خور، شهر
خور، شهر Khur, city
شهری کویری در استان اصفهان، مرکز اداری شهرستان خور و بیابانک. با ارتفاعی حدود ۸۳۰متر، در سرزمینی تپهماهوری در ۳۳۲کیلومتری شمال شرقی اصفهان و حدود ۲۱۰کیلومتری شمال شرقی نائین، سر راه طبس به نائین و اصفهان، قرار دارد. اقلیم این شهر گرم و خشک و جمعیت آن ۶,765نفر است (۱۳9۵ش). این شهر در حاشیۀ غربی دشت کویر و در مجاورت تپههای ماسهای روان و نخلستانهای دیدنی قرار گرفته است. آبانبار معروف به حوض شاه، که در ۱۰۹۹ق به دستور شاهعباس اول صفوی در این شهر ساخته شد، به علاوۀ مسجد جامع، عصارخانه و گنبد سیدداود از نوادگان امام موسی کاظم (همه از آثار دورۀ صفوی) از آثار تاریخی و دیدنی این شهرند که معماری سنتی و سازگار با اقلیم کویری را به نمایش میگذارند. قرار گرفتن خور در کنار راههای قدیمیِ ارتباطی، در گذشته به اهمیت آن در رفتوآمد و توقف کاروانها کمک میکرده است.
| خور، شهر | |
|---|---|
| استان | اصفهان |
| بخش | مرکزی |
| جمعیت | 6,765نفر (1395ش) |
| موقعیت | ۳۳۲کیلومتری شمال شرقی اصفهان و ۲۱۰کیلومتری شمال شرقی نائین، سر راه طبس به نائین و اصفهان |
| نوع اقلیم | آبوهوای گرم و خشک |
| ارتفاع از سطح دریا | 830متر |
| برخی بناهای مهم | آبانبارِ حوض شاه، مسجد جامع، عصارخانه و گنبد سیدداود |
| نام لاتین | Khur |
نام خور برگرفته از واژۀ خورشید (این واژه در زبانهای کهن ایرانی نیز با معنی خورشید و روشنایی پیوند داشته) است. همچنین در اصطلاح جغرافیایی، این واژه به سواحل کمعمق اطلاق میشود. منطقۀ خور و بیابانک از 1301 تا 1306ش ولایتی مستقل بود و از آن زمان تا 1327ش جزو ایالت یزد شد. در 1327ش یکی از بخشهای تشکیلدهندۀ شهرستان نایین در استان اصفهان بود. آبادی خور (به منزلۀ مرکز اداری بخش خور و بیابانک) در 1341ش به شهر ارتقاء یافت. در 1345ش بخش خور و بیابانک مشتمل بر جندق و ناحیۀ بیابانک بود. در خرداد 1369ش، دهستانهای بیابانک، جندق و نخلستان، در بخش خور و بیابانک، در شهرستان نایین تشکیل شد. در سال 1374ش، آبادی جندق به شهر تبدیل شد. و نهایتاً خور و بیابانک در سال 1388ش به شهرستان ارتقاء یافت. این تغییرات نشان میدهد که خور بهتدریج از یک آبادی محلی به مرکز اداری مهمتری در شرق استان اصفهان تبدیل شده است.