شکسپیر، ویلیام (۱۵۶۴ـ ۱۶۱۶): تفاوت میان نسخه‌ها

نمایش‌نامه‌نویس و شاعر انگلیسی. نمایش‌نامه‌های او را که به شعر آزاد<ref>blank verse </ref> و بخش‌هایی به نثر<ref>prose </ref> نوشته شده، کلاً به نمایش‌نامه‌های غنایی<ref>lyric plays</ref>، همچون ''رومئو و ژولیت''<ref>''Romeo and Juliet''</ref> و ''رویای شب نیمۀ تابستان''<ref>''A Midsummer Night’s Dream''</ref>؛ کمدی‌هایی، مانند ''کمدی اشتباهات''<ref>''The Comedy of Errors''</ref>، ''هر طور که بخواهید''<ref>''As You Like It''</ref>، ''هیاهوی بسیار برای هیچ''<ref>''Much Ado About Nothing''</ref>، و ''چشم در برابر چشم''<ref>''Measure For Measure''</ref>؛ نمایش‌نامه‌های تاریخی<ref>historical plays</ref>، نظیر ''هنری ششم''<ref>''Henry VI''</ref> (در سه بخش)، ''ریچارد سوم''<ref>''Richard III''</ref>، و ''هنری چهارم''<ref>''Henry IV''</ref> (در دو بخش)، که غالباً خرد سیاسی بدبینانه را نشان می‌دهند؛ و تراژدی‌هایی همچون ''هملت''<ref>''Hamlet''</ref>، ''اُتللو''<ref>''Othello''</ref>، ''شاه لیر''<ref>''King Lear''</ref>، و ''مکبث''<ref>''Macbeth''</ref> می‌توان تقسیم کرد. غزل<ref>sonnet</ref>های پُرشماری نیز سرود. شکسپیر در استرتفورد ـ آپان ـ ایون<ref>Stratford-upon-Avon</ref> به‌دنیا آمد و پسر یک تاجر پارچه‌های پشمی بود؛ از مدرسۀ زبان فارغ‌التحصیل شد، و در ۱۵۸۲، با [[هتاوی، آن (۱۵۵۶ـ۱۶۲۳)|آن هتاوی]]<ref>Anne Hathaway</ref> ازدواج کرد. از این ازدواج صاحب سه فرزند شد. شکسپیر، تا ۱۵۹۲ در [[لندن (انگلستان)|لندن]] در مقام بازیگر و نمایش‌نویس تثبیت شد، و از ۱۵۹۴ عضو مُهم گروه بازیگران لُرد چمبرلین<ref>Lord Chamberlain’s Company</ref> بود. در ۱۵۹۸، این گروه تماشاخانه یا تئاتر دائمی خود را تخریب کرد، و تئاتر گلوب<ref>Globe Theatre</ref> را در ساوتوارک<ref>Southwark</ref> ساخت. در ۱۶۰۳، گروه بازیگران لُرد چمبرلین به کینگزمن<ref>King’s Men</ref> تبدیل شد. در این زمان، شکسپیر که نمایش‌نامه‌نویس اصلی گروه و از مدیران تجاری آن‌جا بود به بازیگری نیز ادامه داد. در ۱۶۱۰، به استرتفورد بازگشت و در ۲۳ آوریل ۱۶۱۶ درگذشت؛ او را در محراب کلیسای هولی ترینیتی (تثلیث مقدس<ref>Holy Trinity</ref>)، در استرتفورد، به‌خاک سپردند. نمایش‌نامه‌های اولیه او در سال‌های ۱۵۸۹ـ۱۵۹۴، حاکی از حضور نویسنده‌ای جوان بود که شیوه‌های هنری خود را فرا می‌گیرد و با به‌کارگیری قالب‌ها (فرم‌ها)<ref>form</ref>ی گوناگون، تجربه کسب می‌کند. این نمایش‌نامه‌ها عبارت‌اند از سه بخش از ''هنری ششم''، کُمدی‌های ''کمدی اشتباهات''، ''رام‌کردن زن سرکش''<ref>''The Taming of the Shrew''</ref>، و ''دو نجیب‌زادۀ ورونایی''<ref>''The Two Gentlemen of Verona''</ref>؛ ''تیتوس آندرونیکوس''<ref>''Titus Andronicus''</ref> تراژدی‌ انتقام ملهم از آثار [[سنکا، لوکیوس آنایوس (ح ۴پ م ـ ح ۶۵م)|سنکا]]<ref>the Senecan revenge tragedy</ref>؛ و ''ریچارد سوم''. پس از نمایش‌نامه‌های غنایی ''رومئو و ژولیت''، ''رویای شب نیمۀ تابستان''، و ''ریچارد دوم''<ref>''Richard II''</ref> (که به کشف رابطۀ میان زندگی خصوصی فرد با جامعه می‌پردازد) در سال‌های ۱۵۹۴ـ۱۵۹۷، نمایش‌نامه‌های ''شاه ‌جان''<ref>''King John''</ref> (که باز هم کاوشی است در طنزها و مسائل سیاست) و ''تاجر ونیزی''<ref>''The Merchant of Venice''</ref> (۱۵۹۶ـ۱۵۹۷) را نوشت. نمایش‌نامه‌های فالستافی<ref>The Falstaff plays</ref> از ۱۵۹۷ تا ۱۶۰۰، مانند ''هنری چهارم'' (بخش‌‌های اول و دوم، که دنیای مضحک میخانه را در کنار محظورات و مسئولیت‌های موجود در سلطنت و جاه‌طلبی سیاسی قرار می‌دهند)، ''هنری پنجم'' (تصویری از شاه‌ هال<ref>King Hall</ref> همچون یک سرباز ـ پادشاه آرمانی)، و ''زنان سرخوش وینزر''<ref>''The Merry Wives of Windsor''</ref> (که گویند به درخواست الیزابت اول نوشته شد تا عشق فالستاف را نشان دهد)، آوازه‌اش را به‌اوج رساندند. در ۱۵۹۹، ''یولیوس سزار''<ref>''Julius Caesar''</ref> را نوشت (که با تمرکز بر درون‌مایه و پی‌رنگی محوری، دسیسه برای به‌قتل‌رساندن سزار، و تقابل میان رقیبان سیاسی، که در آن هرکس که بی‌رحم‌تر است برنده می‌شود، از دیگر تراژدی‌های بزرگ او پیشی گرفت). این دوره با نمایش‌نامه‌های بذله‌گویانه غنایی&nbsp;''هیاهوی بسیار برای هیچ''، ''هرطور که بخواهید'' و ''شب دوازدهم''<ref>''Twelfth Night''</ref> (ح ۱۵۹۸ـ۱۶۰۱)، به‌پایان رسید. با نمایش‌نامۀ&nbsp;''هملت''، دورۀ ‌تراژدی‌های بزرگ ''اُتللو''، ''شاه لیر''، ''مکبث''، ''تیمون آتنی''<ref>''Timon of Athens''</ref>،&nbsp;''آنتونی و کلئوپاترا''<ref>''Antony and Cleopatra''</ref>، و ''کوریولانوس''<ref>''Coriolanus''</ref> (که قهرمانش براثر احساس خدشه‌دار‌شدن آبرویش به جدالی مصیبت‌بار با رومیان تن می‌دهد) آغاز می‌شود (۱۶۰۱ـ۱۶۰۸). این دورۀ‌ تاریک در کُمدی‌های ''تروئیلوس و کرسیدا''<ref>''Troilus and Cressida''</ref> (که کاوشی کنایه‌آمیز در مفهوم شرف شهسواری در ارتباط با رفتار جنسی و جنگ میان یونان و تروآ<ref>Troy</ref> است)، ''آن خوب است که پایانش نیکوست''<ref>''All’s Well That Ends Well''</ref>، و ''چشم در برابر چشم'' (ح ۱۶۰۱ـ۱۶۰۴) نیز انعکاس دارد. ''داستان زمستان''<ref>''The Winter’s Tale''</ref> (که بازسازی داستان عاشقانۀ رقیبی حسود به‌نام رابرت گرین<ref>Robert Green</ref> بود)، و ''طوفان''<ref>''The Tempest''</ref> جزو نمایش‌نامه‌های عاشقانه کامل<ref>Romance play</ref> یا نمایش‌نامه‌های دوران‌ آرامش<ref>reconciliation plays</ref> اواخر کار نویسندگی او دسته‌بندی می‌شوند. در ۲۰۰ سال اول پس از مرگش، نمایش‌نامه‌های شکسپیر به‌صورت کوتاه یا تجدیدنظر‌شده اجرا می‌شدند (چنان‌که به نمایش ''شاه لیر'' نیم تیت<ref>''Nahum Tate''</ref>، پایانی شاد داده شد)، تا آن‌که در قرن ۱۹، با ارزیابی انتقادی آثار [[کولریج ـ تیلور، سامویل (۱۸۷۵ـ ۱۹۱۲)|ساموئل کولریج]]<ref>Samuel Coleridge</ref> و [[هزلیت، ویلیام (۱۷۷۸ـ۱۸۳۰)|ویلیام هزلیت]]<ref>William Hazlitt</ref>، متن‌های اصلی احیا شدند. بررسی نمایش‌نامه‌های شکسپیر در قرن حاضر، با مطالعۀ مفصّل جنبه‌های مختلفی چون زبان، ساختار شرایط تئاتری معاصر، و زمینۀ اجتماعی و فکری آثارش صورت تحلیلی به خود گرفته است. نمایش‌نامه‌های او را جان همیگ<ref>John Hemige</ref> و هنری کاندل<ref>Henry Condell</ref>، دو تن از همکاران اسبق شکسپیر در گروه کینگز، در ''کتاب اول''<ref>''First Folio''</ref> (۱۶۲۳) گردآوری و ویرایش کردند. چاپ‌های بعدی این اثر در ۱۶۳۱، ۱۶۶۴، و ۱۶۸۵، به‌ترتیب با عناوین ''کتاب دوم''<ref>''Second Folio''</ref>،&nbsp;''کتاب سوم''<ref>''Third Folio''</ref>، و&nbsp;''کتاب چهارم''<ref>''Fourth Folio''</ref> انتشار یافتند.