دوستخواه، جلیل: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲۷: | خط ۲۷: | ||
|پست تخصصی = | |پست تخصصی = | ||
|باشگاه = | |باشگاه = | ||
}}[[پرونده: 20191600.jpg | بندانگشتی|دوستخواه، | }}دوستخواه، جلیل (اصفهان ۱۵ شهریور ۱۳۱۲ – استرالیا ۳ فروردین ۱۴۰۵ش)<br> | ||
[[پرونده:20191600 - 3.jpg|بندانگشتی|386x386پیکسل|به ترتیب از راست: [[دهباشی، علی|علی دهباشی]]، جلیل دوستخواه، [[مسکوب، شاهرخ|شاهرخ مسکوب]] و [[مهاجرانی، عطاءالله|عطاءالله مهاجرانی]]]] | |||
ادبپژوه و شاهنامهپژوه ایرانی. تحصیلات متوسطه را در اصفهان گذراند و سپس در رشتۀ زبان و ادبیات فارسی در مقاطع مختلف تا دریافت مدرک دکتری (1347ش) در [[دانشگاه تهران]] تحصیل کرد و تا ۱۳۶۰ش استاد دانشگاههای اصفهان بود. اولین کتابش به نام ''هیمالیا'' (۱۳۴۲ش) برگزیدهای از اشعار پانزده تن از شاعران اردوزبان هند و پاکستان بود. ''اوستا کهنترین سرودها و متنهای ایران'' که گزارش و پژوهشی از گاهان پنجگانۀ زردشت و همۀ متنهای برجاماندۀ اوستای نو است در دو جلد، ''داستان رستم و سهراب'' که ویرایش بخشی از شاهنامۀ نقالان است و ''پژوهشهایی در شاهنامه'' از دیگر آثار اوست. دوستخواه عمدۀ فعالیت خود را صرف [[شاهنامه]] کرده و کتاب ''حماسۀ ایران، یادمانی از فراسوی هزارهها'' مجموعۀ مقالاتی از او دربارۀ ''شاهنامه'' است و گزارش و ویرایش ''بنیادهای اسطوره و حماسۀ ایران'' نوشتۀ جهانگیر کوورجی کویاجی از دیگر کارهای او دربارۀ ''شاهنامه'' است. وی در اواخر دهۀ 1360ش به استرالیا مهاجرت کرد و مقالاتش را در مجلات فرهنگی و ادبی داخلی و خارجی به چاپ رساند. | |||
مهمترین و شناختهشدهترین اثر دوستخواه، ترجمه و پژوهش جامع ''اوستا؛ کهنترین سرودها و متنهای ایرانی'' است. این اثر یکی از کاملترین ترجمههای فارسی از کتاب مقدس زرتشتیان به شمار میرود و شامل ترجمه بخشهای اصلی [[اوستا (دین زردشت)|اوستا]] از جمله [[گاهان]]، [[یسن ها|یسنا]]، [[ویسپرد]]، [[وندیداد]] و [[خرده اوستا|خردهاوستا]] همراه با توضیحات، مقدمهها و پژوهشهای تفصیلی است. این کتاب علاوه بر ترجمۀ متن، حاوی مقدمههای تحلیلی، توضیحهای تاریخی و فرهنگی، واژهنامه و نمایههای تخصصی است و به همین دلیل در میان پژوهشگران ادبیات ایران باستان و مطالعات زرتشتی از منابع مهم و مرجع محسوب میشود. دوستخواه در این اثر تلاش کرده است با بهرهگیری از پژوهشهای ایرانشناسی نوین و منابع معتبر، ترجمهای دقیق و در عین حال قابل فهم برای مخاطب فارسیزبان ارائه دهد و زمینۀ آشنایی گستردهتر خوانندگان با جهانبینی و میراث فکری ایران باستان را فراهم کند. | |||
همکاری با [[خالقی، روح الله (کرمان ۱۲۸۵ـ سالزبورگ ۱۳۴۳ش)|روحالله خالقی]] و سپس [[به آذین، م. ا|محمود اعتمادزاده]] در تدوین و نشر ماهنامۀ ''پیام نوین'' و [[افشار، ایرج (تهران ۱۳۰۴ـ ۱۳۸۹ش)|ایرج افشار]] در انتشار ماهنامۀ [[راهنمای کتاب]]، و همچنین همکاری با [[معین، محمد (رشت ۱۲۹۳ـ تهران ۱۳۵۰ش)|محمد معین]] در سازمانهای لغتنامه دهخدا و فرهنگ فارسی از دیگر فعالیتهای او در دهههای 1330 تا 1350ش است. | |||
'''آثار''' | '''آثار''' | ||
* هیمالیا (ترجمه برگزیدۀ شعر ۱۵ تن از شاعران اردوزبان شبهقارۀ هندوستان و پاکستان، با همکاری دکتر سیدعلیرضا نقوی)، ۱۳۴۱ | * ''هیمالیا'' (ترجمه برگزیدۀ شعر ۱۵ تن از شاعران اردوزبان شبهقارۀ هندوستان و پاکستان، با همکاری دکتر سیدعلیرضا نقوی)، ۱۳۴۱ | ||
* اوستا، نامۀ مینوی آیین زرتشت (بازنوشت گزینهای از گزارش اوستای استاد زندهیاد ابراهیم پورداود)، ١٣٤٣ | * ''اوستا، نامۀ مینوی آیین زرتشت'' (بازنوشت گزینهای از گزارش اوستای استاد زندهیاد ابراهیم پورداود)، ١٣٤٣ | ||
* آفرینش و رستاخیز (پژوهشی معنیشناختی در ساخت جهانبینی قرآنی، اثر پژوهشگر ژاپنی شینیا ماکینو)، ١٣٦٣ | * ''آفرینش و رستاخیز'' (پژوهشی معنیشناختی در ساخت جهانبینی قرآنی، اثر پژوهشگر ژاپنی شینیا ماکینو)، ١٣٦٣ | ||
* اوستا، کهنترین سرودها و متنهای ایرانی (گزارش و پژوهش)، دو جلد - ١٣٦٦ | * ''اوستا، کهنترین سرودها و متنهای ایرانی'' (گزارش و پژوهش)، دو جلد - ١٣٦٦ | ||
* آیینها و افسانههای ایران و چین باستان (ترجمه از پژوهش دانشمند پارسی جهانگیر کووِرجی کویاجی) | * ''آیینها و افسانههای ایران و چین باستان'' (ترجمه از پژوهش دانشمند پارسی جهانگیر کووِرجی کویاجی) | ||
* داستان رستم و سهراب، روایت نقالان (ویرایشی از نقل و نگارش مرشد عباس زریری) | * ''داستان رستم و سهراب، روایت نقالان'' (ویرایشی از نقل و نگارش مرشد عباس زریری) | ||
* پژوهشهایی در | * ''پژوهشهایی در شاهنامه''، ترجمه از پژوهش جهانگیر کوورجی کویاجی | ||
* بنیادهای اسطوره و حماسه ایران | * ''بنیادهای اسطوره و حماسه ایران'' | ||
* حماسه ایران، یادمانی از فراسوی هزارهها | * ''حماسه ایران، یادمانی از فراسوی هزارهها'' | ||
* مجموعه پژوهش و نقد شاهنامهشناختی | * ''مجموعه پژوهش و نقد شاهنامهشناختی'' | ||
* گزارش هفتخان رستم بر بنیاد داستانی از شاهنامه فردوسی | * ''گزارش هفتخان رستم بر بنیاد داستانی از شاهنامه فردوسی'' | ||
* رهیافتی به گاهان زرتشت و متنهای نو اوستایی (ترجمه از پژوهش هانس رایشلت) | * ''رهیافتی به گاهان زرتشت و متنهای نو اوستایی'' (ترجمه از پژوهش هانس رایشلت) | ||
* فرآیند تکوین حماسه ایران پیش از فردوسی (جلد ٥٨ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟) | * ''فرآیند تکوین حماسه ایران پیش از فردوسی'' (جلد ٥٨ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟) | ||
* شناختنامه فردوسی و شاهنامه (جلد ٦١ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟) | * ''شناختنامه فردوسی و شاهنامه'' (جلد ٦١ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟) | ||
* | * ''ایرانشناخت'' (یادنامۀ استاد آبراهام ولنتاین ویلیامز جکسن) | ||
* ترجمۀ بیست گفتار ایرانشناختی از دانشمندان ایرانشناس جهان | * ''ترجمۀ بیست گفتار ایرانشناختی از دانشمندان ایرانشناس جهان'' | ||
---- | ---- | ||
نسخهٔ کنونی تا ۶ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۳۰
| جلیل دوستخواه | |
|---|---|
| زادروز |
اصفهان ۱۵ شهریور ۱۳۱۲ش |
| درگذشت | استرالیا ۳ فروردین ۱۴۰۵ش |
| محل زندگی | استرالیا |
| ملیت | ایرانی |
| تحصیلات و محل تحصیل | دکترای زبان و ادبیات فارسی - دانشگاه تهران |
| شغل و تخصص اصلی | پژوهشگر فرهنگ و ادبیات فارسی |
| آثار | اوستا کهن ترین سرودها و متنهای ایران، داستان رستم و سهراب (ویرایش بخشی از شاهنامۀ نقالان)، و پژوهشهایی در شاهنامه |
| گروه مقاله | ادبیات فارسی |
دوستخواه، جلیل (اصفهان ۱۵ شهریور ۱۳۱۲ – استرالیا ۳ فروردین ۱۴۰۵ش)
ادبپژوه و شاهنامهپژوه ایرانی. تحصیلات متوسطه را در اصفهان گذراند و سپس در رشتۀ زبان و ادبیات فارسی در مقاطع مختلف تا دریافت مدرک دکتری (1347ش) در دانشگاه تهران تحصیل کرد و تا ۱۳۶۰ش استاد دانشگاههای اصفهان بود. اولین کتابش به نام هیمالیا (۱۳۴۲ش) برگزیدهای از اشعار پانزده تن از شاعران اردوزبان هند و پاکستان بود. اوستا کهنترین سرودها و متنهای ایران که گزارش و پژوهشی از گاهان پنجگانۀ زردشت و همۀ متنهای برجاماندۀ اوستای نو است در دو جلد، داستان رستم و سهراب که ویرایش بخشی از شاهنامۀ نقالان است و پژوهشهایی در شاهنامه از دیگر آثار اوست. دوستخواه عمدۀ فعالیت خود را صرف شاهنامه کرده و کتاب حماسۀ ایران، یادمانی از فراسوی هزارهها مجموعۀ مقالاتی از او دربارۀ شاهنامه است و گزارش و ویرایش بنیادهای اسطوره و حماسۀ ایران نوشتۀ جهانگیر کوورجی کویاجی از دیگر کارهای او دربارۀ شاهنامه است. وی در اواخر دهۀ 1360ش به استرالیا مهاجرت کرد و مقالاتش را در مجلات فرهنگی و ادبی داخلی و خارجی به چاپ رساند.
مهمترین و شناختهشدهترین اثر دوستخواه، ترجمه و پژوهش جامع اوستا؛ کهنترین سرودها و متنهای ایرانی است. این اثر یکی از کاملترین ترجمههای فارسی از کتاب مقدس زرتشتیان به شمار میرود و شامل ترجمه بخشهای اصلی اوستا از جمله گاهان، یسنا، ویسپرد، وندیداد و خردهاوستا همراه با توضیحات، مقدمهها و پژوهشهای تفصیلی است. این کتاب علاوه بر ترجمۀ متن، حاوی مقدمههای تحلیلی، توضیحهای تاریخی و فرهنگی، واژهنامه و نمایههای تخصصی است و به همین دلیل در میان پژوهشگران ادبیات ایران باستان و مطالعات زرتشتی از منابع مهم و مرجع محسوب میشود. دوستخواه در این اثر تلاش کرده است با بهرهگیری از پژوهشهای ایرانشناسی نوین و منابع معتبر، ترجمهای دقیق و در عین حال قابل فهم برای مخاطب فارسیزبان ارائه دهد و زمینۀ آشنایی گستردهتر خوانندگان با جهانبینی و میراث فکری ایران باستان را فراهم کند.
همکاری با روحالله خالقی و سپس محمود اعتمادزاده در تدوین و نشر ماهنامۀ پیام نوین و ایرج افشار در انتشار ماهنامۀ راهنمای کتاب، و همچنین همکاری با محمد معین در سازمانهای لغتنامه دهخدا و فرهنگ فارسی از دیگر فعالیتهای او در دهههای 1330 تا 1350ش است.
آثار
- هیمالیا (ترجمه برگزیدۀ شعر ۱۵ تن از شاعران اردوزبان شبهقارۀ هندوستان و پاکستان، با همکاری دکتر سیدعلیرضا نقوی)، ۱۳۴۱
- اوستا، نامۀ مینوی آیین زرتشت (بازنوشت گزینهای از گزارش اوستای استاد زندهیاد ابراهیم پورداود)، ١٣٤٣
- آفرینش و رستاخیز (پژوهشی معنیشناختی در ساخت جهانبینی قرآنی، اثر پژوهشگر ژاپنی شینیا ماکینو)، ١٣٦٣
- اوستا، کهنترین سرودها و متنهای ایرانی (گزارش و پژوهش)، دو جلد - ١٣٦٦
- آیینها و افسانههای ایران و چین باستان (ترجمه از پژوهش دانشمند پارسی جهانگیر کووِرجی کویاجی)
- داستان رستم و سهراب، روایت نقالان (ویرایشی از نقل و نگارش مرشد عباس زریری)
- پژوهشهایی در شاهنامه، ترجمه از پژوهش جهانگیر کوورجی کویاجی
- بنیادهای اسطوره و حماسه ایران
- حماسه ایران، یادمانی از فراسوی هزارهها
- مجموعه پژوهش و نقد شاهنامهشناختی
- گزارش هفتخان رستم بر بنیاد داستانی از شاهنامه فردوسی
- رهیافتی به گاهان زرتشت و متنهای نو اوستایی (ترجمه از پژوهش هانس رایشلت)
- فرآیند تکوین حماسه ایران پیش از فردوسی (جلد ٥٨ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟)
- شناختنامه فردوسی و شاهنامه (جلد ٦١ از مجموعۀ از ایران چه میدانم؟)
- ایرانشناخت (یادنامۀ استاد آبراهام ولنتاین ویلیامز جکسن)
- ترجمۀ بیست گفتار ایرانشناختی از دانشمندان ایرانشناس جهان