لوئیس، کلارنس

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

لوئیس، کِلارِنْس (۱۸۸۳ـ۱۹۶۴)(Lewis, Clarence Irving)

فیلسوف امریکایی. به‌سبب کارهایش در منطق[۱]، شناخت‌شناسی[۲] (نظریۀ شناخت[۳]) و فلسفۀ اخلاق[۴] شهرت دارد. او در استونم[۵] ماساچوست[۶] متولد شد و در دانشگاه هاروارد تحصیل کرد و در آن‌جا زیر نظر جوسایا رویس[۷]، ویلیام جیمز[۸]، و راَلف بارتون پِری[۹] به مطالعه و تحقیق پرداخت. در ۱۹۲۰ در مقام عضو هیئت علمی به هاروارد بازگشت. ذهن لوئیس، در زمینۀ منطق، به مفهوم «استلزام[۱۰]» مشغول بود. این گرایش ذهنی به تألیف کتابی انجامید با عنوان منطق نمادین[۱۱] که با همکاری اچ لَنگفورد[۱۲] نوشته شد و حاوی نظام لوئیس دربارۀ «استلزام اکید[۱۳]» است. کتاب معرفت‌شناختی او به نامذهن و نظم جهانی[۱۴] (۱۹۲۲) بیانی است از پراگماتیسم مفهوم‌گرایانۀ[۱۵] او. بنابر استدلال لوئیس، شناخت تجربی نتیجۀ تعبیر مفهومیِ[۱۶] تجربه است. مفهوم‌های تعبیری[۱۷]، یا مقوله‌ها[۱۸]، از آن‌جا که مقدم بر تجربه‌اند، «پیشینی[۱۹]» به‌شمار می‌روند؛ اما این مقوله‌های پیشینی تغییرناپذیر نیستند. آن‌ها به این دلیل انتخاب می‌شوند که در پیشبرد شناخت آدمی ارزش عملی دارند. لوئیس، در اخلاق، از این برنهاد[۲۰] دفاع می‌کرد که داوری‌های ارزشی[۲۱] صورتی از حکم‌های تجربیِ آزمون‌پذیرند.

 


  1. ↑ logic
  2. ↑ epistemology
  3. ↑ theory of knowledge
  4. ↑ moral philosophy
  5. ↑ Stonehami
  6. ↑ Massachusetts
  7. ↑ Josiah Royce
  8. ↑ William James
  9. ↑ Ralph Barton Perry
  10. ↑ implication
  11. ↑ Symbolic Logic
  12. ↑ H. Langford
  13. ↑ strict implication
  14. ↑ Mind and the World Order
  15. ↑ Conceptualistic pragmatism
  16. ↑ conceptual interpretation
  17. ↑ interpretive concepts
  18. ↑ categories
  19. ↑ apriori
  20. ↑ thesis
  21. ↑ value judgements