بافران، شهر
بافران، شهر Bafran, city
شهری در استان اصفهان، جنوب غرب شهرستان نایین، بخش مرکزی. روستای بافران بنابر مصوبۀ جلسۀ مورخ 1 دی 1387ش وزیران عضو کمیسیون سیاسی و دفاعی به شهر ارتقا یافته و در سالهای بعد تأسیسات شهری آن دایر شده است. با ارتفاع 1,580متر از سطح دریا در زمینی هموار (دشت) در حاشیۀ کویر مرکزی ایران، در فاصلۀ 360کیلومتری جنوب شرق تهران، 140کیلومتری شرق شمالی اصفهان، 5کیلومتری جنوب شرق نایین، و در ابتدای جادۀ نایین - اردکان واقع شده است. از نظر توپوگرافی در دشتی با شیب ملایم به سمت کویر قرار دارد. اقلیم این شهر گرم و خشکِ بیابانی با تابستانهای طولانی و گرم، و زمستانهای کوتاه و سرد است. آب کشاورزی بافران از طریق قنات و چاه تأمین میشود.
مسجد جامع بافران مربوط به دورۀ صفویه از آثار تاریخی این شهر است که سال 1381ش در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در مسیر بافران به نایین زیارتگاهی موسوم به قدمگاه امام رضا وجود دارد که بنای اولیۀ آن را به شاه عباس اول نسبت میدهند. قلعۀ رستم مربوط به سدههای میانی اسلامی (تاریخ ثبت: 1397ش) در مجاورت این قدمگاه، مسجد جامع بافران مربوط به دورۀ صفویه (تاریخ ثبت: 1381ش)، یخچال تاریخی مربوط به دورۀ صفویه (1401ش) و حمامی تاریخی مربوط به اواخر دورۀ زندیه و اوایل قاجار از دیگر آثار تاریخی این شهر است. علاوه بر قلعۀ رستم، در این آبادی و پیرامونش چند قلعۀ دیگر به نامهای قلعه ریگ، قلعه رضی، قلعه علیآباد، قلعه سوری، قلعه حسینآباد و قلعه یکهدرخت وجود داشته که آثار و خرابۀ برخی هنوز برجا مانده.
در سرشماری سراسری 1395ش جمعیت آن 1,978نفر بوده است. مردم بافران شیعۀ دوازدهامامیاند. دهخدا به نقل از منابع دیگر مردم این آبادی را از دو دستۀ عرب بنیعامری و عجم ذکر کرده؛ اما اهالی این شهر امروزه به زبان فارسی (گویش نایینی) سخن میگویند. زعفران، پسته، فرش، عبا و غلات محصولات و تولیدات اصلی مردم این شهر است.