شاپورآباد (برخوار)

شاپورآباد (برخوار) (Borkhar) Shapurabad

شاپورآباد (برخوار)
استان	اصفهان
شهرستان	برخوار
بخش	حبیب‌آباد
جمعیت	5,915نفر (۱۳۹۵ش)
موقعیت	در 315کیلومتری جنوب تهران، 15کیلومتری شمال شرقی شهر اصفهان، و 7کیلومتری شمال شرق دولت‌آباد
نوع اقلیم	گرم و خشک
ارتفاع از سطح دریا	حدود ۱,560متر
برخی بناهای مهم	مسجد جامع شاپورآباد و بقعۀ شاه فیروز، برج دوقلو و برج شاپورآباد، برج‌ کبوترخانه مربوط به دورۀ قاجار
نام لاتین	(Borkhar) Shapurabad

برج کبوترخانه در شاپورآباد

شهری در مناطق مرکزی استان اصفهان، بخش حبیب‌آباد شهرستان برخوار، و مرکز دهستان شاپورآباد. با ارتفاع حدود ۱,560متر از سطح دریا، در منطقۀ اقلیمی گرم و خشک و در دشتی در ۳۱5کیلومتری جنوب تهران، 15کیلومتری شمال شرقی شهر اصفهان، و 7کیلومتری شمال شرق دولت‌آباد واقع شده است. شهرهای نزدیک به آن عبارتند از: سین در غرب، دولت‌آباد در جنوب غرب، حبیب‌آباد در جنوب شرق، و کمشچه در شمال شرق. از طریق حبیب‌آباد به آزادراه اصفهان - کاشان - قم - تهران متصل است. بر اساس سرشماری سراسری 1395ش، جمعیت آن 5,915نفر بوده است. بیشتر مردم شاپورآباد به زبان فارسی (گویش اصفهانی) سخن می‌گویند و شیعۀ دوازده‌امامی‌اند. شغل بیشتر مردم شاپورآباد در گذشته کشاورزی بوده و محصولاتی چون گندم، جو، ذرت و… را در مزارع خود کشت می‌کرده‌اند. در دهه‌های اخیر به دلیل بیابانی بودن منطقه و برداشت بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی، بیشتر چاه‌های آن کم‌آب یا خشک شده و مردم از کشاورزی به کارگری تغییر شغل داده‌اند. در جنوب شاپورآباد و در جادۀ حبیب‌آباد به دولت‌آباد یک منطقۀ صنعتی وجود دارد.

پیشینه و وجه تسمیه

وجه تسمیه شاپورآباد را به دلیل وجود بقعۀ شاه فیروز در این شهر می‌دانند. ماکسیم سیرو، معمار و خاورشناس فرانسوی و نویسندۀ کتاب راه‌های باستانی ناحیۀ اصفهان و بناهای وابسته به آنها، قدمت شاپورآباد را پیش از اسلام ذکر کرده است، و مسجد جامع شاپورآباد و بقعۀ شاه فیروز گواه این مطلب هستند. نشانه‌ای در مسجد جامع این شهر وجود داشته که آن را به آتشگاهی زرتشتی مرتبط می‌کرده است. برج دوقلو و برج شاپورآباد هردو مربوط به دورۀ قاجار، بقعه شاه‌ فیروز مربوط به دوره‌های اسلامی یا اواخر دورۀ ساسانی که در دورۀ صفویه مرمت شده، قلعۀ تاریخی دُرمیان مربوط به پیش از اسلام و دوره‌های اسلامی، اقامتگاه آل‌مظفر مربوط به سدۀ 8ق، تکیۀ صفویه، پل تاریخی دُرمیان مربوط به دورۀ صفویه، برج‌ کبوترخانه مربوط به دورۀ قاجار و آسیاب تاریخی حیدرحاجی از آثار تاریخی این شهر است که برخی از آنها در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده. بنا بر مصوبۀ وزیران عضو کمیسیون سیاسی و دفاعی هیأت دولت در جلسۀ مورخ ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۰ش، روستای شاپورآباد به شهر ارتقا یافت.

---