لژاندر، آدریان ـ ماری (۱۷۵۲ـ۱۸۳۳)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

لُژانْدْر، آدْریان ـ ماری (۱۷۵۲ـ۱۸۳۳)(Legendre, Adrien-Marie)

لُژانْدْر، آدْريان ـ ماري

ریاضی‌دان فرانسوی. تحقیقات او به‌ویژه معطوف به نظریۀ اعداد[۱]، مکانیک سماوی[۲]، و توابع بیضوی[۳] بود. در پاریس زاده شد و در کولژ مازارَن[۴] درس خواند. طی انقلاب فرانسه[۵]، علاوه‌بر استادی در انستیتو مارا[۶]، سرپرستی اداره‌ای دولتی را برعهده گرفت که برای استانداردسازی اوزان و مقادیر در ۱۷۴۹ تشکیل شده بود. از ۱۸۱۳، رئیس ادارۀ طول جغرافیایی[۷] شد. از ۱۷۸۳ تا ۱۷۸۴، آنچه را که امروز به چندجمله‌ای‌های لژاندر[۸] معروف است، واردِ مبحث مکانیک سماوی کرد. این چندجمله‌ای‌ها جواب‌های یک معادلۀ دیفرانسیل مرتبۀ دوم[۹]اند. مهم‌ترین دستاورد او در نظریۀ اعداد قانون تقابل[۱۰] مانده‌های درجۀ دوم[۱۱] است که بعداً کارل فریدریش گاوس[۱۲]، ریاضی‌دان آلمانی، آن را دقیق‌تر اثبات کرد. دیگر دستاورد او قانون توزیع اعداد اول[۱۳] است که در ۱۷۹۸ آن را عرضه کرد. لژاندر در کتاب درسی خود، مبانی هندسه[۱۴] (۱۷۹۴)، یگانه اثبات موجود از گنگ‌بودن[۱۵] عدد π را آورد. کتابی درسی نیز دربارۀ توابع بیضوی و جداولی از آن‌ها منتشر کرد (۱۸۲۵ـ۱۸۲۶).

 


  1. ↑ number theory
  2. ↑ celestial mechanics
  3. ↑ elliptic functions
  4. ↑ Collège Mazarin
  5. ↑ French Revolution
  6. ↑ Institut de Marat
  7. ↑ Bureau de Longitudes
  8. ↑ Legendre polynomials
  9. ↑ second-order differential equation
  10. ↑ law of reciprocity
  11. ↑ quadratic residues
  12. ↑ Karl Friedrich Gauss
  13. ↑ law of the distribution of prime numbers
  14. ↑ Éléments de géométrie
  15. ↑ irrationality