پرش به محتوا

خور و بیابانک، شهرستان: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۶: خط ۶:
شهرستان کنونی خور و بیابانک متشکل است از 1 بخش، 3 دهستان (با بیش از 30 روستا؛ 16 روستای با جمعیت بیشتر از 20 خانوار و دارای دهداری) و 3 شهر: بخش مرکزی مشتمل بر دهستان‌‌های بیابانک، جندق و نخلستان و شهرهای خور، جندق و فرخی. براساس سرشماری سراسری سال 1395ش، جمعیت این شهرستان 19,761نفر بوده که از این مقدار بیش از 72درصد شهرنشین و حدود 27درصد ساکن نقاط روستایی بوده‌اند. شهرستان خور و بیابانک در غرب با [[نایین، شهرستان|شهرستان نایین]]، در جنوب به [[یزد، استان|استان یزد]] ([[اردکان، شهرستان (یزد)|شهرستان اردکان]])، در شرق به [[خراسان جنوبی، استان|استان خراسان جنوبی]] ([[طبس، شهرستان|شهرستان طبس]])، و در شمال با [[سمنان، استان|استان سمنان]] (شهرستان‌های [[شاهرود، شهرستان|شاهرود]] و [[دامغان، شهرستان|دامغان]]) محدود شده است.  
شهرستان کنونی خور و بیابانک متشکل است از 1 بخش، 3 دهستان (با بیش از 30 روستا؛ 16 روستای با جمعیت بیشتر از 20 خانوار و دارای دهداری) و 3 شهر: بخش مرکزی مشتمل بر دهستان‌‌های بیابانک، جندق و نخلستان و شهرهای خور، جندق و فرخی. براساس سرشماری سراسری سال 1395ش، جمعیت این شهرستان 19,761نفر بوده که از این مقدار بیش از 72درصد شهرنشین و حدود 27درصد ساکن نقاط روستایی بوده‌اند. شهرستان خور و بیابانک در غرب با [[نایین، شهرستان|شهرستان نایین]]، در جنوب به [[یزد، استان|استان یزد]] ([[اردکان، شهرستان (یزد)|شهرستان اردکان]])، در شرق به [[خراسان جنوبی، استان|استان خراسان جنوبی]] ([[طبس، شهرستان|شهرستان طبس]])، و در شمال با [[سمنان، استان|استان سمنان]] (شهرستان‌های [[شاهرود، شهرستان|شاهرود]] و [[دامغان، شهرستان|دامغان]]) محدود شده است.  


شهرستان خور و بیابانک با وسعتی در حدود 11670کیلومتر مربع و ارتفاع 830متر (در مرکز آن)، به دلیل قرار داشتن نواحی شمالی، شرقی و مرکزی آن در گسترۀ [[دشت کویر]] (کویر مرکزی ایران)، از لحاظ اقلیمی جزو نواحی بیابانی (با آب‌وهوای گرم و خشک) است. بیشتر زمین‌های شهرستان دشت و مناطق تپه‌ماهوری است. ارتفاعات آن در شمار کوه‌های پراکندۀ مرکزی ایران در جانب جنوبی کویر نمکند که از شرق [[کاشان، شهر|کاشان]] تا خور و به سمت جنوب تا [[انارک]] امتداد دارند. از مهم‌ترین کوه‌های خور و بیابانک به بیاضه (حدوداً 2330متر) و رشیدکوه (حدوداً 2075متر) می‌توان اشاره کرد. در سطح شهرستان، رود دائمی جریان ندارد، اما چند رود فصلی و جویبارهای کم‌آبی به نام شوراب در آن جاری است که شوراب‌های فرخی و امیرآباد مهم‌ترین آنهاست. با وجود تمرکز جمعیت خور و بیابانک در سه شهر این شهرستان، اقتصاد مردم آن برپایۀ دامداری، کشاورزی، باغداری و صنایع دستی (خاصه قالی‌بافی) استوار است. مهم‌ترین محصول شهرستان خرماست و پس از آن گندم، جو، پنبه، روناس، پسته، پیاز، انار و آفتابگردان. آب کشاورزی و آشامیدنی خور و بیابانک از طریق قنات و چاه تأمین می‌شود. به دلیل بیابانی بودن، عمدۀ آبادی‌های خور و بیابانک در کنار و اطراف مظهر چشمه‌ها و قنات‌ها بنا شده‌اند.   
شهرستان خور و بیابانک با وسعتی در حدود 11670کیلومتر مربع و ارتفاع 830متر (در مرکز آن)، به دلیل قرار داشتن نواحی شمالی، شرقی و مرکزی آن در گسترۀ [[دشت کویر]] (کویر مرکزی ایران)، از لحاظ اقلیمی جزو نواحی بیابانی (با آب‌وهوای گرم و خشک) است. بیشتر زمین‌های شهرستان دشت و مناطق تپه‌ماهوری است. ارتفاعات آن در شمار کوه‌های پراکندۀ مرکزی ایران در جانب جنوبی کویر نمکند که از شرق [[کاشان، شهر|کاشان]] تا خور و به سمت جنوب تا [[انارک]] امتداد دارند. از مهم‌ترین کوه‌های خور و بیابانک به بیاضه (حدوداً 2330متر) و رشیدکوه (حدوداً 2075متر) می‌توان اشاره کرد. در سطح شهرستان، رود دائمی جریان ندارد، اما چند رود فصلی و جویبارهای کم‌آبی به نام شوراب در آن جاری است که شوراب‌های فرخی و امیرآباد مهم‌ترین آنهاست. با وجود تمرکز جمعیت خور و بیابانک در سه شهر این شهرستان، اقتصاد مردم آن برپایۀ دامداری، کشاورزی، باغداری و صنایع دستی (خاصه قالی‌بافی) استوار است. مهم‌ترین محصول شهرستان خرماست و پس از آن گندم، جو، پنبه، روناس، پسته، پیاز، انار و آفتابگردان. آب کشاورزی و آشامیدنی خور و بیابانک از طریق قنات و چاه تأمین می‌شود. به دلیل بیابانی بودن، عمدۀ آبادی‌های خور و بیابانک در کنار و اطراف مظهر چشمه‌ها و قنات‌ها بنا شده‌اند. مردم خور و بیابانک به زبان فارسی (گویش محلی سخن می‌گویند و شیعۀ دوازده‌امامی‌اند.   
 
قلعه/ارگ بیاضه در روستای بیاضه مربوط به دورۀ [[ساسانیان]]، مسجد جامع شهر خور مربوط به دوره‌های اسلامی، عصارخانۀ خور مربوط به دورۀ [[صفویه|صفوی]]، و  گنبد سیدداود از نوادگان [[امام موسی کاظم]]، از آثار دورۀ صفوی در شهر خور.
----
----


سرویراستار، ویراستار
۷۷٬۱۸۳

ویرایش