ملا فتح الله کاشانی
ملا فتح‌الله کاشانی ( ـ۹۸۸ق)
(نام کامل: کمال‌الدین ملا فتح‌الله بن شکرالله شریف کاشانی) مفسر، متکلم، فقیه و عالم شیعی ایرانی در سده 10ق بود. او از شاگردان برجسته علی بن حسن زواره‌ای، مفسر نامدار عهد نخستین صفوی به‌شمار می‌رفت و از وی اجازه نقل روایت دریافت کرد. کاشانی از علمای برجسته روزگار صفویه و مورد تکریم و توجه ویژه در دربار شاه طهماسب اول صفوی بود. او در علوم فقه، کلام و حدیث نیز مطالعات وسیعی داشت و در ترویج معارف مذهب تشیع و تدوین متون دینی به زبان فارسی نقشی اثرگذار ایفا کرد.
از آثار قرآنی او تفسیر منهج‌الصادقین فی الزام‌المخالفین است که از جامع‌ترین و مشهورترین تفاسیر بزرگ فارسی در تاریخ تفکر شیعی به‌شمار می‌رود. کاشانی در تألیف این کتاب از تفاسیر معتبری چون کشاف زمخشری، انوار‌التنزیل قاضی بیضاوی و مجمع‌‌البیان طبرسی و روایات اهل‌بیت (ع) استفاده کرده است. این تفسیر در ۱۰ جلد با تصحیح و تعلیقات ابوالحسن شعرانی به چاپ رسیده است (۱۳۴۰ـ۱۳۴۱ش). هم‌چنین مؤلف این تفسیر را خلاصه کرده و آن را خلاصة‌المنهج نامیده است که نخست در تهران، سال ۱۲۸۱ـ۱۲۸۴ق به‌صورت چاپ سنگی و سپس چاپ تحقیقی آن در شش جلد منتشر شده است.
از دیگر آثار اوست: تفسیر عربی زبدة‌التفاسیر، ترجمه قرآن که شامل ترجمه و تبیین بعضی از آیات قرآن به فارسی است، و نیز رساله‌هایی در ردّ شبهات کلامی مانند کشف‌الریب عن احکام القبلة و الجیب و کتاب استبصار در امامت.
وی در سال ۹۸۸ق در کاشان درگذشت. به‌رغم تشابه اسمی او با ملا فتح‌الله شیرازی (حکیم درگذشته در کشمیر هند)، به تصریح تذکره‌نویسان و علمای متأخر، پیکر ملا فتح‌الله کاشانی در جنوب شهر کاشان مدفون شد. آرامگاه او واقع در خیابان ملا فتح‌الله، در جوار گورستانی کهن به همین نام قرار دارد و بنای تاریخی بقعه در سال ۱۳۸۲ش با شماره ثبت ۱۰۲۴۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.