هنر انتزاعی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
(تغییرمسیر به انتزاعی، هنر حذف شد)
برچسب: تغییرمسیر حذف شد
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
هنر انتزاعی
هنر انتزاعی (abstract art)
 
هنر غیربازنما<ref>nonrepresentational</ref> یا تجریدی. شیوه‌ای در هنر تجسمی که هدفش بازنمایی یا شبیه‌سازی نیست؛ بلکه در آن فرم و رنگ فی‌نفسه حائز اهمیت‌اند. هنر تزئینی، فارغ از شکل‌نما<ref>figurative</ref>یی، در بسیاری از فرهنگ‌ها وجود داشته است، اما جنبش انتزاع‌گرایی مدرن<ref>modern abstract</ref>، از اوایل دهۀ 1920م، در اروپا و امریکا ظهور کرد و هنوز هم مورد توجه بسیاری از نقاشان و مجسمه‌سازان جهان است. در هنر انتزاعی، دو سبک متفاوت از یکدیگر وجود دارند که از دو رهیافت مختلف ناشی می‌شوند: در رهیافت نخست، تصاویر تا آن‌جا از طبیعت «منتزع<ref>abstracted</ref>» می‌شوند که دیگر واقعیت متعارف در آن‌ها قابل تشخیص نیست. در رهیافت دوم، فرم‌های هنری غیرعینی یا «نابی» پدید می‌آیند که به‌کل مجرد از طبیعت‌اند. پیشینۀ هنر انتزاعی به جنبش‌های پیشتاز<ref>avant-garde</ref> اواخر قرن 19، همچون [[امپرسیونیسم]]<ref>Impressionism</ref>، نئو امپرسیونیسم<ref>Neo-Impressionism</ref> و پست ‌امپرسیونیسم<ref>post-Impressionism</ref>، بازمی‌گردد، که در آن‌ها، بازنمایی و توصیف دقیق واقعیت‌های عینی، به‌ منزلۀ هدف اصلی نقاشی، اهمیت خود را از دست می‌دهد؛ و در عوض بر فرآیند خلاقِ نَفْسِ نقاشی‌کردن تأکید می‌شود. برخی از نقاشان اروپایی، در نخستین دهۀ قرن 20، به‌تدریج از سنت ریشه‌دار نقاشی غربی، یعنی تقلید از طبیعت و روایت‌گری، فاصله گرفتند و قالب و گویش‌ هنری نوینی را پروراندند. [[کاندینسکی، واسیلی (۱۸۶۶ـ۱۹۴۴)|واسیلی کاندینسکی]]<ref>Wassily Kandinsky</ref> را عموماً نخستین نقاش انتزاع‌گرا می‌دانند؛ او از 1910 تا 1914م در دو مجموعۀ نقاشی‌اش با نام‌های بداهه‌نگاری‌ها<ref>Improvisations</ref> و ترکیب‌بندی‌ها<ref>Compositions</ref>، به‌تدریج به انتزاع کامل رسید. نقاشی‌های سرشار از رنگ و تحرک او، در بسیاری از نقاشان جوان اروپایی تأثیر نهاد. [[پیکاسو، پابلو (۱۸۸۱ـ۱۹۷۳)|پابلو پیکاسو]]<ref>Pablo Picasso</ref> و [[براک، ژرژ (۱۸۸۲ـ۱۹۶۳)|ژرژ براک]]<ref>Georges Braque</ref>، نقاشان کوبیست<ref>cubist</ref>، حوالی 1907م در [[فرانسه]] سبکی نیمه‌انتزاعی<ref>semi-abstract</ref> پدید آوردند. تابلوهای این دو، که در برخی از آن‌ها از شیوۀ [[کلاژ]]<ref>collage</ref> (تکه‌چسبانی) نیز استفاده شد، بیشتر از بریده‌های تصاویر طبیعی شکل گرفت. [[دلونه، روبر (۱۸۸۵ـ۱۹۴۱)|روبر دلونه]]<ref>Robert Delaunay</ref> در 1912م در فرانسه، [[کوبیسم]]<ref>cubism</ref> را تا انتزاع کامل پیش‌ برد. از آن پس گونه‌های متنوعی از هنر انتزاعی در اروپا و روسیه پدید آمدند که آثار [[موندریان، پیت (۱۸۷۲ـ۱۹۴۴)|پیت موندریان]]<ref>Piet Mondrian</ref>، [[مالویچ، کاسیمیر (۱۸۷۸ـ۱۹۳۵)|کازیمیر مالِویچ]]<ref>Kasimir Malevich</ref>، [[فتوریسم|فتوریست‌]]<nowiki/>ها<ref>Futurists</ref>، [[ورتی سیسم|وُرتی‌سیست‌]]<nowiki/>ها<ref>Vorticists</ref> و [[داداییسم|دادائیست‌]]<nowiki/>ها<ref>Dadaists</ref> از آن جمله‌اند. مجسمه‌سازان نیز از این آزادی نوظهور در قالب و محتوا، بی‌نصیب نماندند. گونه‌های متعدد بوسه<ref>The Kiss</ref> (1907ـ1912م) اثر [[برانکوزی، کنستانتین (۱۸۷۶ـ۱۹۵۷)|کنستانتن برانکوزی]]<ref>Constantin Brancusi</ref> درشمار نخستین مجسمه‌های نیمه‌انتزاعی‌اند. مجسمه‌سازان متأثر از کوبیسم، از‌جمله [[دوشان ـ ویون، رمون (۱۸۷۶ـ ۱۹۱۶)|ریمون دوشان ـ ویون]]<ref>Raymond Duchamp-Villon</ref> و [[لیپ شیتس، ژاک (۱۸۹۱ـ۱۹۷۳)|ژاک لیپ‌شیتس]]<ref>Jacques Lipchitz</ref>، و نیز [[آرپ، هانس (۱۸۸۷ـ۱۹۶۶)|هانس آرپ]]<ref>Hans Arp</ref> دادائیست، آثار انتزاعی‌تری آفریدند. دو نمایشگاه از آثار هنرمندان اروپایی، نمایشگاه زرادخانه<ref>Armory Show</ref> در نیویورک (1913م) و نمایشگاه سان‌فرانسیسکو<ref>San Francisco</ref> (1917م)، راه را برای ورود انتزاع به هنر امریکایی گشودند. نقاشان بسیاری، از‌جمله نقاش جوان امریکایی [[اوکیف، جورجیا (۱۸۸۷ـ۱۹۸۶)|جورجیا اوکیف]]<ref>Georgia O’Keeffe</ref>، با سبک‌های جدید طبع‌آزمایی کردند. مورگان راسل<ref>Morgan Russell</ref> و استَنتون مک‌دونالد ـ رایت<ref>Stanton Macdonald-Wright</ref> شیوۀ انتزاعی خاص خود، سنکرومیسم<ref>Synchromism</ref>، را در رقابت با [[اورفیسم (هنر)|اورفیسمِ]]<ref>Orphism</ref> روبر دلونه ابداع کردند. هر دو حرکت، بر رنگ بیش از فرم تأکید ورزیدند. هنر انتزاعی از 1920م، بر هنر غرب تسلط یافته، و همچنان شکل‌های متنوعی پدید آورده است. این سبک در دهۀ 1940م، در آثار اکسپرسیونیست‌های انتزاعی<ref>abstract expressionists</ref> جان تازه‌ای یافت، و در 1950م، هنر مینیمال ([[کمینه گرایی|کمینه‌گرا]])<ref>Minimal art</ref>، چونان سبک انتزاعیِ غیرشخصی‌تر‌ و ساده‌‌شده‌‌تری، گسترش یافت.
 
 
----
<references />
[[رده:هنر]]
[[رده:اصطلاحات، تاریخ عمومی و اشخاص]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۶ مهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۵۸

هنر انتزاعی (abstract art)

هنر غیربازنما[۱] یا تجریدی. شیوه‌ای در هنر تجسمی که هدفش بازنمایی یا شبیه‌سازی نیست؛ بلکه در آن فرم و رنگ فی‌نفسه حائز اهمیت‌اند. هنر تزئینی، فارغ از شکل‌نما[۲]یی، در بسیاری از فرهنگ‌ها وجود داشته است، اما جنبش انتزاع‌گرایی مدرن[۳]، از اوایل دهۀ 1920م، در اروپا و امریکا ظهور کرد و هنوز هم مورد توجه بسیاری از نقاشان و مجسمه‌سازان جهان است. در هنر انتزاعی، دو سبک متفاوت از یکدیگر وجود دارند که از دو رهیافت مختلف ناشی می‌شوند: در رهیافت نخست، تصاویر تا آن‌جا از طبیعت «منتزع[۴]» می‌شوند که دیگر واقعیت متعارف در آن‌ها قابل تشخیص نیست. در رهیافت دوم، فرم‌های هنری غیرعینی یا «نابی» پدید می‌آیند که به‌کل مجرد از طبیعت‌اند. پیشینۀ هنر انتزاعی به جنبش‌های پیشتاز[۵] اواخر قرن 19، همچون امپرسیونیسم[۶]، نئو امپرسیونیسم[۷] و پست ‌امپرسیونیسم[۸]، بازمی‌گردد، که در آن‌ها، بازنمایی و توصیف دقیق واقعیت‌های عینی، به‌ منزلۀ هدف اصلی نقاشی، اهمیت خود را از دست می‌دهد؛ و در عوض بر فرآیند خلاقِ نَفْسِ نقاشی‌کردن تأکید می‌شود. برخی از نقاشان اروپایی، در نخستین دهۀ قرن 20، به‌تدریج از سنت ریشه‌دار نقاشی غربی، یعنی تقلید از طبیعت و روایت‌گری، فاصله گرفتند و قالب و گویش‌ هنری نوینی را پروراندند. واسیلی کاندینسکی[۹] را عموماً نخستین نقاش انتزاع‌گرا می‌دانند؛ او از 1910 تا 1914م در دو مجموعۀ نقاشی‌اش با نام‌های بداهه‌نگاری‌ها[۱۰] و ترکیب‌بندی‌ها[۱۱]، به‌تدریج به انتزاع کامل رسید. نقاشی‌های سرشار از رنگ و تحرک او، در بسیاری از نقاشان جوان اروپایی تأثیر نهاد. پابلو پیکاسو[۱۲] و ژرژ براک[۱۳]، نقاشان کوبیست[۱۴]، حوالی 1907م در فرانسه سبکی نیمه‌انتزاعی[۱۵] پدید آوردند. تابلوهای این دو، که در برخی از آن‌ها از شیوۀ کلاژ[۱۶] (تکه‌چسبانی) نیز استفاده شد، بیشتر از بریده‌های تصاویر طبیعی شکل گرفت. روبر دلونه[۱۷] در 1912م در فرانسه، کوبیسم[۱۸] را تا انتزاع کامل پیش‌ برد. از آن پس گونه‌های متنوعی از هنر انتزاعی در اروپا و روسیه پدید آمدند که آثار پیت موندریان[۱۹]، کازیمیر مالِویچ[۲۰]، فتوریست‌ها[۲۱]، وُرتی‌سیست‌ها[۲۲] و دادائیست‌ها[۲۳] از آن جمله‌اند. مجسمه‌سازان نیز از این آزادی نوظهور در قالب و محتوا، بی‌نصیب نماندند. گونه‌های متعدد بوسه[۲۴] (1907ـ1912م) اثر کنستانتن برانکوزی[۲۵] درشمار نخستین مجسمه‌های نیمه‌انتزاعی‌اند. مجسمه‌سازان متأثر از کوبیسم، از‌جمله ریمون دوشان ـ ویون[۲۶] و ژاک لیپ‌شیتس[۲۷]، و نیز هانس آرپ[۲۸] دادائیست، آثار انتزاعی‌تری آفریدند. دو نمایشگاه از آثار هنرمندان اروپایی، نمایشگاه زرادخانه[۲۹] در نیویورک (1913م) و نمایشگاه سان‌فرانسیسکو[۳۰] (1917م)، راه را برای ورود انتزاع به هنر امریکایی گشودند. نقاشان بسیاری، از‌جمله نقاش جوان امریکایی جورجیا اوکیف[۳۱]، با سبک‌های جدید طبع‌آزمایی کردند. مورگان راسل[۳۲] و استَنتون مک‌دونالد ـ رایت[۳۳] شیوۀ انتزاعی خاص خود، سنکرومیسم[۳۴]، را در رقابت با اورفیسمِ[۳۵] روبر دلونه ابداع کردند. هر دو حرکت، بر رنگ بیش از فرم تأکید ورزیدند. هنر انتزاعی از 1920م، بر هنر غرب تسلط یافته، و همچنان شکل‌های متنوعی پدید آورده است. این سبک در دهۀ 1940م، در آثار اکسپرسیونیست‌های انتزاعی[۳۶] جان تازه‌ای یافت، و در 1950م، هنر مینیمال (کمینه‌گرا)[۳۷]، چونان سبک انتزاعیِ غیرشخصی‌تر‌ و ساده‌‌شده‌‌تری، گسترش یافت.



  1. nonrepresentational
  2. figurative
  3. modern abstract
  4. abstracted
  5. avant-garde
  6. Impressionism
  7. Neo-Impressionism
  8. post-Impressionism
  9. Wassily Kandinsky
  10. Improvisations
  11. Compositions
  12. Pablo Picasso
  13. Georges Braque
  14. cubist
  15. semi-abstract
  16. collage
  17. Robert Delaunay
  18. cubism
  19. Piet Mondrian
  20. Kasimir Malevich
  21. Futurists
  22. Vorticists
  23. Dadaists
  24. The Kiss
  25. Constantin Brancusi
  26. Raymond Duchamp-Villon
  27. Jacques Lipchitz
  28. Hans Arp
  29. Armory Show
  30. San Francisco
  31. Georgia O’Keeffe
  32. Morgan Russell
  33. Stanton Macdonald-Wright
  34. Synchromism
  35. Orphism
  36. abstract expressionists
  37. Minimal art