فیشر، امیل (۱۸۵۲ـ۱۹۱۹)

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی

فیشِر، اِمیل (۱۸۵۲ـ۱۹۱۹م)(Fischer, Emil)

اِمیل فیشِر
Emil Fischer
زادروز 1852م
درگذشت 1919م
ملیت  آلمانی
تحصیلات و محل تحصیل تحصیل در بن، استراسبورگ و مونیخ
شغل و تخصص اصلی شیمی‌دان
سمت استاد شیمی در ارلانگن (1882ـ 1885)، وورتسبورگ (1885ـ1892) و برلین (از 1892)
گروه مقاله شیمی و بیوشیمی
جوایز و افتخارات جایزۀ نوبل شیمی (1902)
اميل فيشِر

شیمی‌دان آلمانی. قندهای سنتزی[۱] را ساخت و از آن‌ها آنزیم‌های گوناگون تولید کرد. توصیفش از شیمیِ هیدرات‌های کربن[۲] و پپتیدها[۳] اساس علم زیست‌شیمی شد. در ۱۹۰۲م، به پاس تحقیقاتش در زمینۀ قند[۴]ها و ترکیبات پورینی[۵]، جایزۀ نوبل شیمی را دریافت کرد. حدوداً در ۱۸۸۲م، تحقیقاتش را دربارۀ گروهی از ترکیبات، از‌جمله اسید اوریک[۶] و کافئین[۷]، آغاز کرد و دریافت که سرچشمۀ همه آن‌ها ماده‌ای ناشناخته است که آن را پورین[۸] نامید. طی چند سال بعد، حدود ۱۳۰ ترکیب وابسته به‌هم را سنتز کرد که یکی از آن‌ها اولین نوکلئوتید[۹] سنتزی بود. این بررسی‌ها به سنتز داروهای خواب‌آور قوی‌ای انجامید که از اسیدهای باربی‌توریک[۱۰] (باربی‌تورات‌ها[۱۱]) مشتق شده‌اند. فیشر در حومۀ بُن[۱۲] زاده شد و در آن‌جا، استراسبورگ، و مونیخ درس خواند. در ارلانگن[۱۳] (۱۸۸۲ـ۱۸۸۵م)، وورتسبورگ[۱۴] (۱۸۸۵ـ۱۸۹۲م)، و برلین (از ۱۸۹۲م) استاد بود. در ۱۸۸۴م، ضمن بررسی قندها واکنش مهمی را کشف کرد. با ادامۀ کار، ساختار گلوکز[۱۵]، فروکتوز[۱۶]، مانوز[۱۷]، و گروهی از قندهای معروف به هگزوز[۱۸] (شش قندی‌ها) را تعیین کرد. فیشر تحقیق در زمینۀ شیمیِ پروتئین[۱۹]ها را از ۱۸۹۹م آغاز کرد. آمینو‌اسیدهای اورنیتین[۲۰] (۴،۱ـ‌دی‌آمینو‌پنتانوئیک اسید[۲۱]) را در ۱۹۰۱م، سرین[۲۲] (۱ـ هیدروکسی ۲ـ آمینو‌بوتانوئیک اسید[۲۳]) را در ۱۹۰۲م، و سیستین[۲۴] را، که حاوی گوگرد[۲۵] است، در ۱۹۰۸م سنتز کرد. سپس، از ترکیب آمینو‌اسیدها[۲۶] با هم پلی‌پپتیدها[۲۷] را به‌دست آورد.

 


  1. ↑ synthetic sugars
  2. ↑ carbohydrates
  3. ↑ peptides
  4. ↑ sugar
  5. ↑ purine compounds
  6. ↑ uric acid
  7. ↑ caffeine
  8. ↑ purine
  9. ↑ nucleotide
  10. ↑ barbituric acids
  11. ↑ barbiturates
  12. ↑ Bonn
  13. ↑ Erlangen
  14. ↑ Würzburg
  15. ↑ glucose
  16. ↑ fructose
  17. ↑ mannose
  18. ↑ hexoses
  19. ↑ protein
  20. ↑ amino acids ornithine
  21. ↑ diaminopentanoic acid
  22. ↑ serine
  23. ↑ hydroxy-2 aminobutanoic acid
  24. ↑ cystine
  25. ↑ sulphur
  26. ↑ amino acids
  27. ↑ polypeptides