دارند تجمیع و مجموعۀ آنها به شهر تبدیل شود. شهرداری این شهر در سال 1385ش دایر شده است.
زو در لغت به معنای سرزمین آبخیز و همچنین دریا آمده و واژۀ زاوین هم شکل دگرگون‌شدۀ زو و با توجه به وضعیت جغرافیایی این منطقه به معنای سرزمین‌های آبخیز باید باشد. تاریخ آبادی‌های تشکیل‌دهندۀ شهر زو از دورۀ معاصر فراتر نمی‌رود؛ اگرچه سکونت جوامع انسانی در این منطقه از دوره‌های کهن و حتی باستان نیز قابل پیش‌بینی است. شهر زو اکنون نیز به صورت چند محله (آبادیِ) جدا از هم در نزدیکی کوه‌های هزارمسجد، در دشتی ناهموار و در مجاورت دره‌های سرسبزی است که رود فصلی زاوین در آن جریان دارد. در 1.5کیلومتری جنوب غرب شهر زو بر روی این رودخانه سدی مخزنی برای تأمین آب کشاورزی منطقه احداث شده است. آبشار، رودخانه، دره‌های عمیق و دریاچۀ پشت سد زاوین از جاذبه‌های شهر زو و پیرامون آن است. در سرشماری سراسری سال 1395ش جمعیت آن 3745نفر بوده است. مردم این شهر شیعۀ دوازده‌امامی هستند، به زبان فارسی (گویش خراسانی) سخن می‌گویند و شغل بیشتر آنها کشاورزی، باغداری و کارگری است. غلات و حبوبات و گردو مهمترین محصولات کشاورزی و قالیچه و شال ابریشمی از صنایع دستی زنان این شهر است.