لاپلاس، پیر سیمون (۱۷۴۹ـ۱۸۲۷)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

لاپْلاس، پیِر سیمون (۱۷۴۹ـ۱۸۲۷)(Laplace, Pierre Simon)

لاپْلاس، پيِر سيمون
پیر سیمون لاپلاس
Pierre Laplace Simon
زادروز نورماندی ۱۷۴۹م
درگذشت ۱۸۲۷م
ملیت فرانسوی
شغل و تخصص اصلی اخترشناس و ریاضی دان
شغل و تخصص های دیگر دولتمرد
لقب مارکی
سمت استاد ریاضی مدرسه نظامی پاریس، وزیر کشور، سناتور
آثار رساله مکانیک سماوی(۱۷۹۹ـ۱۸۲۵)
گروه مقاله اخترشناسی، ریاضیات

اخترشناس و ریاضی‌دان فرانسوی. در ۱۷۹۶ نظریۀ منشأ‌گرفتن منظومۀ خورشیدی[۱] از ابری گازی (← سحابی،_فرضیه) را مطرح ساخت. حرکت ماه و سیاره‌ها را بررسی کرد و کتاب ۵‌‌جلدی رسالۀ مکانیک سماوی[۲] (۱۷۹۹ـ۱۸۲۵) را منتشر کرد. بسط نظریۀ احتمالات[۳]ازجمله دستاوردهای او در ریاضی است. رسالۀ مکانیک سماوی دربرگیرندۀ قانون جاذبۀ عمومی[۴]، کاربرد قانون گرانش در زمین، است و پدیده‌هایی مثل جزرومد مربوط به کِشندها، و حرکت تقدیمی اعتدالین[۵] در آن توضیح داده شده‌اند. در ۱۸۱۷ به مقام مارکی رسید. در نورماندی[۶] زاده شد و در کان[۷] درس خواند. در ۱۷۶۷ استاد ریاضی مدرسۀ نظامی پاریس[۸] شد. در ۱۷۹۹، پیش از انتصاب به مقام سناتوری از سوی ناپلئون، مدت ‌کوتاهی به وزارت کشور برگزیده شد. از ۱۸۱۴ به بعد، از پادشاهی بوربون‌[۹]ها حمایت می‌کرد و در ۱۸۲۶، از امضای اعلامیۀ آکادمی فرانسه[۱۰] برای دفاع از آزادی مطبوعات خودداری کرد. از ۱۷۸۴ تا ۱۷۸۶، در رسالۀ مکانیک سماوی به توضیح تغییرات مدارهای مشتری[۱۱] و زحل[۱۲] پرداخت. در «نظریۀ جاذبۀ گوی‌وارها و شکل سیارات[۱۳]» (۱۷۸۵)، تابع پتانسیل[۱۴] و ضرایب لاپلاس[۱۵] را معرفی کرد که هر دوی آن‌ها برای تجزیه‌ و تحلیل کاربردی مسائل فیزیک سودمندند.

 


  1. ↑ Solar System
  2. ↑ Traité de mechanique céleste
  3. ↑ probability theory
  4. ↑ universal attraction
  5. ↑ Precession of the equinoxes
  6. ↑ Normandy
  7. ↑ Caen
  8. ↑ Paris Ecole Militaire
  9. ↑ Bourbon
  10. ↑ French Academy
  11. ↑ Jupiter
  12. ↑ Saturn
  13. ↑ Théorie des attractions des sphéroïdes et de lafigure des planètes
  14. ↑ potential function
  15. ↑ laplace coefficients