آرامگاه شاهزادگان صفوی
آرامگاه شاهزادگان صفوی
آرامگاه شاهزادگان صفوی، بقعه‌ای تاریخی در ضلع جنوبی صحن مجموعه ستی فاطمه، واقع در محله چهارسوی کوچک و حاشیه خیابان آیت‌الله کاشانی اصفهان است. این اثر در ۲۲ آذر ۱۳۱۳ش ذیل مجموعه آرامگاه ستی فاطمه با شماره ۲۲۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این آرامگاه مدفن شماری از نوادگان و شاهزادگان خاندان سلطنتی صفوی است که قربانیِ تصفیه‌های خونین دربار در اوایل سده 11ق شدند.
پیشینه تاریخی شکل‌گیری این مدفن به رخدادهای ماه رجب سال ۱۰۴۱ق در دوران حکومت شاه صفی یکم بازمی‌گردد؛ دوره‌ای که در آن پادشاه صفوی برای دفع رقبای احتمالی تاج‌وتخت، فرمان قتل‌عام دسته‌جمعی شاهزادگان و صاحب‌منصبان وابسته به دربار را صادر کرد. در پی این واقعه که در منابع تاریخی آن روزگار همچون خلاصةالسیر و گزارش‌های جهانگردانی چون ژان شاردن ثبت شده است، پیکر قربانیان داز جمله فرزندان و نوادگان منتسب به شاه اسماعیل اول و فرزندان زبیده‌بیگم و عیسی‌خان قورچی‌باشی در محوطه گورستانی متصل به امامزاده ستی فاطمه به خاک سپرده شد.
کالبد معماری این بقعه بعدها در دوره سلطنت شاه عباس دوم به صورت ساختمانی ویژه سامان یافت. فضای درونی بقعه دربرگیرنده تزئینات گچ‌بری، مقرنس‌بندی و نقاشی‌های دیواری صفوی است. شاخص‌ترین سند تاریخی موجود در بنا، کتیبه‌ای کمربندی به خط ثلث محمدرضا امامی، خوشنویس برجسته عصر صفوی، و مورخ سال ۱۰۶۷ق است که نام مدفونان و تاریخ احداث یا تکمیل بقعه را تثبیت می‌کند. در کف آرامگاه نیز سنگ‌مزارهای مرمرینِ نفیس و یکپارچه‌ای با نقوش برجسته اسلیمی، ترنج و اشعار رثایی به خط نستعلیق دیده می‌شود که از شاهکارهای سنگ‌تراشی سده 11ق به شمار می‌آیند. این بنا نمونه‌ای مهم از پیوند معماری آرامگاهی با رویدادهای سیاسی و تاریخی دربار صفوی در اصفهان است.