مهدی شهر، شهرستان: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۴: | خط ۴: | ||
[[پرونده:2042192052.jpg|بندانگشتی|شیرقلعه]] | [[پرونده:2042192052.jpg|بندانگشتی|شیرقلعه]] | ||
[[پرونده:2042192052 - 2.jpg|بندانگشتی|خانهٔ ابراهیم خان سالار افخم ]] | [[پرونده:2042192052 - 2.jpg|بندانگشتی|خانهٔ ابراهیم خان سالار افخم ]] | ||
واقع در نواحی شمال غربی [[سمنان، استان|استان سمنان]]، به مرکزیت اداری شهر [[مهدی شهر|مهدیشهر]] (سنگسر). مشتمل است بر دو بخش مرکزی (شامل دهستانهای حومه و درجزین و دو شهر مهدیشهر و درجزین) به مرکزیت شهر مهدیشهر، و شهمیرزاد (شامل دهستانهای چاشم و پشتکوه) به مرکزیت شهر | واقع در نواحی شمال غربی [[سمنان، استان|استان سمنان]]، به مرکزیت اداری شهر [[مهدی شهر|مهدیشهر]] (سنگسر). مشتمل است بر دو بخش مرکزی (شامل دهستانهای حومه و درجزین و دو شهر مهدیشهر و درجزین) به مرکزیت شهر مهدیشهر، و [[شهمیرزاد، شهر|شهمیرزاد]] (شامل دهستانهای چاشم و پشتکوه) به مرکزیت شهر شهمیرزاد؛ و حدود 40 روستا. براساس مصوبۀ وزرای عضو کمیسیون سیاسی - دفاعی هیأت دولت در تاریخ 1386/07/29ش، ضمن تغییر و تحولاتی در [[سمنان، شهرستان|شهرستان سمنان]] و انتزاع بخش مهدیشهر از آن، شهرستان مهدیشهر ایجاد شد. در همان سال روستای درجزین نیز به شهر ارتقاء یافت. | ||
در سرشماری سراسری سال 1395ش، جمعیت این شهرستان ۴۷,۴۷۵نفر است؛ برپایۀ اطلاعات مرکز آمار ایران، از این رقم نزدیک به 88درصد ساکن سه شهر شهرستان و باقی روستانشینان و عشایرند. اهالی این شهرستان شیعۀ دوازدهامامیاند و به زبان [[سنگسری (گویش)|سنگسری]]، از گروه زبانهای سمنانی (از شاخهٔ شمالغربی زبانهای ایرانی)، و برخی آبادیهای شمالی آن به [[طبری|زبان طبری]] سخن میگویند. در گذشته، سنگسریها زندگی عشایری داشتند که دامنۀ کوچ (ییلاق و قشلاق) آنها از استانهای تهران و مازندران تا گلستان و خراسان را در برمیگرفت ولی اکنون بیشترشان شهرنشین شدهاند. اقتصاد مردم منطقه برپایۀ کشاورزی، دامداری، و صنعت و معدن استوار است. مهمترین محصولات این شهرستان شامل غلات (گندم و جو)، گیاهان علوفهای، (یونجه و [[اسپرس]]) | در سرشماری سراسری سال 1395ش، جمعیت این شهرستان ۴۷,۴۷۵نفر است؛ برپایۀ اطلاعات مرکز آمار ایران، از این رقم نزدیک به 88درصد ساکن سه شهر شهرستان و باقی روستانشینان و عشایرند. اهالی این شهرستان شیعۀ دوازدهامامیاند و به زبان [[سنگسری (گویش)|سنگسری]]، از گروه زبانهای سمنانی (از شاخهٔ شمالغربی زبانهای ایرانی)، و برخی آبادیهای شمالی آن به [[طبری|زبان طبری]] سخن میگویند. در گذشته، سنگسریها زندگی عشایری داشتند که دامنۀ کوچ (ییلاق و قشلاق) آنها از استانهای تهران و مازندران تا گلستان و خراسان را در برمیگرفت ولی اکنون بیشترشان شهرنشین شدهاند. اقتصاد مردم منطقه برپایۀ کشاورزی، دامداری، و صنعت و معدن استوار است. مهمترین محصولات این شهرستان شامل غلات (گندم و جو)، گیاهان علوفهای، (یونجه و [[اسپرس]]) [[گردو]]، [[بادام]]، [[آلو]]، [[انار]]، [[انگور]] و [[زردآلو]] میشود. بر اساس اعلام فائو (سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد) این شهرستان، بزرگترین باغ گردوی جهان را در شهر شهمیرزاد دارد. علاوه بر این، به دلیل سابقۀ عشایری بودن مردم سنگسر و رونق دامداری در آن، محصولات لبنی باکیفیتی در این شهرستان تولید میشود و گوسفند پروار سنگسر نیز از بهترین نژادهای ایرانی است. مهدیشهر چند شهرک و ناحیۀ صنعتی (از جمله شهرک صنعتی غنچه انگوری، شهرک صنعتی گل رودبار، شهرک صنعتی مهدیشهر، شهرک صنعتی شهمیرزاد) و معادن متعددی از جمله معادن سنگ ساختمانی، لاشه، خاک نسوز، [[کوارتزیت]]، [[دولومیت]]، آهن، سرب، گچ، آهک سفید، سنگ شیشه و معدن [[سیلیس]] دارد. عمدۀ صنعت مهدیشهر مربوط به قطعهسازی خودرو، صنعتیسازی ساختمان، صنایع یوپیویسی<ref>UPVC</ref>، صنعت کاشی، سیمان، گچ و صنایع تولید کفش است. فرش، گلیم و جاجیم سنگسر در ایران و جهان شهرت دارد و علاوه بر این تولید برخی صنایع دستی دیگر (چون بافت انواع منسوجات، محصولات چوبی، زرگری و ملیلهکاری) نیز در این شهرستان رونق دارد. | ||
شهرستان مهدیشهر در جنوب با شهرستانهای [[سمنان، شهرستان|سمنان]] و [[سرخه، شهرستان|سرخه]]، در شرق با [[دامغان، شهرستان|شهرستان دامغان]]، در شمال با [[ساری، شهرستان|شهرستان ساری]] ([[مازندران]]) و در غرب با [[فیروزکوه، شهرستان|شهرستان فیروزکوه]] ([[تهران، استان|استان تهران]]) محدود شده است. کوچکترین شهرستان استان سمنان است. مساحت این شهرستان نزدیک به 1,100کیلومترمربع و ارتفاع مرکز آن از سطح دریا ۱,۵۸۰متر است. مهدیشهر را باید منطقهای کاملاً کوهستانی به حساب آورد که در جنوب رشتهکوه [[البرز]] شرقی واقع شده است. بر این اساس این شهرستان دارای آبوهوای معتدل کوهستانی با زمستانهای سرد و پربرف و تابستانهای معتدل است. از لحاظ بارندگی نیز مهدیشهر جزو مناطق نیمهمرطوب به شمار میآید. بلندترین قلۀ مهدیشهر، نیزوای چاشم است که با ارتفاع 3,810متر در شمال شهرستان واقع شده است. این شهرستان دارای پوشش گیاهی متنوعی است. از شهر شهمیرزاد به طرف حاشیه شمالی در محدودۀ منطقۀ حفاظتشدۀ پرور قرار دارد. پوشش گیاهی این منطقه به صورت درختان سوزنیبرگ (بهویژه ارس) و درختچۀ زرشک است. در منطقۀ شهمیرزاد گیاهان خودرو شامل گون، درمنه، گیاهان تیرۀ گندمیان، نعناییان و تیغهای کنگر مانند اسپند، گل قاصدک، بومادران، کاسنی، گزنه و گل سرخ وحشی (نسترن) به وفور دیده میشود. جانوران و پرندگان این شهرستان نیز بز کوهی، آهو، قوچ، میش، پلنگ، یوزپلنگ، روباه، خرس، گراز، کفتار، گربه وحشی، گرگ، شغال، خرگوش، کبک، عقاب، شاهین، بادخور، قمری، تیهو، فاخته، بلبل، قرقاول و… است. مهدیشهر دارای مناطق ییلاقی و آثار تاریخی پرشماری است که ذیل مقاله به برخی از آنها اشاره میکنیم. | شهرستان مهدیشهر در جنوب با شهرستانهای [[سمنان، شهرستان|سمنان]] و [[سرخه، شهرستان|سرخه]]، در شرق با [[دامغان، شهرستان|شهرستان دامغان]]، در شمال با [[ساری، شهرستان|شهرستان ساری]] ([[مازندران]]) و در غرب با [[فیروزکوه، شهرستان|شهرستان فیروزکوه]] ([[تهران، استان|استان تهران]]) محدود شده است. کوچکترین شهرستان استان سمنان است. مساحت این شهرستان نزدیک به 1,100کیلومترمربع و ارتفاع مرکز آن از سطح دریا ۱,۵۸۰متر است. مهدیشهر را باید منطقهای کاملاً کوهستانی به حساب آورد که در جنوب رشتهکوه [[البرز]] شرقی واقع شده است. بر این اساس این شهرستان دارای آبوهوای معتدل کوهستانی با زمستانهای سرد و پربرف و تابستانهای معتدل است. از لحاظ بارندگی نیز مهدیشهر جزو مناطق نیمهمرطوب به شمار میآید. بلندترین قلۀ مهدیشهر، نیزوای چاشم است که با ارتفاع 3,810متر در شمال شهرستان واقع شده است. این شهرستان دارای پوشش گیاهی متنوعی است. از شهر شهمیرزاد به طرف حاشیه شمالی در محدودۀ منطقۀ حفاظتشدۀ پرور قرار دارد. پوشش گیاهی این منطقه به صورت درختان سوزنیبرگ (بهویژه ارس) و درختچۀ زرشک است. در منطقۀ شهمیرزاد گیاهان خودرو شامل گون، درمنه، گیاهان تیرۀ گندمیان، نعناییان و تیغهای کنگر مانند اسپند، گل قاصدک، بومادران، کاسنی، گزنه و گل سرخ وحشی (نسترن) به وفور دیده میشود. جانوران و پرندگان این شهرستان نیز بز کوهی، آهو، قوچ، میش، پلنگ، یوزپلنگ، روباه، خرس، گراز، کفتار، گربه وحشی، گرگ، شغال، خرگوش، کبک، عقاب، شاهین، بادخور، قمری، تیهو، فاخته، بلبل، قرقاول و… است. مهدیشهر دارای مناطق ییلاقی و آثار تاریخی پرشماری است که ذیل مقاله به برخی از آنها اشاره میکنیم. | ||