Automoderated users، رباتها، دیوانسالاران، checkuser، مدیران رابط کاربری، moderation، Moderators، پنهانگران، مدیران، userexport، سرویراستار
۴۷٬۹۱۲
ویرایش
زرقان، شهرستان: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
Mohammadi3 (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
زرقان، شهرستان (County) Zarqan | زرقان، شهرستان (County) Zarqan | ||
[[پرونده:2042172232.jpg|بندانگشتی|340x340پیکسل|نقشۀ تقسیمات شهرستان زرقان]] | [[پرونده:2042172232.jpg|بندانگشتی|340x340پیکسل|نقشۀ تقسیمات شهرستان زرقان]] | ||
واقع در نواحی مرکزی [[فارس، استان|استان فارس]]، به مرکزیت [[زرقان، شهر|شهر زرقان]]. در نیمۀ دوم سال 1398ش، بنابر مصوبۀ هیأت دولت در تاریخ 10 مهر 1398ش با تغییراتی داخلی در بخش زرقانِ [[شیراز، شهرستان|شهرستان شیراز]] و انتزاع آن از این شهرستان ایجاد شده است. نام زرقان در کتب جغرافيايى اسلامى به صورتهاى رَقان، زَرَّقان، زرگان، راركان، زاركان و ازرقان آمده است. این کلمه را مركّب از «زر» و پسوند نسبت «گان» و به معنای اصطلاحی منطقۀ حاصلخیز دانستهاند. با توجه به آثار و محوطههای مکشوفه، میتوان گفت که منطقۀ زرقان از دورههای باستان مسکونی بوده است. در دورههای تاریخی و از نخستین دهههای آغاز حکومت [[هخامنشیان]] بر رونق این نواحی افزوده شد؛ و این به دلیل نزدیکی این مناطق به خاستگاه و تختگاه پادشاهان هخامنشی و [[ساسانیان|ساسانی]] است. در دورههای اسلامی به دلیل واقع بودن آبادی زرقان در میانۀ راه دو شهر مهم فارس، [[شیراز، شهر|شیراز]] و [[اصطخر]]، تبدیل به شهرکی پررونق شد. در دورههای متأخرتر، این آبادی به خاطر آخرین نبرد [[نادرشاه افشار|نادرقلی میرزا]] با [[اشرف افغان]] (در سال 1142ق) شهرت یافت. در اواخر دورۀ [[زندیه]] و اوائل [[قاجاریه، سلسله|قاجاریه]]، زرقان چندمرتبه آسیب زیادی دید و از نو بازسازی شد. در اولین تقسیمات کشوری (دورۀ [[رضاشاه پهلوی (آلاشت ۱۲۵۷ـ ژوهانسبورگ ۱۳۲۳ش)|رضاشاه]]) بخش زرقان در شهرستان شیراز ایجاد گردید. در سال 1318ش آبادی زرقان به شهر ارتقاء یافت. بخش زرقان، در 1355ش، مشتمل بر دهستانهاى حومه و كُربال و شهرهاى زرقان و [[خرامه]] بود. سال بعد دهستان كربال و شهر خرامه از زرقان جدا شدند. در مهر 1365ش، دهستانهاى رحمتآباد و بند امير در بخش زرقان تشكيل شدند. در شهريور 1369ش، بخش زرقان مشتمل بر شهر زرقان و دهستانهاى زرقان، بند امير و رحمتآباد بود. در سال 1379ش آبادی [[لپویی]]<ref>Lapui</ref> به شهر ارتقاء یافت. در سال 1398ش ضمن ایجاد بخش رحمتآباد این دو بخش به شهرستان زرقان تبدیل شدند. و نهایتاً در سال 1400ش روستای رحمتآباد نیز به شهر ارتقاء یافت. | واقع در نواحی مرکزی [[فارس، استان|استان فارس]]، به مرکزیت [[زرقان، شهر|شهر زرقان]]. در نیمۀ دوم سال 1398ش، بنابر مصوبۀ هیأت دولت در تاریخ 10 مهر 1398ش با تغییراتی داخلی در بخش زرقانِ [[شیراز، شهرستان|شهرستان شیراز]] و انتزاع آن از این شهرستان ایجاد شده است. نام زرقان در کتب جغرافيايى اسلامى به صورتهاى رَقان، زَرَّقان، زرگان، راركان، زاركان و ازرقان آمده است. این کلمه را مركّب از «زر» و پسوند نسبت «گان» و به معنای اصطلاحی منطقۀ حاصلخیز دانستهاند. با توجه به آثار و محوطههای مکشوفه، میتوان گفت که منطقۀ زرقان از دورههای باستان مسکونی بوده است. در دورههای تاریخی و از نخستین دهههای آغاز حکومت [[هخامنشیان]] بر رونق این نواحی افزوده شد؛ و این به دلیل نزدیکی این مناطق به خاستگاه و تختگاه پادشاهان هخامنشی و [[ساسانیان|ساسانی]] است. در دورههای اسلامی به دلیل واقع بودن آبادی زرقان در میانۀ راه دو شهر مهم فارس، [[شیراز، شهر|شیراز]] و [[اصطخر]]، تبدیل به شهرکی پررونق شد. در دورههای متأخرتر، این آبادی به خاطر آخرین نبرد [[نادرشاه افشار|نادرقلی میرزا]] با [[اشرف افغان]] (در سال 1142ق) شهرت یافت. در اواخر دورۀ [[زندیه]] و اوائل [[قاجاریه، سلسله|قاجاریه]]، زرقان چندمرتبه آسیب زیادی دید و از نو بازسازی شد. در اولین تقسیمات کشوری (دورۀ [[رضاشاه پهلوی (آلاشت ۱۲۵۷ـ ژوهانسبورگ ۱۳۲۳ش)|رضاشاه]]) بخش زرقان در شهرستان شیراز ایجاد گردید. در سال 1318ش آبادی زرقان به شهر ارتقاء یافت. بخش زرقان، در 1355ش، مشتمل بر دهستانهاى حومه و كُربال و شهرهاى زرقان و [[خرامه]] بود. سال بعد دهستان كربال و شهر خرامه از زرقان جدا شدند. در مهر 1365ش، دهستانهاى رحمتآباد و بند امير در بخش زرقان تشكيل شدند. در شهريور 1369ش، بخش زرقان مشتمل بر شهر زرقان و دهستانهاى زرقان، بند امير و رحمتآباد بود. در سال 1379ش آبادی [[لپوئی|لپویی]]<ref>Lapui</ref> به شهر ارتقاء یافت. در سال 1398ش ضمن ایجاد بخش رحمتآباد این دو بخش به شهرستان زرقان تبدیل شدند. و نهایتاً در سال 1400ش روستای رحمتآباد نیز به شهر ارتقاء یافت. | ||
شهرستان زرقان متشکل است از 2 بخش، 4 دهستان (با حدود 30 روستای مسکونی) و 3 شهر: بخش مرکزی (مشتمل بر دهستانهای زرقان و بند امیر، و شهرهای لپویی و زرقان، به مرکزیت شهر زرقان)، و بخش رحمتآباد (مشتمل بر دهستانهای رحمتآباد و امامزاده علی، به مرکزیت شهر رحمتآباد). براساس جمعیت بخش زرقان در سرشماری سراسری سال 1395ش جمعیت شهرستان زرقان 56,104نفر است؛ طبق اطلاعات مرکز آمار ایران و براساس سرشماری سال 1395ش، حدود 73درصد این مقدار شهرنشین و نزدیک به 27درصد روستانشین بودهاند. شهرستان زرقان در مناطق غربی و جنوبی با [[شیراز، شهرستان|شهرستان شیراز]]، در شرق با [[خرامه، شهرستان|شهرستان خرامه]]، در شمال با [[مرودشت، شهرستان|شهرستان مرودشت]] و در شمال غربی با [[بیضا، شهرستان|شهرستان بیضا]] محدود شده است. | شهرستان زرقان متشکل است از 2 بخش، 4 دهستان (با حدود 30 روستای مسکونی) و 3 شهر: بخش مرکزی (مشتمل بر دهستانهای زرقان و بند امیر، و شهرهای لپویی و زرقان، به مرکزیت شهر زرقان)، و بخش رحمتآباد (مشتمل بر دهستانهای رحمتآباد و امامزاده علی، به مرکزیت شهر رحمتآباد). براساس جمعیت بخش زرقان در سرشماری سراسری سال 1395ش جمعیت شهرستان زرقان 56,104نفر است؛ طبق اطلاعات مرکز آمار ایران و براساس سرشماری سال 1395ش، حدود 73درصد این مقدار شهرنشین و نزدیک به 27درصد روستانشین بودهاند. شهرستان زرقان در مناطق غربی و جنوبی با [[شیراز، شهرستان|شهرستان شیراز]]، در شرق با [[خرامه، شهرستان|شهرستان خرامه]]، در شمال با [[مرودشت، شهرستان|شهرستان مرودشت]] و در شمال غربی با [[بیضا، شهرستان|شهرستان بیضا]] محدود شده است. | ||
| خط ۹: | خط ۹: | ||
زرقان با وسعت 827کیلومترمربع پس از کوهچنار کوچکترین شهرستان استان فارس است. ارتفاع آن از سطح دریا حدود 1600متر و از لحاظ اقلیمی جزو مناطق معتدل و نیمهخشک است. نواحی شمال و شمال شرقى اين شهرستان را کوهستان زرگان/زرقان (از شاخههای نواحی جنوبی رشتهکوه [[زاگرس، کوهستان|زاگرس]]) احاطه كرده است و مهمترین رودخانههای آن [[کر، رودخانه|کر]] و سپس [[سیوند]] است. پوشش گیاهی آن غالباً درختان نارون، چنار، زبانگنجشک، کاج و سرو است. مردم زرقان شيعۀ دوازدهامامیاند و به فارسى (گويش شيرازى) و اقلیتی نيز به تركى (عمدتاً [[قشقایی]]) سخن مىگويند. به دلیل کوهستانی و کوهپایهای بودن بخشهایی از شهرستان، آبوهوای معتدل و خوش و وجود دو رودخانۀ دائمی که شمار زیادی از آبادیهای شهرستان در کنار آنها بنا شدهاند و همچنین قناتهای متعدد، کشاورزی و دامداری در آنجا رونق زیادی دارد. مهمترین محصولات کشاورزی زرقان گندم، جو، ذرت، چغندر، انگور و کشمش است. اين شهرستان همچنين از قطبهاى مهم دامدارى در استان فارس بوده و گوسفند از مهمترين صادرات آن است. قالىبافی نیز در روستاهای زرقان رونق زیادی دارد و قالیهای این شهرستان صادراتی هستند. جز دو صنعت دامداری و کشاورزی، شمار زیادی از جمعیت زرقان در مشاغل صنعتی شامل ۴۰۰ واحد صنعتی کوچک و بزرگ و ۷۰ کارگاه و کارخانه، از جمله در «شهرک صنعتی زرقان» و دو کارخانۀ پتروشیمیِ واقع در 15کیلومتری شمال و 5 کیلومتری جنوب شهر زرقان فعالیت میکنند. علاوه بر این، کامیونداران زرقان نقش مهمی در حملونقل زمینی استان و کشور دارند. | زرقان با وسعت 827کیلومترمربع پس از کوهچنار کوچکترین شهرستان استان فارس است. ارتفاع آن از سطح دریا حدود 1600متر و از لحاظ اقلیمی جزو مناطق معتدل و نیمهخشک است. نواحی شمال و شمال شرقى اين شهرستان را کوهستان زرگان/زرقان (از شاخههای نواحی جنوبی رشتهکوه [[زاگرس، کوهستان|زاگرس]]) احاطه كرده است و مهمترین رودخانههای آن [[کر، رودخانه|کر]] و سپس [[سیوند]] است. پوشش گیاهی آن غالباً درختان نارون، چنار، زبانگنجشک، کاج و سرو است. مردم زرقان شيعۀ دوازدهامامیاند و به فارسى (گويش شيرازى) و اقلیتی نيز به تركى (عمدتاً [[قشقایی]]) سخن مىگويند. به دلیل کوهستانی و کوهپایهای بودن بخشهایی از شهرستان، آبوهوای معتدل و خوش و وجود دو رودخانۀ دائمی که شمار زیادی از آبادیهای شهرستان در کنار آنها بنا شدهاند و همچنین قناتهای متعدد، کشاورزی و دامداری در آنجا رونق زیادی دارد. مهمترین محصولات کشاورزی زرقان گندم، جو، ذرت، چغندر، انگور و کشمش است. اين شهرستان همچنين از قطبهاى مهم دامدارى در استان فارس بوده و گوسفند از مهمترين صادرات آن است. قالىبافی نیز در روستاهای زرقان رونق زیادی دارد و قالیهای این شهرستان صادراتی هستند. جز دو صنعت دامداری و کشاورزی، شمار زیادی از جمعیت زرقان در مشاغل صنعتی شامل ۴۰۰ واحد صنعتی کوچک و بزرگ و ۷۰ کارگاه و کارخانه، از جمله در «شهرک صنعتی زرقان» و دو کارخانۀ پتروشیمیِ واقع در 15کیلومتری شمال و 5 کیلومتری جنوب شهر زرقان فعالیت میکنند. علاوه بر این، کامیونداران زرقان نقش مهمی در حملونقل زمینی استان و کشور دارند. | ||
از آثار تاریخی شهرستان: دو قبرستان تاریخی به نامهای «سیدنسیمی» (در قسمت ورودی شهر زرقان) و «برده بسته» (در قسمت آخر شهر). وجه تسمیۀ گورستان نخست، وجود مقبرۀ منسوب به [[عمادالدین نسیمی|سیدعمادالدین نسیمی]] در آن است؛ ''حمام لپویی'' مربوط به دورۀ [[قاجاریه، سلسله|قاجار]]، در شهر لپویی؛ ''استودان پوزه مشهد'' مربوط به دورۀ [[ساسانیان]]، در ۳کیلومتری جنوب شرق شهر زرقان؛ ''قنات حوض ماهی'' مربوط به سدههای متأخر اسلامی، در حاشیۀ جنوب شرق شهر زرقان. | از آثار تاریخی شهرستان: دو قبرستان تاریخی به نامهای «سیدنسیمی» (در قسمت ورودی شهر زرقان) و «برده بسته» (در قسمت آخر شهر). وجه تسمیۀ گورستان نخست، وجود مقبرۀ منسوب به [[عمادالدین نسیمی|سیدعمادالدین نسیمی]] در آن است؛ ''حمام لپویی'' مربوط به دورۀ [[قاجاریه، سلسله|قاجار]]، در شهر لپویی؛ ''استودان پوزه مشهد'' مربوط به دورۀ [[ساسانیان]]، در ۳کیلومتری جنوب شرق شهر زرقان؛ ''قنات حوض ماهی'' مربوط به سدههای متأخر اسلامی، در حاشیۀ جنوب شرق شهر زرقان. | ||
---- | ---- | ||
[[رده:جغرافیای ایران]] | [[رده:جغرافیای ایران]] | ||
[[رده:فارس]] | [[رده:فارس]] | ||