اندیشه ها

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

اندیشه‌ها (Pensées)

مجموعه‌ای از قطعات پراکنده و ناتمام فلسفی و کلامی، نوشتۀ بلز پاسکال، به زبان فرانسوی، نوشته‌شده در ۱۶۵۸ـ۱۶۶۲. اندیشه‌ها، که مهم‌ترین و مشهورترین اثر پاسکال است، در واقع مجموعه‌ای است حاوی یادداشت‌ها و طرح‌های کتابی که پاسکال بنا داشته در فرصتی مناسب بنویسد. خواهرزادۀ پاسکال، اتین پری‌یه، این یادداشت‌ها را گردآورد و پرداخت و به‌چاپ رساند (چاپ موسوم به پور‌ـ ‌روآیال، ۱۶۷۰). این قطعات را پاسکال بر روی برگه‌هایی کوچک نوشته بوده و بی‌نظم و ترتیب خاصی در پوشه‌هایی نگهداری می‌کرده است. در ۱۷۱۱ این برگه‌ها را یافتند و بریدند و بر روی آلبومی در ۲۵۳ صفحه چسباندند. این آلبوم اکنون موجود است. ترتیب چاپ‌های فراوانی که از این اثر در دست است، متفاوت است. هریک‌ از تدوین‌کنندگان ترتیب خاص خود را به‌دست داده‌اند، اما ترتیب لئون برونشویگ (۱۹۰۴) در نظر پژوهشگران پذیرفته‌تر است. برونوشویگ اندیشه‌ها را در دوازده بخش، متشکل از ۹۲۴ اندیشه، تنظیم و موضوع‌بندی کرد: قریحه و سبک‌ و انشا؛ بدبختی‌های انسان بدون خدا؛ در لزوم و شرط احتمالات؛ اسباب و وسایل ایمان‌آوردن؛ فلاسفه؛ اخلاق و اصول؛ اصول و مبانی مسیحیت؛ ابدیت؛ مجازیات؛ پیامبری‌ها؛ براهین عیسی مسیح. بنیادی‌ترین نکتۀ اندیشه‌ها در یک جمله خلاصه می‌شود: شناخت خدا بی عیسی مسیح نه فقط ناممکن، بلکه عبث است.