آبزی: تفاوت میان نسخه‌ها

آبْزی (aquatic)<br/> هر نوع موجودی که در آب زندگی می‌کند. [[حیات_(زیست_شناسی)|حیات]] در [[زمین|زمین]] از [[اقیانوس|اقیانوس‌]]<nowiki/>های اولیه سرچشمه گرفته است، زیرا محیط آبی مزایای فراوانی برای موجودات زنده دارد. [[آب_زدایی_(شیمی)|آبزدایی]] در آب تقریباً ناممکن است، در آب دما معمولاً پایدار می‌ماند و [[چگالی|چگالی]] آب پشتیبانی فیزیکی برای جانور فراهم می‌سازد. همۀ‌ شکل‌هایی از حیات که قادر نیستند خارج از آب زندگی کنند، [[دوزیست|دوزیستانی]] که گاه و بیگاه وارد آب می‌شوند، و [[حشرات|حشراتی]] که مرحله‌ای از چرخۀ زندگی خود را در آب به‌سر می‌برند، آبزی‌اند. گیاهان آبزی را آب‌رُست<ref>Hydrophyte</ref> می‌نامند. بیشتر [[بی_مهرگان|بی‌مهرگان]] ابتدایی آبزی واقعی‌اند. [[شقایق_دریایی|شقایق‌های دریایی]]، [[عروس_دریایی|عروس_دریایی]]، بسیاری از [[کرم_خاکی|کرم‌های خاکی]]، و [[سخت_پوستان|سخت‌پوستانی]] مانند [[خرچنگ|خرچنگ پهن]]<ref>crab</ref> و [[خرچنگ_دراز_دریایی|خرچنگ دراز]]<ref>lobster</ref>، ماهی مرکب، و [[نرم_تن|نرم‌تنانی]] مانند [[صدف_دوکپه_ای|صدف دوکفه‌ای]] و [[اویستر|صدف خوراکی]]<ref>cockle</ref>، جز برخی از نرم‌تنان [[شکم_پا|شکم‌پا]]، مانند حلزون خاکی، در صورت محرومیت از محیط آبی هلاک می‌شوند. در میان [[مهره_دار|مهره‌داران]]، [[ماهی|ماهی‌ها]] منحصراً در محیط آبی زندگی می‌کنند. ماهیان با [[آبشش|آبشش‌‌ها]] تنفس می‌کنند، بدن‌شان از فلس پوشیده‌شده، شکل‌شان کشیده و فشرده است، چشم‌های آن‌ها با چگالی آب متناسب است، استقرارشان را با [[باله (جانورشناسی)|باله‌ها]] متوازن می‌سازند، و دم فشردۀ جانبی‌شان به‌مثابۀ پارو عمل می‌کند. برخی [[خزنده|خزندگان]]، مثل [[کروکودیل|کروکودیل‌ها]] و [[لاک_پشت|لاک‌پشت‌ها]]، را آبزی در نظر می‌گیرند، امّا این موجودات در هوا تنفس می‌کنند و برای تخمک‌گذاری به خشکی می‌آیند. تقریباً همۀ پرندگان آبزی دارای پاهای پرده‌دار، پارومانند، و چندقطعه‌ای‌اند. برخی از این پرندگان عبارت‌اند از [[مرغ_غواص]]<ref>grebe</ref>، پرندۀ دریایی اُوک<ref>auk</ref>، ماکارو<ref>puffin</ref>، پنگوئن [[منقارتیغی]]<ref>razorbill</ref>، [[غاز_(پرندگان)|غازها]]، [[اردک|اردک‌ها]]، [[پلیکان|پلیکان‌ها]]، [[غاز_دریایی_شمالی]]<ref>gannet</ref>، و [[مرغ_نوروزی_دریایی|مرغ_نوروزی]]<ref>gull</ref>. پنگوئن همانند [[فک|فُک]]<ref>seal</ref> در خشکی به‌سختی حرکت می‌کند، ولی به‌آسانی در آب شنا می‌کند. پستاندارانی مانند [[نهنگ]]<ref>whale</ref> و خوک دریایی<ref>porpoise</ref> دریازی واقعی‌اند. این موجودات پوستی چرب و صاف و لایه‌ای عایق از [[پیه]]<ref>blubber</ref> دارند که احشای درونی آن‌ها را می‌پوشاند. این جانوران زمانی که زیر آب به‌سر می‌برند، قادرند وقفۀ تنفسی طولانی را تحمل کنند. فیل دریایی<ref>walrus</ref> و فُک غذای خود را از آب به‌دست می‌آورند، ولی در صخره‌های کنار آب زاد و ولد و استراحت می‌کنند. اندام‌های حرکتی جلویی آن‌ها پارومانند است و اندام‌های حرکتی عقبی‌شان نیز، که به‌شکل پاروست، در پشت قرار گرفته‌اند و همۀ ساختارهای درونی آن‌ها از چربی اشباع است. سایر پستانداران آبزی، مثل [[سمور|سمور دریایی]]، معمولاً دارای پاهای پرده‌دار‌ند و فقط برای شکار وارد آب می‌شوند. معدودی از حشرات نیز مراحل نارس آبزی دارند و معمولاً در آب‌های شیرین زندگی‌ می‌کنند. در برخی راسته‌ها، گونه‌هایی یافت می‌شود که در همۀ مراحل، شامل تخم، لارو و بالغ، در آب به‌سر می‌برند. اعضای یازده راسته از ۲۹ راستۀ ردۀ حشرات در برخی مراحل آبزی‌اند. دو گونه از راستۀ [[فنردم|فنردُمیان]]<ref>Collembola</ref> در همۀ مراحل زندگی آبزی‌اند. این دو گونه عبارت‌اند از ''Hydropodura aquatica'' و ''Isotoma palustris''.هر دو گونه را در آب‌های سطحی بریتانیا می‌توان یافت. لارو سه راستۀ ''کوته‌زیان''<ref>Ephemeroptera</ref>(حشره‌های [[زودمیران|زودمیر]]<ref>Mayflies</ref>)، دندان‌داران<ref>odonata</ref> ([[سنجاقک|سنجاقک‌ها]]<ref>dragonflies</ref>)، و بافته‌بالیان<ref>plecoptera</ref> آبزی است، ولی بالغان خشکی‌زی‌اند. در راستۀ رگ‌بالان<ref>neuroptera</ref>، تاربالان<ref>trichoptera</ref> ([[مگس_ابریشم|مگس_ابریشم]]) پولک‌بالان<ref>Lepidoptera</ref> ([[پروانه|پروانه‌ها]] و بیدها)، و [[دوبالان|دوبالان]]<ref>diptera</ref> ([[مگس|مگس‌]]<nowiki/>های واقعی) لاروهای برخی گونه‌ها آبزی‌اند. در [[نیم_بالان|نیم‌بالان]]<ref>hemiptera</ref> ([[ساس|ساس‌ها]]) و قاب‌بالان<ref>coleoptera</ref> ([[سوسک_قاب_بال|سوسک‌ها]])، برخی اعضا، مثل ساس‌های آبی، طی همۀ مراحل چرخۀ زندگی‌شان در آب‌اند. پرده‌بالان<ref>hymenoptera</ref>، راسته‌ای از حشرات اجتماعی، شامل [[مورچه|مورچه‌ها]] و [[زنبور|زنبورها]]، برخی از گونه‌های آبزی حشرۀ ایکنئومون<ref>ichneumon fly</ref>، و نیز مراحل نارس ''آگریوتیپوس''<ref>''Agriotypus''</ref> و مرحلۀ بالغ گونه‌های C''araphractus'' و ''Prestwitchia'' آبزی‌اند.