Automoderated users، رباتها، دیوانسالاران، checkuser، مدیران رابط کاربری، moderation، Moderators، پنهانگران، مدیران، userexport، سرویراستار
۴۷٬۸۲۷
ویرایش
Mohammadi3 (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Mohammadi3 (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
حَدیث<br/> سخنی حاکی از کلام یا فعل یا تقریر معصوم. از آن به خبر و سنّت نیز تعبیر میشود، با این تفاوت که احیاناً در مصطلحات علمی، گفتار و کردار عموم افراد بشر را خبر مینامند و مورخان را در مقابل محدّثان، اخباری میخوانند (و این، غیر از اصطلاح دیگر اخباری در مقابل اصولی است). همچنین سنّت معمولاً عطف بر کتاب (قرآن) بهکار میرود و نیز دستهای از احادیث را که متضمن احکام عملی و آیینهای شرعی باشد، سنّت و جمع آن سنن مینامند. حدیث از ارکان مهم شناخت معارف و احکام و موضوعات اسلامی است، و در ساختار فرهنگ و تمدن اسلامی نقش عمدهای ایفا میکند که تکیهگاه تمامی علوم دینی (فقه و اصول و تفسیر و کلام و اخلاق ...) است، چنانکه در علوم نظری و تجربی، همچون طب و هیئت و | حَدیث<br/> سخنی حاکی از کلام یا فعل یا تقریر معصوم. از آن به [[خبر (علم معانی)|خبر]] و [[سنت (فقه)|سنّت]] نیز تعبیر میشود، با این تفاوت که احیاناً در مصطلحات علمی، گفتار و کردار عموم افراد بشر را خبر مینامند و مورخان را در مقابل محدّثان، اخباری میخوانند (و این، غیر از اصطلاح دیگر اخباری در مقابل اصولی است). همچنین سنّت معمولاً عطف بر کتاب ([[قرآن]]) بهکار میرود و نیز دستهای از احادیث را که متضمن احکام عملی و آیینهای شرعی باشد، سنّت و جمع آن سنن مینامند. حدیث از ارکان مهم شناخت معارف و احکام و موضوعات اسلامی است، و در ساختار فرهنگ و تمدن اسلامی نقش عمدهای ایفا میکند که تکیهگاه تمامی علوم دینی ([[فقه]] و [[اصول]] و [[تفسیر]] و [[کلام]] و [[اخلاق]] ...) است، چنانکه در علوم نظری و تجربی، همچون طب و [[هیئت]] و [[ریاضیات]]، و نیز در [[تاریخ]] و [[ادبیات]] و [[فرهنگ]] و [[هنر]] تأثیر فراوانی گذاشته است. در اینجا به چند موضوع مهم دربارۀ حدیث اشاره میشود: | ||
'''اصطلاحات کلی'''. محدّث: کسی است که سندها و متون احادیث را شناخته و از علل و نقایص حدیث و اسماء روات و رجال آگاهی داشته باشد. حافظ: به کسی گویند که سنن رسول اکرم (ص) را بداند، و موارد اتفاق و اختلاف را بشناسد و از احوال و طبقات راویان و سلسلههای سند آگاهی کافی داشته باشد. بعضی گفتهاند حافظ آن است که ۱۰۰هزار حدیث با سند آنها حفظ داشته باشد، و «حجت» آن است که ۳۰۰هزار حدیث را حفظ باشد. سَنَد: زنجیرۀ راویان و ناقلان حدیث را گویند، زیرا تکیهگاه و مستند حدیث و راه رسیدن به مضمون آن است، لذا با کلمۀ طریق نیز از آن تعبیر میکنند. شیخ: استاد حدیث و جمع آن مشایخ، مجموعۀ اساتید محدث را مَشیخه میگویند. طبقه: کسانیکه همعصر و در ملاقات اساتید و مشایخ شریک باشند. مقبول: حدیثی است که علما مضمون آن را پذیرفته و بدان عمل کرده باشند. مردود: خبری است که اطمینانی به صدق آن نیست؛ معتبر: حدیثی است که بدان عمل کنند و همه یا اکثر علما آن را پذیرفته باشند. | '''اصطلاحات کلی'''. محدّث: کسی است که سندها و متون احادیث را شناخته و از علل و نقایص حدیث و اسماء روات و رجال آگاهی داشته باشد. حافظ: به کسی گویند که سنن رسول اکرم (ص) را بداند، و موارد اتفاق و اختلاف را بشناسد و از احوال و طبقات راویان و سلسلههای سند آگاهی کافی داشته باشد. بعضی گفتهاند حافظ آن است که ۱۰۰هزار حدیث با سند آنها حفظ داشته باشد، و «حجت» آن است که ۳۰۰هزار حدیث را حفظ باشد. سَنَد: زنجیرۀ راویان و ناقلان حدیث را گویند، زیرا تکیهگاه و مستند حدیث و راه رسیدن به مضمون آن است، لذا با کلمۀ طریق نیز از آن تعبیر میکنند. شیخ: استاد حدیث و جمع آن مشایخ، مجموعۀ اساتید محدث را مَشیخه میگویند. طبقه: کسانیکه همعصر و در ملاقات اساتید و مشایخ شریک باشند. مقبول: حدیثی است که علما مضمون آن را پذیرفته و بدان عمل کرده باشند. مردود: خبری است که اطمینانی به صدق آن نیست؛ معتبر: حدیثی است که بدان عمل کنند و همه یا اکثر علما آن را پذیرفته باشند. | ||
'''تاریخ حدیث'''. به استناد احادیثی بسیار که از پیامبر (ص) و ائمۀ اطهار (ع) رسیده، حفظ و نقل و کتابت و نشر حدیث در بین مسلمانان از صدر اسلام آغاز شده و در تمامی دورههای تاریخ اسلام ادامه داشته است. گرچه بین اهل تسنّن براثر منع خلیفۀ اول و دوم، سالها تدوین حدیث به تأخیر افتاد، اما جمعی از صحابه، همچون سلمان و ابوذر و ابورافع و جابربن عبدالله | '''تاریخ حدیث'''. به استناد احادیثی بسیار که از [[پیامبر]] (ص) و ائمۀ اطهار (ع) رسیده، حفظ و نقل و کتابت و نشر حدیث در بین مسلمانان از صدر اسلام آغاز شده و در تمامی دورههای تاریخ اسلام ادامه داشته است. گرچه بین اهل تسنّن براثر منع خلیفۀ اول و دوم، سالها تدوین حدیث به تأخیر افتاد، اما جمعی از صحابه، همچون [[سلمان فارسی، ابوعبدالله|سلمان]] و [[ابوذر غفاری|ابوذر]] و ابورافع و [[جابر بن عبدالله انصاری|جابربن عبدالله انصاری]]، آثاری از احادیث رسول اکرم (ص) را تدوین کردند. جمعی بسیار از تابعین نیز به فراگیری و نشر و تألیف حدیث پرداختند و مجموعههای ارزشمندی فراهم ساختند، سپس در عصرهای بعد تا زمان حاضر آثاری بیشمار در اینباره تألیف شده است که معمولاً جوامع حدیث نامیده میشوند. | ||
'''علوم حدیث'''. نظر به نقش حساس حدیث در ساختار فکری مسلمانان و تمدن و پیشرفت آنان، چندین علم برای ارزیابی حدیث تأسیس شده است، ازجمله درایةالحدیث: در ارزیابی کلی حدیث از لحاظ سند و متن؛ رجال حدیث: در شناخت اسناد و افراد راویان و اطمینان از وثاقت آنان؛ فقهالحدیث: بررسی متون احادیث و شناخت صحیح معنی و مفهوم آنها و تطبیق بر موضوعات و مسائل مورد نیاز، و جایگاه آنها در رابطه و مقایسه با سایر اصول استنباط؛ مختلفالحدیث: علم شناخت احادیث مختلف و متعارض و چگونگی جمع بین آنها و شرح و تفسیر آنها؛ غریبالحدیث: توضیح و بیان احادیثی که الفاظ مشکل و نامأنوس دارند. در هریک از این علوم آثار بسیار تألیف شده است که مهمترین آنها نزد شیعه ''کافی''، شیخ کلینی ( ـ۳۲۹ق)، ''من لایحضره الفقیه''، شیخ صدوق ( ـ۳۸۱ق)، ''تهذیبالاحکام و استبصار'' شیخ طوسی ( ـ۴۶۰ق)، ''الوافی'' ملا محمد محسن فیض کاشانی ( ـ۱۰۹۱ق)، ''وسائلالشیعه'' شیخ محمد بن الحسن حر عاملی ( ـ۱۱۰۴ق)، ''بحارالانوار'' ملا | '''علوم حدیث'''. نظر به نقش حساس حدیث در ساختار فکری مسلمانان و تمدن و پیشرفت آنان، چندین علم برای ارزیابی حدیث تأسیس شده است، ازجمله [[درایةالحدیث]]: در ارزیابی کلی حدیث از لحاظ سند و متن؛ رجال حدیث: در شناخت اسناد و افراد راویان و اطمینان از وثاقت آنان؛ فقهالحدیث: بررسی متون احادیث و شناخت صحیح معنی و مفهوم آنها و تطبیق بر موضوعات و مسائل مورد نیاز، و جایگاه آنها در رابطه و مقایسه با سایر اصول استنباط؛ مختلفالحدیث: علم شناخت احادیث مختلف و متعارض و چگونگی جمع بین آنها و شرح و تفسیر آنها؛ غریبالحدیث: توضیح و بیان احادیثی که الفاظ مشکل و نامأنوس دارند. در هریک از این علوم آثار بسیار تألیف شده است که مهمترین آنها نزد شیعه ''کافی''، [[کلینی، محمد بن یعقوب ( ـ بغداد ۳۲۹/۳۲۸ق)|شیخ کلینی]] ( ـ۳۲۹ق)، ''من لایحضره الفقیه''، [[صدوق، شیخ|شیخ صدوق]] ( ـ۳۸۱ق)، ''تهذیبالاحکام و استبصار'' [[شیخ طوسی، محمد (طوس ۳۸۵ـ نجف ۴۶۰ق)|شیخ طوسی]] ( ـ۴۶۰ق)، ''الوافی'' [[فیض کاشانی، ملامحسن (کاشان ۱۰۰۷ـ ۱۰۹۱ق)|ملا محمد محسن فیض کاشانی]] ( ـ۱۰۹۱ق)، ''وسائلالشیعه'' [[حر عاملی، محمد بن حسن (جبل عامل ۱۰۳۳ـ مشهد ۱۱۰۴ق)|شیخ محمد بن الحسن حر عاملی]] ( ـ۱۱۰۴ق)، ''بحارالانوار'' [[مجلسی، محمدباقر (اصفهان ۱۰۳۷ـ۱۱۱۱ق)|ملا محمدباقر مجلسی]] ( ـ۱۱۱۱ق)، و ''مستدرکالوسائل'' [[نوری، حاج میرزا حسین (نور ۱۲۵۴ـ نجف ۱۳۲۰ق)|حاج میرزا حسین نوری]] ( ـ۱۳۲۰ق) است. مجموعههای مهم حدیث نزد اهل سنت، [[صحاح سته|صحاح ستّه]] و برخی سنن و مسندهاست. نیز ← [[خبر]]؛ [[درایةالحدیث|درایةالحدیث]]<br/> <!--18030000--> | ||
[[Category:دین اسلام]] [[Category:حدیث شناسی]] | [[Category:دین اسلام]] [[Category:حدیث شناسی]] | ||
ویرایش