هنر برای هنر

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

هنر برای هنر (aestheticism)

در هنر، اعتقاد به این‌که هنر فی‌نفسه هدف است، و به غایت اخلاقی، دینی، سیاسی، یا تربیتی نیاز ندارد. تئوفیل گوتیه[۱]، نویسندۀ فرانسوی، در ۱۸۳۲م نظریۀ «هنر برای هنر[۲]» را مطرح کرد، و شاعران و نقاشان سمبولیست[۳] فرانسوی در نیمه‌های قرن ۱۹م بدان اقبال کردند. این مکتب، در اواخر قرن ۱۹م با شکل‌گیری جنبش زیباشناختی[۴] در انگلستان شکوفا شد. در هنر غرب تأکید بیشتر بر فرم تا محتوا، تا قرن ۲۰م برجا ماند. کلایو بل[۵] و راجر فرای[۶] با تأکید بر فرمالیسم[۷]، از پیروان این گرایش بودند. در انگلستان هنرمندان پیشارافائلی[۸] (از ۱۸۴۸م) پایه‌های مکتب اصالت زیباشناسی را استوار ساختند؛ دانته گابریل روستّی[۹]، ادوارد برن ـ جونز[۱۰]، و اَلجرنون چارلز سوئینبرن[۱۱] با پیروی آگاهانه از هنر قرون وسطایی[۱۲]، حسرت زیبایی آرمانی را متجلّی ساختند. نگرش‌های این جنبش در نوشته‌های اسکار وایلد[۱۳]، و والتر پِیتِر[۱۴] و تصویر‌گری‌های اوبری بیردزلی[۱۵] تجلّی‌یافته است. این مکتب از حامیان جنبش هنرها و صنایع دستی[۱۶]، و آرنوو[۱۷] به‌‌شمار می‌رود. اندیشۀ اصالت زیباشناسی، بر دیدگاه ایمانوئل کانت[۱۸]، فیلسوف آلمانیِ قرن ۱۸م، مبتنی بود، که اعتقاد داشت هنر فقط باید با ملاک‌های خودش ارزیابی شود، نه با چیزی خارج از آن.

 


  1. ↑ Théophile Gautier
  2. ↑ l’art pour l’art
  3. ↑ Symbolist
  4. ↑ Aesthetic Movement
  5. ↑ Clive Bell
  6. ↑ Roger Fry
  7. ↑ formalism
  8. ↑ Pre-Raphaelite
  9. ↑ Dante Gabriel Rossetti
  10. ↑ Edward Burne-Jones
  11. ↑ Algernon Charles Swinburne
  12. ↑ medievalism
  13. ↑ Oscar Wilde
  14. ↑ Walter Pater
  15. ↑ Aubrey Beardsley
  16. ↑ Arts and Crafts Movement
  17. ↑ Art Nouveau
  18. ↑ Immanuel Kant