پرش به محتوا

کاریکلماتور: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
<p dir="RTL" style="text-align: justify;">کاریکلماتور</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">&nbsp;</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">نامی که نخستین بار بر نوشته­‌های [[پرویز_شاپور|پرویز شاپور]] نهاده شد. این واژه حاصل پیوند "[[کاریکاتور|کاریکاتور]]" و "کلمه" و توسط [[احمد_شاملو|احمد_شاملو]] برای نوشته­‌های خاص پرویز شاپور به کار برده شد. از ویژگی­‌های کاریکلماتور به این موارد باید اشاره کرد: نثر است؛ بازی­‌ای زبانی دارد تا بتواند گفتنی‌ها را دیدنی (تصویری) کند؛ طنز دارد؛ از نظر معنایی صراحت دارد؛ از چندمعنایی واژه‌ها سود می‌برد؛ معمولاً از بدیهیات و روزمره‌ها و دم­‌دستی­‌هاست؛ موجز است و نوعی نازک­اندیشی مانند سبک هندی در آن دیده می‌شود؛ غافل‌گیری‌­ای دارد که با غافل‌گیری شعری تفاوت دارد و همچنین نوع لذت در کاریکلماتور با لذتی که در شعر به مخاطب دست می دهد متفاوت است. در سخنی کوتاه این گونه­‌ی ادبی چند رکن اساسی دارد: [[تضاد_(ادبیات)|تضاد]]، [[ایهام|ایهام]]، تخیل و [[طنز|طنز]]. کاریکلماتور در ادبیات کهن به عنوان یک ژانر سابقه‌­ای ندارد، اما می‌شود نمونه‌هایی در نثر و نظم برایش پیدا کرد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">&nbsp;</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">چند نمونه&nbsp;از پرویز شاپور:</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">&nbsp;</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">به عقیده‌ی گیوتین، سر آدم زیادی است.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">به یاد ندارم نابینایی به من تنه زده باشد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">پایین آمدن درخت از گربه.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">زندگی بدون آب از گلوی ماهی پایین نمی‌رود.</p> <p style="text-align: justify;"><span dir="RTL">جارو، شکم خالی سطل زباله را پر می‌کند.</span></p> <p style="text-align: justify;">&nbsp;</p>  
<p dir="RTL" style="text-align: justify;">کاریکلماتور</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">نامی که نخستین بار بر نوشته­‌های [[شاپور، پرویز (قم ۱۳۰۳ـ تهران ۱۳۷۸ش)|پرویز شاپور]] نهاده شد. این واژه حاصل پیوند "[[کاریکاتور]]" و "کلمه" و توسط [[شاملو، احمد (تهران ۱۳۰۴ـ۱۳۷۹ش)|احمد شاملو]] برای نوشته­‌های خاص پرویز شاپور به کار برده شد. از ویژگی­‌های کاریکلماتور به این موارد باید اشاره کرد: نثر است؛ بازی­‌ای زبانی دارد تا بتواند گفتنی‌ها را دیدنی (تصویری) کند؛ طنز دارد؛ از نظر معنایی صراحت دارد؛ از چندمعنایی واژه‌ها سود می‌برد؛ معمولاً از بدیهیات و روزمره‌ها و دم­‌دستی­‌هاست؛ موجز است و نوعی نازک­اندیشی مانند سبک هندی در آن دیده می‌شود؛ غافل‌گیری‌­ای دارد که با غافل‌گیری شعری تفاوت دارد و همچنین نوع لذت در کاریکلماتور با لذتی که در شعر به مخاطب دست می دهد متفاوت است. در سخنی کوتاه این گونه­‌ی ادبی چند رکن اساسی دارد: [[تضاد_(ادبیات)|تضاد]]، [[ایهام]]، تخیل و [[طنز]]. کاریکلماتور در ادبیات کهن به عنوان یک ژانر سابقه‌­ای ندارد، اما می‌شود نمونه‌هایی در نثر و نظم برایش پیدا کرد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">چند نمونه از پرویز شاپور:</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">به عقیده‌ی گیوتین، سر آدم زیادی است.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">به یاد ندارم نابینایی به من تنه زده باشد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">پایین آمدن درخت از گربه.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">زندگی بدون آب از گلوی ماهی پایین نمی‌رود.</p> <p style="text-align: justify;">جارو، شکم خالی سطل زباله را پر می‌کند.</p> <p style="text-align: justify;">&nbsp;</p>  
----
----


[[Category:ادبیات فارسی]] [[Category:اصطلاحات، قالب ها و سبک های ادبی]]
[[Category:ادبیات فارسی]] [[Category:اصطلاحات، قالب ها و سبک های ادبی]]
سرویراستار
۵۴٬۰۵۷

ویرایش