تقوایی، ناصر: تفاوت میان نسخه‌ها

ناصر تقوایی (آبادان 19 تیر ۱۳۲۰ش- )<br>

|عنوان =  

|نام =ناصر تقوایی

|تاریخ مرگ=

|جوایز و افتخارات =نشان برنز پنجمین دورۀ جشنوارۀ سینمایی سپاس تهران (۱۳۵۱)؛ نشان نقرهٔ ششمین دورۀ جشنوارۀ سینمایی سپاس تهران (۱۳۵۲)؛ شیر نقرۀ جشنوارۀ بین‌المللی فیلم ونیز (۱۹۷۲)؛ یوزپلنگ برنزی جشنوارۀ فیلم لوکارنو (۱۹۸۸)؛ سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی از بیستمین دوره جشنواره فیلم فجر (1380)

[[پرونده:14189600-2.jpg|بندانگشتی|ناصر تقوایی ]]<p>داستان'''‌'''نویس، فیلمنامه'''‌'''نویس، فیلمساز و عکاس ایرانی. تقوایی از کارگردانان شاخص و اصلی جریان موسوم به [[موج نو سینمای ایران|موج نوی سینمای ایران]] است. از دانشکده ادبیات [[دانشگاه تهران]] فارغ'''‌'''التحصیل شد. تقوایی به عناصر بومی توجه و علاقه نشان داده است و آنها را در آثارش انعکاس می'''‌'''دهد. نخستین داستان او با نامِ ‌''پناهگاه'' در گاهنامۀ ''آرش'' چاپ شد. در مجموعۀ داستانِ ''تابستان همان''‌‌''سال'' (۱۳۴۸ش) حوادث ناشی از کار و بحران'''‌'''های سیاسی را با توصیف جغرافیای تفتۀ جنوب درمی'''‌'''آمیزد. تقوایی با راه یافتن به کارگاه فیلم [[گلستان، ابراهیم|ابراهیم گلستان]] به فیلمسازی روی آورد و مستندهایی ساخت که عبارتند از ''تاکسی''‌''متر'' (۱۳۴۶)، ''آرایشگاه آفتاب'' (۱۳۴۶)، ''نان''‌''خورهای بی''‌''سوادی'' (۱۳۴۶)، ''فروغ فرخزاد'' ۱۳۱۳ـ۱۳۴۵ (۱۳۴۶)، ''رقص شمشیر'' (۱۳۴۶)، ''باد جن'' (۱۳۴۸)، و ''اربعین'' (۱۳۴۹). فیلمنامۀ ''چای تلخ'' (۱۳۸۰ش) را دربارۀ جنگ در خوزستان نوشته است. </p><p>تقوایی فعالیت سینمایی‌اش را با همکاری در گروه فنی فیلم [[خشت و آینه|''خشت و آینه'']] به کارگردانی ابراهیم گلستان آغاز کرده است. نخستین فیلمِ سینمایی او، ''[[آرامش در حضور دیگران]]'' (۱۳۴۹)، اقتباسی از داستانی نوشتۀ [[ساعدی، غلامحسین (تبریز ۱۳۱۴ـ پاریس ۱۳۶۴ ش)|غلامحسین'''‌''' ساعدی]]'''‌''' است'''‌''' که مدت کوتاهی پس از نمایش عمومی توقیف '''‌'''شد. فیلمِ'''‌''' بعدی'''‌'''، ''صادق''‌'' کرده'' '''‌'''(۱۳۵۱)، با گوشۀ چشمی به'''‌''' موفقیت ''[[قیصر (سینما)|قیصر]]'' (۱۳۴۸) ساخته'''‌''' شد، اما از لحاظ ساختار تفاوت'''‌'''های'''‌''' آشکاری'''‌''' با آن'''‌''' داشت. [[دایی جان ناپلئون، مجموعه تلویزیونی|''دایی''‌''جان ناپلئون'']] (۱۳۵۴)، از مجموعه'''‌'''های مطرح و شاخصِ تلویزیون ملی ایران بود، و '''‌'''''[[نفرین (فیلم 1352)|نفرین]]'''''‌''' (۱۳۵۲) و ''[[ناخدا خورشید]]'' (۱۳۶۵)، به'''‌'''ترتیب براساس داستان'''‌'''های ''باتلاق''‌ نوشتۀ'''‌''' میکا والتاری'''‌'''، نویسندۀ'''‌''' فنلاندی'''‌'''، و ''داشتن و نداشتن'' نوشتۀ [[همینگوی، ارنست (۱۸۹۹ـ۱۹۶۱)|ارنست همینگوی]]، از فیلم'''‌'''های '''‌'''خوش'''‌'''ساخت'''‌''' و خوش'''‌'''پرداخت سینمای ایران محسوب می'''‌'''شوند. سایر فیلم'''‌'''هایش که موضوع و مضمون اجتماعی و انتقادی دارند، عبارتند از [[ای ایران (فیلم سینمایی)|''ای''‌'' ایران'''''‌''']] (۱۳۶۸) و [[کاغذ بی خط|''کاغذ بی''‌''خط'']] (۱۳۸۰). او در کارنامۀ خود چندین کار سینمایی و تلویزیونی ناتمام دارد. مجموعۀ تلویزیونی ''داستان‌سرایان'' (۱۳۵۷) که به زندگی و آثار نویسندگان نام‌آور ادبیات معاصر می‌پرداخت، از آن جمله است. او پیش از انقلاب قرار بود [[شوهر آهو خانم|شوهر آهوخانم]] (نوشتۀ [[علیمحمد افغانی|علی‌محمد افغانی]]) را هم بسازد که نشد. تقوایی پس از انقلاب پروژۀ بزرگ [[کوچک جنگلی (تلویزیون)|کوچک جنگلی]] نوشتۀ خودش (با نگاهی به داستان مردی از جنگل نوشتهٔ احمد احرار) را در سال ۱۳۶۲ نیمه‌کاره گذاشت و دو پروژۀ مشهور «زنگی و رومی» (۱۳۸۱) و «چای تلخ» (۱۳۸۲) نیز همچنان ناتمام رها شده‌اند. تقوایی در دی‌ماه سال ۱۳۸۲ فیلم جنگی چای تلخ را کلید زد، اما به دلایل مالی، سانسور و عدم حمایت مراکز دولتی نیمه‌کاره ماند.

</p><p>[[پارسی پور، شهرنوش (تهران 1324ش)|شهرنوش پارسی‌پور]]، داستان‌نویس برجستۀ ایرانی، همسر نخست تقوایی بوده است.<p><p>'''برخی از جوایز'''

* <p>سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی از [[بیستمین دوره جشنواره فیلم فجر]] برای فیلم ''کاغذ بی‌خط'' (1380)</p>

*''[[کاغذ بی خط|كاغذ بی‌خط]]'' (۱۳۸۰)

----<br />