تقسیم (ریاضیات)

تقسیم (ریاضیات)(division)

یکی از چهار عمل اصلی حساب^[۱]، و عکس عمل ضرب^[۲]. منظور از تقسیم عددی با نام مقسوم^[۳] بر عددی با نام مقسومٌ‌علیه^[۴] یافتن عددی است با نام خارج‌قسمت^[۵]، به قسمی که حاصل‌ضرب آن در مقسومٌ‌علیه برابر مقسوم باشد. در حوزۀ اعداد گویا^[۶]، تقسیم به این معنی همواره امکان‌پذیر است، مگر آن‌که مقسومٌ‌علیه صفر باشد، ولی در حوزۀ اعداد صحیح^[۷]، تقسیم همیشه ممکن نیست. مثلاً ‌۱۰ بر ۳ تقسیم‌پذیر نیست، هرچند تقسیم با باقی‌مانده همیشه ممکن است. در این تقسیم، علاوه‌بر خارج‌قسمت عددی با نام باقی‌مانده^[۸] نیز حاصل می‌شود که اگر با حاصل‌ضرب خارج‌قسمت در مقسوم‌علیه جمع شود، مقسوم به‌دست می‌آید. ( ← قابل‌قسمت)

↑ arithmetic
↑ multiplication
↑ dividend
↑ divisor
↑ quotient
↑ rational numbers
↑ whole numbers
↑ remainder

[1] rithmetic

[2] ultiplication

[3] vidend

[4] visor

[5] quotient

[6] rational numbers

[7] whole numbers

[8] remainder

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]