کاروانسرای چینی چیان
کاروانسرای چینیچیان
(یا: سرای چینی) از آثار دورۀ پهلوی اول در محدودۀ بازار سنتی رشت. در سال ۱۳۰۸ش توسط برادران چینیچیان ساخته شده است. خانوادۀ چینیچیان اصالتاً از اهالی جمهوری آذربایجان بوده و به دلیل شرایط نامساعدِ باکو، ابتدا به انزلی و سپس به رشت مهاجرت میکنند. آنها دارای کارخانۀ تولید بلور بودند و تولیداتشان در کاروانسرای چینیچیان به فروش میرسید. کاروانسرای چینیچیان، بنایی درونگراست و در قسمت شمال غرب بازار نزدیک چهارسوق قرار گرفته است. پلان بنا به شکل مستطیل به ابعاد 33متر در 27متر و ارتفاع 8متر به صورت یک طبقه بر روی زیرزمین بنا شده است. حجرهها در اطراف حیاط مرکزی چیده شده و ارتباطشان با بافت بازار از طریق حیاط کاروانسرا صورت میگیرد. مسیر ورود و خروج به این بنا در امتداد هم و در جهت شمال – جنوب قرار گرفته است. برای جلوگیری از آتشسوزی، سقف طاق ضربی بوده و برای اینکه باران و برف به کاروانسرا آسیب نرساند، از شیروانی و حلب به صورت دو پشته استفاده شده است. مهمترین تزئین این بنا، گرهچینی سقف دالانهای شمالی و جنوبی است. از دیگر ویژگی های جالب توجه این کاروانسرا، درهای چوبی تاشوی حجره هاست. این درهای چوبی از چندین لنگه تخته بلند در کنار هم ساخته شده که با لولاهای آهنی به صورت آکاردئون باز و بسته می شوند. کاروانسرای چینیچیان در سال 1379ش به ثبت ملی رسیده است. برخلاف کاربری قبلی، یعنی دادوستد ظروف شیشه و چینی، همروزه ظروف آلومینیومی و پلاستیکی در آن به فروش می رسد.