جنبش زیباشناختی

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

جنبش زیباشناختی (Aesthetic Movement)

جنبش هنری انگلیسی در سال‌های پایانی قرن ۱۹ که بر‌اساس آموزۀ «هنر برای هنر۱» شکل گرفت. بانیان این جنبش بر آن بودند که هنر موجودیتی خودبسنده است که صرفاً به زیبایی می‌پردازد، و هیچ غایت اخلاقی یا اجتماعی ندارد. نقاشانی همچون اوبری بیردزلی۲ و جیمز مک‌نیل ویسلر۳، و نویسندگانی همچون اسکار وایلد۴ و والتر پِیتِر۵ از هم‌بستگان این جنبش بودند. عقیدۀ «هنر برای هنر» در تفکر فلسفی اروپای قرن ۱۸ به پیشوایی ایمانوئل کانت۶ ریشه داشت، و در‌سراسر قرن ۱۹ در اروپا رایج بود. لیکن جنبش انگلیسی زیبا‌شناسی، در دو دهۀ آخر قرن ۱۹، گرایشی افراطی به پیراستگی احساس هنری و خودمختاری هنر پیدا کرد که مایۀ تمسخر و استهزای بسیاری از اندیشوران و منتقدان شد. از آن جمله جان راسکین۷ و ویلیام ماریس۸، به‌شدت به جنبش زیبا‌شناختی تاختند.

art for art’s sake

Aubrey Beardsley James McNeill Whistler Oscar Wilde Walter Pater Immanuel Kant John Ruskin William Morris