ابوالخیر ترکی، محمد (آماسیه ۸۷۴ ـ ۹۱۹ق)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

ابوالخیر ترکی، محمّد (آماسیه ۸۷۴ ـ ۹۱۹ق)

شاهزاده و شاعر عثمانی‌، موسوم به قورقود، پسر بایزید دوم‌. در سلطنت‌ پدرش،‌ حاکم‌ آنتالیا و سپس‌ حاکم ماگنسیا شد‌. سلطان سلیم‌ یکم‌ قورقود را در حکومت‌ ماگنسیا باقی‌ گذاشت‌ (۹۱۸ق). سلطان سلیم‌ پس از مدتی تصمیم‌ به‌ قتل‌ همۀ‌ برادران‌ و برادرزادگان‌ خود گرفت‌ و کوشش‌های‌ قورقود برای‌ حفظ‌ جان‌ خود به‌ جایی‌ نرسید. سلیم‌ رهسپار ماگنسیا شد و قورقود از بیم‌ جان‌ با یکی‌ از غلامانش‌ به‌‌نام‌ پیاله‌، به‌ غاری‌ در تکه‌بدر پناه‌ برد تا از آن‌جا به‌ اروپا بگریزد. اما با خیانت‌ حاکم‌ تکه‌بدر، سلیم‌ از مخفی‌گاه‌ قورقود باخبر شد و او را به‌قتل‌ رساند. پیکر قورقود را به‌ بورسه‌ بردند و در جوار مزار اورخان‌ غازی‌ به‌خاک‌ سپردند. قورقود در خوشنویسی‌ مهارت‌ داشت‌ و چند ساز را خوب‌ می‌نواخت‌ و خود نیز سازی‌ ابداع‌ کرده‌ بود. با تخلص‌ «حریمی»،‌ اشعاری‌ به‌ ترکی‌ و عربی‌ سروده‌ و بر برخی‌ کتاب‌ها حاشیه‌ نوشته‌ است‌. همچنین‌ منظومه‌ای‌ به‌ ترکی‌ با نام فرهاد و شیرین‌ در پیروی‌ از خسرو و شیرین‌ نظامی‌ گنجوی دارد.